Glikoz Eksikliği

Glikoz Eksikliği

İnsanların yaşamlarını devam ettirmeleri için bazı besinlerin alınması gereklidir. Bu besinlerin yeterli miktarlarda alınmaması sonucu, insanlarda problemler meydana gelmeye başlayacaktır. Bu önemli besinlerin alınmaması yani bu besinlerin eksiklikleri diğer problemlerin ortaya çıkmasına neden olur. Bunlardan biri de glikoz enziminin eksikliği durumudur. Bütün canlılar, hayatlarının devamı sürecinde bazı gerekli olan kimyasal reaksiyonları oluşturmak, meydana getirmek konusunda önemli proteinler üretirler. İşte bu üretilen proteinlere enzim adı da verilmektedir. Bu üretilen enzimler, bireylerin vücudunda meydana gelen birçok kimyasal reaksiyonun gerçekleşmesini sağlarlar. Örneğin, içilen süt içinde bulunan laktaz enziminin, sütteki süt şekerini parçalaması bu kimyasal reaksiyonlara verilebilecek örneklerden biridir. Bu enzimler bazı bireylerde aileden gelen kalıtsal sorunlar nedeniyle az olabilirler. Bu enzimlerin az olmasından doğan birçok hastalığın var olduğu söylenebilir. Dünyadaki bu enzim eksikliği sebebiyle ortaya çıkan en önemli ve en yaygın durum glikoz-6-fosfat dehidrogenaz enzimi eksikliğidir. Bu durum doğuştan olabilmektedir. Ayrıca favizm adıyla da bilinen bu durumun, dünya genelinde yaklaşık 400 milyon insanda görüldüğü de belirtilebilir.

Glikoz-6-fosfat dehidrogenaz enziminin kandaki miktarının yeterli düzeylerde olmaması sonucunda genetik bir anormallik ortaya çıkar. Bu durum da glikoz-6-fosfat dehidrogenaz enzimi eksikliği olarak bilinir. Bu enzim oldukça önemli bir enzimdir. Bu enzim/protein, vücuttaki birçok biyokimyasal reaksiyonun düzenlenmesini sağlar. Ayrıca, glikoz-6-fosfat dehidrogenaz enzimi kırmızı kan hücreleri yani alyuvarların sağlıklık şekilde kalmasından sorumludur. Böylece, bireyin normal bir hayat sürmesine ve düzenli bir işlev görmesine yardımcı olurlar. Glikoz-6-fosfat dehidrogenaz enzimi, kırmızı kan hücrelerinde bulunan önemli bir enzimdir. Kan hücrelerinin korunmasında etkinlik sağlar. Oksidasyon reaksiyonlardan koruyucu bir etki sağlar. Oksidasyon, bir molekülde meydana gelen değişime verilen addır. Eğer bir molekülde bir hidrojen, oksijen ya da elektron kazanımı ya da kaybı reaksiyonları meydana geliyorsa bu, oksidasyon adını alır. Örneğin demirde meydana gelen paslanma, bir oksidasyon örneği olarak verilebilir. Demir, burada havadaki oksijenle birleşmiş ve bu sebeple de paslanmıştır. Bu oksidasyon olayı, moleküllerde sorun yaratan bir durum olarak belirtilebilir. Onlarda yorucu etki sağlar. İşte bu noktada demirden birey vücuduna dönersek, glikoz-6-fosfat dehidrogenaz enzimi de bireyin kırmızı kan hücrelerini, bireyin hayatını sürdürebilmesi ve sağlıklı kalabilmesi için oldukça önem taşıyan kırmızı kan hücreleri yani alyuvarların korunması noktasında oksidasyondan koruyucu etki yapar.

Glikoz-6-fosfat dehidrogenaz enzimi, Türkiye’de de meydana gelen bir durumdur. Hatta sık oluşan bir durum olduğu da söylenebilir. Bunun sebebi olarak da eski zamanlarda meydana gelmiş olan sıtma hastalığının varlığıdır. Çok eski zamanlardan beridir Anadolu’da yaşamış olan halklarda görülmüş olan sıtma, kırmızı kan hücreleri üzerinde etkinlik sağlar. Bu yüzden kırmızı kan hücreleri farklı olan bireyler, bu sıtma rahatsızlığından daha az etkilenmiştir. Bu nedenle de eskiden sıtma rahatsızlığının sık olarak görüldüğü yerlerde, glikoz-6-fosfat dehidrogenaz enzimi eksikliği durumu daha çok meydana gelmektedir.

Glikoz Enzimi Eksikliği

1.Kırmızı Kan Hücreleri Üzerindeki Etkisi

Anemi nedir?

Eğer bu glikoz-6-fosfat dehidrogenaz enzimi yeterli miktarda bulunmaz ise, kırmızı kan hücreleri zamanından önce yıkılır. Bu kırmızı kan hücrelerinde meydana gelen erken yıkılma da, hemoliz olarak ya da hemolitik anemi olarak bilinir.

Hemolitik anemi, vücut kırmızı kan hücrelerini, yok ettiği miktarda yer değiştiremediği durumlarda meydana gelen durumdur. Bunun sonucunda da, organlara ve dokulara iletilen oksijen azalır. Bunun sonucu olarak da yorgunluk, ciltte sarılık ve sarılaşmış gözler ve nefes darlığı gibi durumlar meydana gelebilir. Bu enzimin eksikliğini yaşayan bireylerde, bakla ya da baklagillerden bazı yiyeceklerin tüketilmesi sonucunda hemolitik anemi meydana gelebilir. Ayrıca bu durum, bazı ilaçlarla ya da enfeksiyonların tetiklemesi sonucu da meydana gelebilir.

Glikoz-6-fosfat dehidrogenaz enzimi eksikliği durumu, en çok Afrika kıtasında yaygındır. Yine kadınlara oranla erkeklerde bu durum daha yaygındır.

Bu enzimin eksikliğini yaşayan çoğu insan, genellikle herhangi bir semptom deneyim etmez. Ancak, buna karşın bazıları da, yukarıda saymış olduğumuz tetikleyici ilaç tedavileri, yiyecekler ya da enfeksiyon gibi kırmızı kan hücrelerini yok edişi tetikleyen durumlara maruz kalmak bazı semptomların gelişmesine neden olabilir. Altta yatan sebep eğer bir kez tedavi edilirse, çözülürse, enzim eksikliğinin ortaya çıkarmış olduğu semptomlar birkaç hafta içinde yok olur.

2.Glikoz Enzimi Eksikliği Semptomları

sarılık tedavisi

Hızlı kalp atışları bu enzim eksikliğinin semptomları arasında yer alır. Bunun dışında, nefes darlığı, koyu ya da sarı-turuncu bir idrar, ateş, yorgunluk, baş dönmesi, solukluk, sarılık ya da ciltte ya da gözlerin akında bir sarılık meydana gelmesi bu durumun semptomlarından birkaçı olarak gösterilebilir.

3.Glikoz Enzim Eksikliği Nedenleri

genetik-tanı1

Bu enzimin eksikliğinin meydana gelme nedenleri genetiksel olabilir. Ailenin herhangi birinden ya da her ikisinden birden geçen bir durum olabilir. Bu eksikliği neden olan kusurlu olan gen, X kromozomu üzerindedir, her iki cinste de bulunan gende bulunur. Erkekler bir tane X kromozomuna sahipken kadınlarda iki tane X kromozomu bulunur.

4.Glikoz Enzimi Eksikliği Tedavisi

1. Anemi

Bu eksikliğin tedavisi, eksikliğe neden olan semptomların ya da bu eksikliği tetikleyen nedenlerin ortadan kaldırılması ile yapılabilir. Eğer eksiklik bir enfeksiyon sebepli olarak ortaya çıkıyorsa, enfeksiyona neden olan durumun ortadan kaldırılması doğru olacaktır. Bunun yanı sıra, kırmızı kan hücrelerinin yok edilmesine neden olan ilaç tedavilerinin kesilmesi de iyileşme sürecini başlatacaktır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ