DİZANTERİNİN BELİRTİLERİ NELERDİR?

DİZANTERİNİN BELİRTİLERİ NELERDİR?

Dizanteri, bağırsakların iltihaplanmasına bağlı olarak gelişen bir iç hastalıktır. Kanlı ve mukuslu ishal yaşanmasına sebep olan dizanterinin esas oluşum nedeni, bakteri, virüs, parazitik solucanlar ve protozoa gibi mikroorganizmaların bulaşması durumudur. Dizanteride, iltihaplanma özellikle kolon ve bağırsaklarda gelişmektedir.

Dizanteri, virüs enfeksiyonu, bakteri enfeksiyonu ya da parazitik enfeksiyon sonucu oluşur. Bu tip patojenler özellikle yiyecek ve içeceklerden yani ağız yolu ile bulaşmaktadır. Bunun dışında, temas ve dokunmayla da geçebilmektedir. Bozulmuş besinlerin vücut tarafından emilimi, vücudun çok fazla miktarda su ve mineral kaybetmesine sebep olmaktadır. Çünkü kana bulaşmış olan patojenik organizmalar, şiddetli şekilde etki göstermektedir. Dizanteri, bağırsaklara ciddi hasarlar vermektedir ve metabolizmayı olumsuz etkilemektedir.

Temelde iki farklı türü olan dizanteri, amipli dizanteri ve basilli dizanteri olmak üzere iki gruba ayrılmaktadır.

Amipli dizanteriye, Entamoeba histolytica adı verilen ve daha çok tropikal bölgelerde bulunan bir amip tek hücrelisi neden olmaktadır. Bu dizanterinin tedavisi çok önemlidir. Çünkü dizanteri amipi, vücuda yerleşir ve yıllarca orada kalarak, ileriki zamanlarda şiddetli komplikasyonlar yaşanmasına sebep olur ve hatta ölümcül boyutlara ulaşabilir. Amipli dizanteri, hijyenik olmayan su ve yiyeceklerden insanlara bulaşabilmektedir.

Basilli dizanteriye ise; Shigella adı verilen bir bakteri neden olmaktadır ve bu dizanteri türü, Marlow Sendromu olarak da bilinen basilli dizanteridir ve tropikal bölgelerde gözlenmektedir. Fakat son zamanlarda, tropikal bölgelere gitmedikleri halde, Batı Avrupa ve ABD’de basilli dizanteri vakalarına rastlanmıştır.

Dünya Sağlık Örgütü’nün tahminlerine göre, dünya genelinde her yıl 1.1 milyon kişi hayatını dizanteriden dolayı kaybetmektedir. Bu ölüm vakalarının % 60’ı çocuklardan oluşmaktadır. Diğer yandan, dizanterinin belirtileri, endüstriyelleşmiş ülkelerde, daha hafif görülmekteyken, tedavisi de daha mümkündür. Normalde tedavisi mümkün bir hastalık olan dizanteri, gelişmemiş ülkelerde daha yaygın olarak gözlenmektedir.

Dizanterinin Oluşum Nedenleri

Tek hücreli organizmaların sebep olduğu dizanteri, başlıca bakteri ya da protoza gibi mikro organizmaların faaliyetleri ile oluşmaktadır. Aynı zamanda, parazitik solucanların da sebep olduğu dizanteri, nadir olarak da kimyasal bazı bileşenler ve viral enfeksiyonların faaliyetleri sonucu oluşabilmektedir.

Basilli dizanterinin oluşum nedeni, hijyenik olmayan yiyecek ve içeceklerdir. Shigella adı verilen bir basil türü, basilli dizanteri oluşmasına sebep olmaktadır.

Amipli dizanteri ise genellikle, temiz olmayan sular ve tuvaletler yolu ile gelişmektedir. Özellikle Kanada’nın kırsal bölgelerinde amipli dizanteriye rastlamak mümkündür. Tuvaletten çıktıktan sonra ellerin yıkanmaması da amipli dizanteri oluşumuna zemin hazırlamaktadır.

Dizanterinin Belirtileri

Dizanteride hastalar tipik olarak, gittikçe şiddetlenen karın ağrılarından şikayetçi olmaktadır. Eğer, tedavi edilmez ise hayati tehlike oluşturan bir hastalık olan dizanteri, kas kramplarının yaşanmasına sebep olmaktadır. Dizanteride genellikle; kanlı, sulu, iltihaplı ve mukuslu ishal, ateş ve titreme, bulantı ve kusma, halsizlik, aralıklı olarak kabızlık ve sürekli olarak tuvalete çıkma isteği gibi belirtiler yaşanmaktadır. Ayrıca, gelişmiş ülkelerde dizanteri belirtileri daha hafif yaşanabilmektedir.

Semptomlar genellikle, dizanteriye sebep olan mikroorganizmanın vücuda girişinden bir ile üç gün sonrasında ortaya çıkmaktadır. Fakat bazen haftalar sonra da ortaya çıkabilmektedir. Dizanteri diğer bazı iç organların da hasar görmesine sebep olabilmektedir.

1.Karın Ağrısı

fft20_mf5378103

Dizanteri kolon ve bağırsakları etkileyen bir hastalık olduğu için, karın boşluğunda şiddetli kramp ve ağrıların oluşmasına sebep olmaktadır. Dizanteride yaşanan karın ağrılarının oluşum nedeni, bağırsaklarda ya da kolonda, şiddetli iltihaplanma yaşanmasından kaynaklanmaktadır.

2.Şiddetli İshal

Constipation-Can-Be-Due-to-Pelvic-Floor-Disorder

Karın boşluğunun ağrımasına da sebep olan ishal, dizanteri hastalığında, normal seyrinden çok daha farklı ilerlemektedir. Dizanteri hastalarında ishal, çok sıvı, iltihaplı ya da mukuslu ve kanlı şekilde kendini göstermektedir. Bu hastalıkta, bağırsaklar iltihaplanma yaşadığı ve enfeksiyon kaptığı için, dışkı, bir miktar iltihap ve kan içerebilmektedir. Dizanteride yaşanan ishal, çok şiddetli şekilde gerçekleşmektedir. Bundan dolayı, hastanın vücudu çok fazla miktarda su ve mineral kaybedeceği için, tedavi edilmediği takdirde tehlikeli sonuçların oluşmasına sebep olacaktır.

3.Ateş ve Titreme

fever

Vücut dışarıdan kendisini istila eden, parazit, bakteri ya da protozoalar ile mücadele içine girdiği için, bu hastalıkta ateş yükselmesi yaşanması normal bir vücut tepkisi olacaktır. İltihap temelli bir hastalık olan dizanteri, yüksek ateş ve titreme yaşanmasına sebep olmaktadır.

4.Bulantı ve Kusma

nausea

Vücutta zehirlenme etkisi gösterebilen dizanteri, kusmaya ve bulantı yaşanmasına sebep olabilmektedir. Fakat, bazı kişilerde, kusma durumu gözlenmeyebilir. Bu hastalıkta genel bir iştahsızlık hali ve mide bulantısı yaşanmaktadır.

5.Halsizlik

maladie-fatigue-chronique

Birçok hastalıkta olduğu gibi, dizanteri hastalığında da, halsizlik ve bitkinlik yaşanmaktadır. Hem şiddetli karın ağrıları ve ishal hem de yüksek ateş, halsizlik ve yorgunluğa sebep olmaktadır.

6.Sık Tuvalete Çıkma

Woman in the toilet

Dizanteride yaşanan şiddetli ishal nedeni ile kişide sürekli olarak aralıksız bir şekilde tuvalete çıkma isteği gelişmektedir. Fakat, tuvalete sık çıkma, bazen diğer bazı hastalıkların belirtisi olabileceği gibi, bazen de basit ve tehlikesiz durumlar sonucu ortaya çıkabilmektedir.

Tanısı

Doktor, hastalara şikayetlerini sorduktan sonra fiziksel bir muayene yapar. Daha sonra, dışkı tahlili ve kan tahlili isteyerek, çıkan sonuçlara göre dizanteri tanısı koyabilir. Doktor, yakın zamanlarda tropikal bölgelere gidilip gidilmediği sorarak, hastanın dizanteri olma riskini araştırıp kontrol eder. Bunların dışında doktor, hastanın göstermiş olduğu semptomların şiddetine göre, ultrason ve endoskopi analizleri de isteyebilmektedir.

Tedavisi

Dizanterinin tedavisi hem ilaçlar yardımı ile hem de bazı ilaçsız yöntemler ile birlikte yapılabilmektedir. Dizanteri tedavisinde; rehidrasyon tedavisi, antibiyotik ve ameobicidal (anti-amip) ilaçlar ve anti-romatizmal ilaçlar kullanılmaktadır.

Rehidrasyon Tedavisi: Bu tedavi yöntemi oral olarak yani ağızdan yapılmaktadır. İshal sebebi ile çok fazla su ve mineral kaybetmiş olan vücuda, kaybetmiş olduğu suyu ve minerali tekrardan kazandırmak esas amaçtır. Bundan dolayı, sağlık uzmanları hastaya intravenöz sıvı takviyesi yapabilmektedirler.

Antibiyotik ve Antiamip Tedavisi: Uzmanlar, laboratuvar testlerinden sonra, hastalığa sebep olan bakteri ve amiplerin bazı ilaçlar ile yok edilebileceğini düşünmektedirler. Özellikle antibiyotik ve antiamip özellikli ilaçların her ikisi birden, dizanteri tedavisinde etkili olabilmektedir. Bazı anti-mikrobiyal ilaçlar da, dizanteri tedavisinde etkili olacaktır.

Antiromatizmal İlaçlar: Daha hafif düzeyli ve daha ekonomik bir tedavi yöntemi olan antiromatizmal ilaçlar (Ridura-auranofin), hastalığın seyrine göre doktor tarafından reçeteli olarak uygulanmaktadır.

Komplikasyonları

Dizanterinin kompliksayonları, vücudun aşırı su kaybetmesi yani dehidrasyon ve karaciğer apsesi gibi sorunlardır. Dehidrasyon, şiddetli ishal ve kusma sonucu gelişirken, karaciğer apsesi ise, amip mikroorganizmasının karaciğere sıçraması sonucu gelişmektedir. Ayrıca, dehidrasyon, küçük çocuklarda ve bebeklerde daha hızlı şekilde etki göstermektedir.

Alınacak Önlemler

Kirliliğin sebep olduğu bir hastalık olan dizanteriden korunmak için, hijyen ve temizliğe, kişisel bakıma ve gıdaların hijyenine çok dikkat edilmelidir. Eller düzenli olarak yıkanmalı, tuvalet temizliğine özen gösterilmeli ve tuvaletten çıktıktan sonra eller iyice yıkanmalıdır. Güvenilir olmayan yerlerden bir şeyler yenilip içilmemeli, böyle yerlerde tuvalet kullanılmamalıdır. Meyve ve sebzeler iyice yıkanmadan tüketilmemelidir.

Dizanteri hastalığının yaygın olarak görüldüğü bölgelerde, içme suları ve yiyecekler tüketilmemeli, kapalı kutularda sular ve gıdalar tercih edilmelidir. Bu bölgelerde, çiğ besin tüketmekten kaçınılmalıdır. Duş alınırken ya da diş fırçalanırken, bu bölgedeki suları yutmamaya özen gösterilmelidir.

Bunların dışında, alternatif olarak, üzüm yaprakları tüketmek, dizanteriyi önleyebilmekte ve iyileştirmeye yardımcı olmaktadır. Ayrıca, nane ve papatya çayları, altınmühür, kaygan karaağaç kabuğu, bayberry kökü ve silverweed gibi bazı bitkisel takviyeler, dizanterinin çeşitli semptomlarını hafifletmeye yardımcı olacağı gibi, önlem amaçlı olarak da kullanılabilmektedir.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ