GİZLİ ŞEKER BELİRTİLERİ NELERDİR?

GİZLİ ŞEKER BELİRTİLERİ NELERDİR?

Gizli şeker ya da prediyabet, kandaki şeker seviyesinin normalden fazla fakat, tip 2 diyabet sınıfına dahil olacak kadar da yüksek olmaması durumudur. Herhangi bir müdahale olmaksızın gizli şeker, 10 yıldan kısa bir süre içerisinde tip 2 diyabet türü ile aynı etkiye sahip olabilmektedir. Eğer gizli şekere sahipseniz, uzun vadede diyabet zararları zaten başlamış demektir. Bu durumdan en çok da dolaşım sistemi ve kalp sağlığı etkilenmektedir.

Yaşam tarzında yapılacak olan ufak değişimler, gizli şekerden kaynaklanan yükselen kan şekeri değerlerini azaltmaya ve normale döndürmeye yardımcı olacaktır. Sağlıklı beslenmek, fiziksel aktiviteler ve kilo kontrolü, gizli şekeri sağlıklı şekilde yönetmek için önemlidir.

Gizli Şeker Hastalığının Oluşması

Gizli şekerin neden oluştuğu tam olarak bilinmemektedir. Fakat genetik faktörlerin ve aile hastalık geçmişinin gizli şeker oluşumunda etkin rolü olduğu düşünülmektedir. Çünkü, araştırmacılar, insülin direnci ile ilişkili bazı genleri keşfetmişlerdir.

Özellikle, karın bölgesindeki aşırı yağlanma ve hareketsiz yaşam tarzının, gizli şeker oluşumuna sebep olduğu tespit edilmiştir.

Gizli şekeri olan insanlarda, glikoz (şeker) süreci uygun şekilde işlememektedir. Bu durum kan dolaşımında şeker birikmesine sebep olmaktadır. Normalde glikozun görevi, doku ve hücreler için yakıt olmak ve onlara enerji sağlamaktır.

Vücudumuzdaki glikozların bir çoğu, karbonhidrat içeren besin maddelerinden kaynaklanmaktadır. Bu durumda sadece tatlı ve şekerli gıdalar değil, karbonhidrat içeren herhangi bir gıda maddesi de kandaki glikoz düzeyini artırıcı etki göstermektedir.

Sindirim sırasında, şeker kan dolaşımına katılır ve insülin yardımı ile bu şeker molekülleri hücrelere ulaşarak enerji kaynağı olarak kullanılır.

İnsülin, pankreasın salgılamış olduğu bir hormondur. Yemek yediğimiz zaman, pankreas kan dolaşımı içine insülin salgılamaya başlamaktadır. İnsülin ise, şekerin hücrelerin içine giriş yapmasını sağlayan bir hormondur.

İnsülin, kan dolaşımındaki şeker miktarını düşürmektedir. Bu durumda kanda şeker seviyesi düşer ve bu nedenle pankreas insülin salgılaması yapar.

Gizli şekeri olan kişilerde bu süreçler düzgün çalışmaz ve hücreler yakıt olarak kan dolaşımında üretilen şekerleri kullanmak durumunda kalır. Bu durumda pankreas yeterli miktarda insülin üretemez ve insülin eksikliği meydana gelir. Böylece kandaki şeker miktarı artmaya başlar.

Gizli Şeker Belirtileri

Genellikle gizli şekerin herhangi bir belirgin belirtisi yoktur. Fakat, tip 2 diyabet riski olarak, cildin bazı kısımlarında koyuluklar meydana gelebilmektedir. Gizli şekerde, yaygın olarak etkilenen bölgeler, boyun, koltukaltı, dirsekler, dizler ve el parmak eklemleridir.

Gizli şeker tedavi edilmediği halde, tip 2 diyabet oluşmasına sebep olacağı için, belirti ve semptomları, tip 2 diyabete benzemektedir. Buna göre gizli şeker hastalığının belirtileri şu şekildedir;

1.Sık Sık Tuvalete Çıkma İhtiyacı

pon7aqnfwo

Vücutta çok fazla miktarda glikoz birikmesi sonucu, vücut da bir o kadar miktarda idrar üretmektedir. Bundan dolayı, çok sık tuvalete çıkma ihtiyacı, diyabetin olduğu gibi, gizli şeker hastalığının da belirtilerinden biridir. Eğer, vücutta insülin etkisiz bir halde ise ya da miktarı neredeyse hiç yok ise, böbrekler kanın içine glikozu yeniden filtreleyemez hale gelirler. Bu durumda böbrekler, glikozu seyreltmek için, vücuttaki kanı kullanmak durumunda kalırlar. Bunun sonucunda ise, idrar torbası dolmaya başlar ve böylece kişi, sürekli idrara çıkma ihtiyacı hisseder.

2.Artan Susuzluk Hissi

increased-thirst-increased-urination

Tip 2 diyabetin ve gizli şeker hastalığının belirtilerinden biri olan sık tuvalete çıkmanın bir sonucu olarak, vücut susuz kalmakta ve bu da aşırı derecede susuzluk hissinin yaşanmasına sebep olmaktadır. Çok fazla miktarda sıvı kaybeden vücut, susuzluğa ve ağızda kuruluğa yol açmaktadır.

3.Yorgunluk ve Bitkinlik

Woman sleeping in cafe

Eğer, vücutta, insülin salgısı uygun şekilde çalışamıyor ya da insülin miktarı neredeyse hiç kalmamış ise ise, bu durumda hücrelere glikoz girişimi gerçekleşemez. Yani bu durum vücut için gerekli olan enerjinin üretilemediği anlamına gelmektedir. Bu faktörlerden dolayı, aşırı derecede yorgunluk ve bitkinlik hissi, gizli şeker hastalığının belirtilerinden biridir.

4.Bulanık Görme

Clear forest in glasses on the background of blurred forest

Göz mercekleri tarafından çekilmiş olan dokular nedeniyle görmede bulanıklık yaşanabilmektedir. Bu durum gözlerin görme yeteneğini olumsuz etkiler ve bu sorunun uygun tedavi ile iyileştirilmesi mümkündür. Gizli şeker hastalığının sebep olduğu bulanık görmenin körlük gibi sonuçları olabilmektedir ya da bu şekilde bulanıklık problemi devam edebilmektedir. Bundan dolayı böyle bir sorun yaşandığında hemen bir doktora gitmekte fayda olacaktır.

Risk Faktörleri

Tip 2 diyabet riskini artıran faktörler, gizli şeker hastalığı riskini artıran faktörler ile benzerlik göstermektedir. Buna göre, gizli şeker hastalığı riskini artıran faktörler şu şekildedir;

Fazla kilo: Fazla kilolu olmak, gizli şeker riskini artıran en önemli faktördür. Özellikle karın etrafında bulunan kaslar ile deri arasındaki bölgede yağ birikmesi, hücrelerin insüline karşı daha fazla direnç göstermesine sebep olmaktadır.

Bel ölçüsü: Geniş bel ölçüsü insülin direncini işaret eden bir durumdur. Erkeklerde 102 santimetreden fazla ve kadınlarda ise 89 santimetreden fazla olan bel genişliği, gizli şeker hastalığı için risk oluşturmaktadır.

Hareketsizlik: Az hareket etmek, gizli şeker hastalığı riskini artıran en önemli faktörlerden biridir.

Yaş: Herhangi bir yaşta gelişebilen gizli şeker hastalığı, 45 yaşından fazla olan kişilerde daha yaygın olarak gözlenmektedir. Çünkü insanlar yaşlandıkça, daha hareketsiz olur ve kasları zayıflayarak kilo almalarına neden olur. Bu durumda ise gizli şeker riski doğal olarak artar.

Aile hastalık geçmişi: Eğer ailenizde tip 2 diyabet hastası var ise, sizde gizli şeker hastalığı gelişmesi riski yüksek olacaktır.

Irk: Irkın gizli şeker hastalığı üzerindeki etkisi tam olarak anlaşılamamıştır. Fakat, Afrikan-Amerikan, İspanyol, Amerikan yerlileri (Kızılderililer), Asya-Amerikan ve Pasifik Adaları ırklarında, gizli şeker hastalığı yaşanması riski daha fazladır.

Gestational diyabet: Eğer gestational diyabet hastalığınız var ise ve kadınsanız, hamilelik döneminde gizli şeker hastalığı riski yükselme gösterebilmektedir. Ayrıca, doğan bebeğin 4.1 kilogramdan fazla doğması, o bebeğin de ileride gizli şeker hastası olması riskini artırmaktadır.

Polikistik  yumurtalık sendromu: Polikistik yumurtalık sendromu olan kadınlarda gizli şeker oluşması riski daha yüksektir.

Uyku: Özellikle uyku apnesi gibi uyku sorunları insülin direncini artırmaktadır. Bu durum ise, gizli şeker hastalığı riskini artırmaktadır.

Bunların dışında aşağıda verilen durumlar da gizli şeker hastalığı riskini artırmaktadır;

  • Yüksek  tansiyon,
  • HDL yani iyi kolesterol seviyesinin düşük olması (35 mg/dL altına düşmesi),
  • Trigliserid seviyesinin yüksek olması (250 mg/dL üstüne çıkması),
  • Vücut kütle endeksinin 25 değerinden yüksek olması.

Komplikasyonlar

Gizli şeker hastalığı ilerlemesi halinde tip 2 diyabete dönüşebilmektedir. Bundan dolayı, gizli şeker hastalığı ciddi komplikasyonlar yaşanmasına yol açmaktadır. Gizli şeker hastalığının sebep olduğu bazı sağlık sorunları şu şekildedir;

  • Yüksek tansiyon,
  • Kalp hastalıkları,
  • Felç,
  • Böbrek yetmezliği,
  • Körlük,
  • Bir uzvun kesilmek durumunda olması.

Tanı ve Testler

Amerikan Diyabet Birliği, 45 yaşından sonra her insanın, kandaki glikoz değerlerini kontrol ettirmeleri gerektiğini tavsiye etmektedir. Doktor, hastanın şikayetlerini dinledikten sonra, bunlar doğrultusunda hastadan bazı test ve analizleri yaptırmasını isteyebilmektedir. Bu doğrultuda doktorun uygun görebileceği test ve analizler şu şekildedir;

  • Glike hemoglobin (A1C) test,
  • Açlık kan şekeri testi,
  • Oral glikoz direnç testi.

Tedavi ve İlaçlar

Eğer gizli şeker hastası iseniz, hayat tarzınızda yapacağınız bazı değişimler ile, bu hastalığı kontrol altına alabilirsiniz. Fakat tedavi edilmeyen gizli şeker hastalığı, tip 2 diyabet oluşmasına neden olmaktadır. Bundan dolayı, gizli şeker hastalığının tedavisine özen göstermek çok önemlidir.

Gizli şeker hastalığının tedavisinde bazı yöntem ya da ilaçlar kullanılmaktadır. Tedavi sürecinde dikkat edilmesi gereken faktörler şu şekildedir;

Sağlıklı beslenmek: Düşük yağ oranı olan ve düşük kalorili olan besinleri tercih etmek, ayrıca yüksek lif oranı olan besinleri tercih etmek, gizli şeker hastalığını kontrol altına almak adına önemlidir. Meyve, sebze ve tam tahıl ürünleri tüketmek, Akdeniz stili beslenme tarzını benimsemek de, gizli şeker hastalığının tedavisinde önemlidir.

Düzenli olarak egzersiz yapmak: Haftada günlük olarak 30 ile 60 dakika arasında hafif-orta seviyede egzersiz yapmak, gizli şeker hastalığı tedavisi sürecinde etkili bir yöntemdir.

Kilo vermek: Kilo değerlerini sağlıklı ve dengeli sınırlarında tutmak, gizli şeker hastalığı tedavi sürecinde etkili bir yöntemdir. Çünkü fazla kilolu olmak beraberinde gizli şeker hastalığını da getirmektedir.

Gerekli ilaçları kullanmayı aksatmamak: Eğer diyabet riskiniz fazla ise, doktor bazen, ağızdan alınan diyabet ilaçlarını tavsiye edebilir. Vücut kitle indeksi 35 olan, 6 yaşından genç ve gestational diyabet geçmişi olan kadınlarda, doktor bu ağızdan alınan diyabet ilaçlarını (Glucophage) tavsiye edebilmektedir.

Öte yandan, bu gibi ilaçlar diyabet oluşmasını önlemeye yardımcı olmamaktadır. İlaçlar sadece, kolesterol ve yüksek tansiyonu kontrol altına almaya yardımcı olmaktadır.

Alternatif Tedavi Yöntemleri

Gizli şeker hastalığının tedavisinde birçok alternatif yöntem bulunmaktadır. Gizli şeker hastalığının tedavisine yardımcı olabilecek bazı alternatif yöntemler şu şekildedir;

  • Çin tarçını,
  • Tarçın,
  • Koenzim Q10,
  • Ginseng,
  • Konjac bitkisinin kökünden üretilen şeker (glukomannan),
  • Guar sakızı,
  • Gurmar bitkisi (gymnema),
  • Magnezyum takviyesi,
  • Dikenli armut kaktüs,
  • Soya,
  • Stevia (şeker otu, şeker bitkisi).

Bu gibi alternatif ve doğal yöntemler gizli şeker hastalığı tedavisine yardımcı olabilmektedir. Fakat kullanmaya başlamadan önce mutlaka doktorunuza sormayı da ihmal etmeyiniz.

Alınacak Önlemler

Gizli şeker hastalığının önlenmesi aynı zamanda tip 2 diyabet hastalığının da önlenmesi anlamına gelmektedir. O zaman gizli şeker hastalığının oluşmasını önlemek için alınacak olan önlemler şu şekildedir;

  • Sağlıklı beslenmeye özen göstermek,
  • Daha hareketli bir yaşam tarzı benimsemek,
  • Fazla kilolardan kurtulmak ve ideal kiloyu korumak.
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ