AFT NEDEN OLUR?

AFT NEDEN OLUR?

Bu yazımızda sizlere aft rahatsızlığı hakkında bilgiler vereceğiz. Yazımızın devamında sizlere verecek olduğumuz bu bilgiler kapsamında sizlerde aft hakkında bilgi sahibi olarak, bu hastalık için tedavi yöntemlerini uygulayabilirsiniz.

Aft sağlık sorununu sizler için tanımlayacak olursak, Candida albicans mantarının ağız içerisinde yapmış olduğu bir enfeksiyondur. Candida ağzınızda normal bir organizmadır, ama bazen büyüyerek böyle sorunlara neden olabilir. Aft genellikle dil veya iç yanaklarda, kremsi beyaz lezyonlara neden olur. Bazen aft ağızdan, diş etlerinize veya bademciklerinize ya da boğaz arkası çatısına yayılabilir.

Aft hemen hemen herkesi etkileyebilir ancak bebekler ve yaşlılarda ortaya çıkma olasılığı daha yüksektir. Bastırılmış bağışıklık sistemi veya belirli sağlık koşulları ya da bazı ilaçların yan etkisi sonucu da kişilerde bu sağlık sorunu görülebilir. Eğer sağlıklı iseniz aft sizlerde küçük bir sorun olarak ortaya çıkacak ve tedavi yöntemleri ile kolayca eski sağlığınıza kavuşmanızı sağlayacaktır. Ancak zayıf bir bağışıklık sistemine sahipseniz, aft belirtileri daha şiddetli olabilir ve kontrol etmek oldukça zor olacaktır.

AFT Belirtileri Nelerdir?

Çocuklar ve yetişkinler için;

Başlangıçta aft belirtileri fark edilmeyebilir. Altta yatan neden ile birlikte, belirti ve bulgular yavaş veya aniden gelişebilir ve bunlar günler, haftalar veya aylarca sürebilir. Belirti ve bulgular şunlardır:

  • Dil üzerinde kremsi beyaz lezyonlar, iç yanak ve bazen ağız, diş eti ve bademcik çatısında bulunurlar.
  • Peynir gibi görünüme sahip lezyonlar ortaya çıkar.
  • Kızarıklıklar veya ağrılar oldukça şiddetli olabilir ve yeme, yutma güçlüğüne neden olabilir.
  • Lezyonları ovuşturmanız veya kaşımalarınız hafif kanamaya neden olmaktadır.
  • Çatlama ve ağzınızın köşelerinde kızarıklık (özellikle protez kullananlarda)
  • Ağzınızda bir pamuk hissi
  • Tat kaybı

Ağır vakalarda, lezyonlar yemek borusu içinden aşağıya doğru yayılabilir. Bu durum oluşursa, yutma güçlüğü yaşayabilirsiniz ya da gıdaların boğazınızda sıkışmış olduğunu hissedebilirsiniz.

Bebekler ve emziren anneler için;

Ayırt edici beyaz ağız lezyonları yanı sıra, bebeklerde besleme sorunlarına ek olarak telaşlı, sinirli olabilirler. Emzirme dönemindeki anneleri de enfeksiyon geçirebilir. Enfeksiyon, bebeğin ağzına annenin göğüsleri ile geçebilir.

Belirti ve bulgular şöyledir;

  • Meme başı etrafında koyu, dairesel alanda parlak veya pul pul deri (areola)
  • Ağrılı meme, özellikle bebeğinizi beslerken oluşan olağandışı ağrı
  • Meme içinde hissedilen derin bıçaklama tarzında ağrılar

Doktora Ne Zaman Görünmeniz Gerekmektedir?

  1. Ağzınızın içerisinde acı beyaz lezyonlar bulunmaya başlarsa,
  2. Büyük çocuklarda veya gençlerde oluşursa,
  3. Bu rahatsızlığın yanı sıra altta yatan başka bir sorunun da belirtilerini gösteriyorsa, doktorunuza görünmeniz gerekmektedir.

AFT Neden Olur?

Normalde bağışıklık sistemi normal olarak yaşayan “iyi” ve “kötü” mikroplar arasında bir denge sağlarken, virüsler, bakteriler ve mantarlar gibi zararlı organizmaları istila etmek ve püskürtmek için çalışır. Ama bazen bu koruyucu mekanizmalar mantar sayısının artırılmasına ve aft enfeksiyonuna neden olmaktadır.

Antibiyotik vücudunuzdaki mikroorganizmaların doğal dengesini bozduğunda, prednizon gibi ilaçlarla bağışıklık sistemi zayıfladığı zaman oral pamukçuk aft ve diğer enfeksiyonları oluşturabilir. Bu kapsamda, aşağıdaki hastalıklar sonucunda aft sağlık sorunu oluşabilir.

1.HIV/AIDS

s-fa903bd5e8247136b0dd57b96313117c83605950

AIDS ve HIV, vücudunuzun normalde karşı olacağı fırsatçı enfeksiyonlara karşı daha hassas hale getirerek bağışıklık sistemindeki hücreleri yok eder. Diğer belirtileri ile birlikte aft, tekrarlanan nöbetleriyle, HIV enfeksiyonu gibi bir immün eksikliğinin erken belirtilerini oluşturabilir.

2.Kanser

onkokardiyoloji_kalp_uzerindeki_etkisi

Eğer kanser gibi bir sağlık sorununuz varsa, bağışıklık sisteminiz kemoterapi ve radyasyon gibi tedaviler ile zayıflamıştır. Hastalık ve tedavi aft gibi kandida enfeksiyonları riskini artırabilir.

3.Şeker Hastalığı

diabetes-main

Şeker hastalığının tedavisi yapılmazsa ya da hastalık iyi kontrol edilmezse, aft sağlık sorununun büyümesini teşvik edebilir.

4.Vajinal Mantar Enfeksiyonları

karın şişmesi nedenleri

Vajinal mantar enfeksiyonları, afta neden olan aynı mantarlardan dolayı oluşmaktadır. Bir mantar enfeksiyonu tehlikeli olmamasına rağmen hamile iseniz, doğum sırasında bebeğe mantar iletebilirsiniz. Bunun bir sonucu olarak, yeni doğan bebeklerde aft gelişebilir.

Risk Faktörleri Nelerdir?

Herkeste aft gelişebilir, ancak enfeksiyon bazı kişilerde daha sık görülür. Risk faktörleri şunlardır;

  • Bebeklerde veya yaşlı kişiler
  • Zayıf bir bağışıklık sistemine sahip olmak
  • Protez kullananlar
  • Diyabet gibi diğer sağlık sorunlarına sahip olmak
  • Antibiyotikler veya inhale kortikosteroid gibi bazı ilaçlar almak
  • Kanser için kemoterapi veya radyasyon tedavisi gören

Aft Komplikasyonları Nelerdir?

Tedavi edilmeyen aft ciddi sağlık sorunlarına neden olabilmektedir. Bu yüzden bu konudaki tedavinize özen göstermeniz gerekmektedir. Bu kapsamda oluşabilecek komplikasyonlar şöyledir;

  • Sindirim sistemi, akciğer, karaciğer ve kalp kapakçıkları gibi vücudun diğer bölgelerine yayılma olasılığı yüksektir.
  • Yemek yerken acı hissediyor ve zor yemek yiyorsanız, özellikle ağzınızda veya yemek borunuzda şiddetli belirtiler olabilir.
  • Enfeksiyon yeterli beslenme olmadığı zamanlarda, bağırsaklarınıza da yayılabilir.

Testleri ve Tanı Nasıl Olur?

Pamukçuk ağzınızda ise;

Aft sadece lezyonlarına bakılarak teşhis edilebilir, ama bazen küçük bir örnek tanıyı doğrulamak için mikroskop altında inceleme gerektirebilir.

Büyük çocuklar veya tanımlanan risk faktörlerine sahip gençler olarak, altta yatan tıbbi durumun nedeni aft olabilir. Doktorunuz bu durumdan şüphelenir ise, büyük olasılıkla fiziksel bir muayene gerçekleştirecektir ve sorunun kaynağını bulmanıza yardımcı olmak için bazı kan testleri önerecektir.

Pamukçuk yemek borunuzda ise;

Yemek borusu içine uzanan pamukçuk ciddi olabilir. Bu durumu tanımlamamıza yardımcı olmak için doktorunuz bir test veya bu testlerin her ikisini de isteyebilir;

  • Boğaz kültürü: Bu prosedürde, boğazın arkası steril pamuk ile sürülür. Sonra doku numunesi varsa, belirtilere neden olan bakteri veya mantarın belirlemesine yardımcı olması için özel bir ortam üzerinde kültüre edilir.
  • Endoskopik muayene: Bu prosedürde, doktorunuz yemek borusu, mide ve bahşiş (endoskop) bir kamera ile bir ışıklı, esnek tüp kullanarak ince bağırsak (duodenum) üst kısmını inceler.

Aft Tedavileri ve İlaçları Nelerdir?

Herhangi bir aft tedavisinin amacı, mantarın hızla yayılmasını durdurmaktır. Bunun için en iyi tedavi yaklaşımı, yaşınıza, genel sağlık durumunuza ve enfeksiyon nedenine bağlı olarak seçilen tedavi biçimi olacaktır.

  • Sağlıklı yetişkinler ve çocuklar için: Doktorunuz sizlere antifungal ilaç önerebilir. Bu ağzınızdan alınan ilaçlar pastiller, tabletler veya sıvı dahil olmak üzere çeşitli biçimlerde bulunmaktadır.
  • Bebekler ve emziren anneler için: Bebeğinizin ağzında aft varsa, bebeğinizden sizlere enfeksiyon geçebilecektir. Doktorunuz bebeğiniz için hafif bir antifungal ilaç ve meme için bir antifungal krem verebilir. Eğer şişe meme, emzik ve bir göğüs pompası gibi herhangi ayrılabilir ve parçaları temizlenebilir aletler kullanmak sizler için en sağlıklı yoldur. Bunun için doktorunuza danışın.
  • Bağışıklık sistemi zayıf olan bireyler için: Çoğu zaman doktorunuz antifungal ilaçlar önerecektir. Ama Candida albicans, özellikle geç evresinde HIV enfeksiyonu olan kişilerde, birçok antifungal ilaçlar dirençli hale gelebilir. Yani amfoterisin B denilen bir ilaç kullanılabilir, ancak diğer ilaçlar etkili olmadığı zaman ciddi yan etkilere neden olabilir.

Yaşam Tarzı ve Ev İlaçları Nelerdir?

Bu öneriler, aft tedavisi sırasında ve öncesinde sizlere yardımcı olabilir;

  • İyi bir ağız hijyeni için günde en az iki kez dişlerinizi fırçalayınız ya da günde en az bir kez diş ipi uygulaması yapınız. Sizlerin enfeksiyonlarını temizleyen diş fırçalarınızı sıklıkla değiştiriniz. Elinizde güç ile ilgili sorunlar varsa, bir elektrikli diş fırçası ile daha kolay fırçalama yapabilirsiniz. Diş fırçalamanız ile birlikte ağzınızdaki normal florayı değiştirebilirsiniz. Doktorunuz belirli bir süre ağız durulama önerir. Spreyler ile gargaradan kaçının. Diş fırçanızı paylaşmayın. Protez dezenfektesi için en iyi yol diş hekiminize danışmaktır.
  • Sıcak tuzlu su ile durulama deneyin. Ilık 1 bardak (237 mililitre) suda 1/2 çay kaşığı (2,5 mililitre) tuzu eritin. Ağzınızı durulayın ve sonrasında suyu dışarı tükürün. Suyu sakın yutmayın.
  • Hızlı emici göğüs pedleri kullanın. Emzirme ile mantar enfeksiyonu gelişebilir. Bunun giysilerinize yayılmasını önlemeye yardımcı olmak için pedler kullanın. Eğer tek kullanımlık pedler kullanmıyorsanız, çamaşır suyu ile sıcak suda sütyeninizi yıkayın.

Afttan Korunma Yöntemleri

Enfeksiyonlara yakalanma riskini azaltmaya yardımcı olan önlemler şöyledir;

  • Ağzınızı çalkalayın. Eğer kortikosteroid inhaler kullanmak zorunda kalırsanız, su ile ağzınızı çalkalayın veya ilaç aldıktan sonra dişlerinizi fırçaladığınızdan emin olun.
  • Günde en az iki kez dişlerinizi fırçalayın.
  • Günlük olarak protezlerinizi temizleyin. Protez türünü temizlemek için en iyi yol diş hekiminize danışmanızdır.
  • Düzenli diş hekiminize gidin. Diyabet hastasıysanız ya da protez kullanıyorsanız özellikle gidiniz.
  • Maya içeren gıdalar miktarını sınırlamayı deneyin. Bunlar mantarların büyümesini engelleyebilir.
  • Eğer şeker hastalığı varsa kan şekeri kontrolü sağlamak için bir diyet programı yapınız. İyi kontrollü kan şekeri diyeti ile mantarın büyümesini engelleyebilir ve tükürükteki şeker miktarını azaltabilirsiniz.
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 1 YORUM
  1. Aftzede dedi ki:

    Aft çıktıysa oralmedik en iyi çözüm. Sora kenakort. Ben açı çektim siz çekmeyim

BİR YORUM YAZ