Çocuklarda Obezite

Çocuklarda Obezite

Obezite Nedir?

Obezite, vücuttaki yağ kütlesinin yağsız kütleye oranın fazla olması durumudur. Dünya Sağlık Örgütü tarafından ise sağlığı bozacak ölçüde vücutta aşırı yağ birikmesi olarak tanımlanmıştır. Yağ ve kas kütlesi oranına en büyük etkiyi boy uzunluğu sağlamaktadır. Obezite çağımızın en büyük sağlık problemleri arasında yer almaktadır. Dünya üzerinde özellikle genç yaşta rastlanan obezite rahatsızlığı için birçok uzman hekim çeşitli çalışmalar yapmıştır. Ancak durumun bireyin vücut fonksiyonları ile ne kadar alakalı ise en az o kadar beslenme düzeni ile alakalı olduğu saptanmıştır. Amerika ve Güney Amerika’nın korkulu rüyası haline gelen obezite hızlı yaşamanın doğurduğu en kötü sonuçlar arasında yer alır. Obezitede en önemli ölçü vücut kas oranı ve yağ oranı ölçütüdür. Bu oranın yağ kütlesi bakımından artış göstermesi ortalama kilolarda dahi sizi obeziteye itiyor olabilir. Obezitede dikkat edilmesi gereken nokta vücut ağırlığınız değil vücut yağ ve kas oranınız olmalıdır. Aynı zamanda boy uzunluğu ve kilo oranı da obezite için diğer bir dikkat edilmesi gereken orandır. Vücudunuzun enine bir büyüme gösteriyor olması veya kendi vücut ağırlığınızdan şikayet ediyor olmanız bu oranın bozulduğu anlamına gelirken obezite sinyalleri veriyor olabilir.

Obezite Neden Olur?

obezite-cocuk-beslenme-mkl

Anne karnında başlayıp yaşam döngümüzü sonlandırana kadar devam eden zorunlu ihtiyaçlarımızdan biri beslenmedir.  Bireyin besin ihtiyacı, sistemsel fonksiyonlara, metabolizma hızına ve yaşa bağlı olarak değişim gösterir. Beslenme ihtiyacı çocuk yaşlarda metabolizma ve hareket sıklığı arttığı için arterken ilerleyen yaşlarda metabolizma hızının düşmesi ve hareket sıklığının azalması ile azalma göstermektedir. Ancak iştah dediğimiz fonksiyon bezlenme üzerinde oldukça etkilidir. İştah kişinin yemek yeme isteği olarak isimlendirilir. Yemek yeme isteği aç olmadığınız durumlarda da belirebilir. İştahı özellikle hormonlar etkilemektedir. Hormonlara bağlı olarak dönem dönem artış veya azalış gösterebilir. Beslenme ve iştah obezitenin yemekle ilgili kısmını oluştururken yaşam biçimi ve sağlık durumu diğer iki kısım olan spor ve ilaç kullanımı tarafını etkilemektedir.

Beslenme düzeniniz çocuk yaşta kazandığınız bir düzendir ve ağız tadınızın oluşmaya başlaması ile size bağlı olarak değişim gösterebilir. Beslenme düzenini belirli saatlerde yemek yeme programı olarak ayırmak mümkünken tükettiğiniz besinler açısından da ayırmak mümkün olacaktır. Obezite riskini düşürmek ve obezitenin önüne geçmek için belirli bir programda yemek yemek şart. Sabah kahvaltılarınız, öğle ve akşam yemekleriniz hemen hemen aynı saatlerde olmalı ve metabolizmanızın çalışmaya başladığı saat ile yavaşlamaya başladı saat aralığına denk gelmelidir. Yani siz sabah 8 de uyanırsanız metabolizmanız o saatlerde hızlanmaya başlayacak ve siz akşam 10 da uyuduğunuzda yavaşlamaya başlayacaktır. Dolayısıyla vücudunuzun alışık olduğu uyku saatleri içerisinde yemek yerseniz vücudunuz yediğiniz besininin büyük bir kısmını yağ olarak depoluyor olacaktır. Çocuklarda beslenme düzeni çabuk şekillenebilecek bir durumdur. Bu nedenle çocuğunuza düzenli saatlerde yemek yediriyor olmanız onun bu alışkanlığa sahip olmasında önemli bir etkendir. Uyku saatleri ile belirli bir günlük düzen içinde yemek yeme kontrolü sağlanmalıdır.

obez-cocuk-670

Tükettiğiniz besin çeşitliliği ise diğer bir obezite etmenidir. Besin çeşitliliği vücudunuz için oldukça önemlidir. Çünkü vücudun mineralden, vitaminlere, karbonhidrattan, proteine kadar doğada rastladığımız bir çok maddeye ihtiyacı vardır. Bu maddeler vücudun her bir fonksiyonunun düzenli çalışması açısından oldukça önemlidir. Düzenli çalışan vücut fonksiyonları düzenli bir metabolizmanın temelini oluşturur. Düzenli çalışan metabolizma ise bir çok hastalığın olduğu kadar obezitenin de en büyük savaşçısıdır. Düzenli bir metabolizma ve aynı seyreden metabolizma hızı bireyin vücudunda düzenli yağ yakımını destekler. Tüketilen besinlerin yağ oranları metabolizma ile daha aza indirilerek depo edilmesi gereken kadar kısım depo edilir. Geri kalan kısım vücuttan dışarı atılır. Çocuk metabolizması oldukça hızlı olduğu için ve çocuklar genel olarak hareketli olduğu için tüketilen yağlı besinlerin yakımı da oldukça hızlı olacaktır. Ancak çok yağlı besinler tüketmemesine iç organların yağlanmaması ve damar sağlığı için dikkat etmelisiniz. Her istediğinde fast food tüketmemesine ve önce sağlıklı yiyeceklerden yemesi gerektiğine çocuğunuzu ikna etmelisiniz.

Tam olarak bu noktada ise devreye spor düzeni girmektedir. Vücuttaki yağ ve kas oranı dediğimizde aklımıza ilk olarak gelenler arasında önemli bir sıralaması vardır. Çünkü spor her bireyin yaşamında olması gereken sandığınızın aksine yaşamı kolaylaştıran bir aktivitedir. Spor yaptığınızda tüm vücut hücreleriniz çalışır ve gözenekleriniz açılır. İç kısımda hareket eden yağlar kendi içinde titreşime geçerek yanma işlemi gerçekleştirirler. Yanan yağ miktarı açılan gözeneklerinizden toksinlerle beraber atılır bir çoğuda enerjiye çevrilir. Sporsuz bir yaşamda bu sıralama gerçekleşmeyeceği için vücuda giren yağ yanmadan depolanır ve vücudunuz enine doğru büyümeye başlar. Düzenli spor aktivitesi aynı zamanda kas oranında artış sağlar. Artan kas oranı ile daha dinç ve enerji dolu hissedersiniz. Vücudunuzu taşıyabilir bir duruma gelir ve spora daha istekli olursunuz. Spor bir yaşam türü, bir alışkanlık olarak isimlendirilebilir. Bu nedenle ilerleyen yaşlarda bu isteğin oluşması oldukça zor olacaktır. Fakat çocuklarınıza bunu aşılamak için yeterli vaktiniz olacaktır. Kendiniz için isteksiz devam edeceğiniz bir sporun faydasını göremezsiniz veya oldukça geç alırsınız. Bu nedenle spor alışkanlığını bunu istemeyi beklemeden edinmeniz tavsiye edilir.

Son olarak obezite üzerinde sağlık durumunuz ve buna bağlı olarak kullandığınız ilaçlarında etkisi olduğunu söylemek mümkün. İlacın yan etkisi iştah açmak olabileceği gibi hotmonlarınız üzerinde etkisi olan bir çok ilaç mevcuttur. Kilo probleminiz hali hazırda varsa ve bununla başa çıkmakta zorlanıyorsanız ilaçlarınızı alırken uzman hekime belirtmeniz gerekmektedir. Ayrıva bir çok ilaç karaciğer fonksiyonlarınızı olumsuz etkilemektedir. Bu da besin emiliminin son basamağı olan karaciğerdeki sindirimi yavaşlatabilmektedir. Bu nedenle ilaç kullanırken kendi kontrolümüzde değil uzman hekimler kontrolünde kullanılmalıdır. Beraber tüketilen ilaçlar da obezite üzerinde etkilidir. Tek başına obezite için bir yan etki oluşturmayan ilaç diğer bir ilaçla birleştiğinde obeziteyi tetikleyen yan etkilere sahip olabilmektedir. Bu etkenlere özellikle dikkat edilerek ilaç kullanılmalıdır. Çocuklarda durum beklediğinizden kolay olacaktır. Ancak bu konuda bilinçli bir birey olup her hastalıkta çocuğunuza ilaç tedavisi uygulamasını kabul etmemelisiniz. Gerçekten gerekli olduğu durumlarda ilaç kullanımı tercih edilmelidir. Çocuk yaşta başlayan ağır ilaç kullanımı kısa süre içerisinde yerini bozuk hormonlara ve yetersiz karaciğere bırakacaktır. Çocuk yaşta başlayan hormon bozukluğu ve karaciğer yetersizliği ise çocuğunuzun metabolizması yavaşladığı ilk fırsatta kendini obezite olarak gösterecektir.

Obezite Belirtileri Nelerdir?

1072163_620x410

Obezite kendini yağlanmaya başlayan, şekli bozulan bir vücut ile gösterir. Aynaya baktığınızda vücudunuzun enine doğru göze batar bir büyüme gösterdiğini farkedersiniz. Vücudunuzun bir süre sonra ağır gelmeye başladığını, spor yapmakta zorlandığınızı hissetmeniz ise diğer göstergeler arasındadır. Çocuklarda bu durumu gözlemleniz oldukça kolaydır. Çocuğunuz hareketsiz ise, sürekli yemek yemek istiyor ve fazlaca açık bir iştaha sahipse obeziteden şüpheleniyor olmanız gerekmektedir. Bu durumda ilk olarak bir doktora başvurmanız ve çocuğunuzda gözlemlediğiniz bu durumu anlatmanız gerekmektedir. Çocuğunuzda rastladığınız dışkılama problemi, ter problemi ve tüylenme problemi gibi hormonal olarak sinyal veren sorunları dikkate almanız gerekmektedir. Zira bu belirtilerde bozuk olan hormonları dolayısıyla obezitenin tetiklendiğini göstermektedir. Bu durumla karşılaştığınız taktirde de acil bir uzman yardımı almalısınız. Kendi uygulayacağınız yöntemlerle sorunları daha fazla tetikleme riskiniz olabilir.

Obezite Tedavisi

u_29-06-2015-171132beslenme-saglikli-beslenme

Obezite, öncelikle yukarıda bahsedildiği gibi düzenli bir yaşama geçilmesi ile en baştan önlenmektedir. Düzenli yemek yemek, doğru yemek listeleri ve spor obeziteyle başa çıkmanın birinci şartıdır. Bunların dışında ilk olarak tedavi için başvurduğunuz uzman hekiminiz size sahip olduğunuz hastalıkları soracaktır ve kullandığınız ilaçları inceleyecektir. Ardından çeşitli hormon testleri, kan testi ve dışkı testi ile vücut fonksiyonlarınız gözlemlenecektir. Bu testlerle vücudunuzda düzenli olmayan veya yolunda gitmeyen durumlar saptanılmaya çalışılacaktır.  Eğer yağ oranınız %35’in altında ise egzersiz ve beslenme düzenini sağlayacak diyet listeleri ile tedavi sağlanmaya çalışılacaktır. Eğer yağ oranı %35’in üzerinde ise hekiminiz size cerrahi operasyon önerecektir.

Kalp, damar yolu gibi hayati sağlık sorunlarını olmadığı müddetçe cerrahi operasyon riski oldukça düşüktür. Ancak böyle bir sağlık sorunu varsa hekimiz tarafından da cerrahi müdahale yapılmak istenmeyebilir. Bu durumda diğer seçenek olan diyet ve egzersize fazlaca önem vermeniz gerekecektir. Eğer kendiniz cerrahi operasyondan çekinirseniz sizin isteğinize bağlı olarak gelişecek bir durum olduğu için operasyon yapılmaz ve hekiminiz tarafından verilen programı düzenli olarak uygulamanız beklenir. Aynı zamanda bu durumun takibi hekiminiz tarafından yapılır. Çocuklarda genellikle başvurulan yöntem diyet ve egzersiz programlarıdır. Ancak ebeveyn iznine başvurularak cerrahi operasyon da gerçekleştirilebilmektedir. Çocuklarda gerçekleştirilen cerrahi operasyonda da yukarıda bahsedilen kriterler önemle incelenip karar verilmektedir.

 

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ