İLTİHAPLI ROMATİZMANIN BELİRTİLERİ NELERDİR?

İLTİHAPLI ROMATİZMANIN BELİRTİLERİ NELERDİR?

Romatizma, aslında tek bir hastalık değildir. Romatizmanın birçok çeşidi bulunmaktadır ve eklemler ile bağ dokusunu etkileyen bir sağlık sorunudur. İltihaplı romatizma ya da diğer terminolojik adı ile romatoid artrit de bir tür romatizma hastalığıdır.

İltihaplı romatizma, kronik iltihaplı bir hastalıktır. İltihaplı romatizma, tipik olarak, küçük eklem kemiklerini, elleri ve ayakları etkilemektedir. Osteoartrit hastalığının aksine, iltihaplı romatizma aşınma-yıpranma hasarı şeklinde değil de, eklemlerin astarlarını etkilemektedir. Bundan dolayı iltihaplı romatizma, ağrı ve şişme yaparak, kemik erimesi ve eklem deformasyonu ile sonuçlanabilmektedir. Aslında bir bağışıklık ile ilgili bir sorun olan iltihaplı romatizma, bağışıklık sisteminin yanlışlıkla kendi vücut dokularına saldırması sonucu oluşmaktadır. Bunlara ek olarak, iltihaplı romatizma, deri, gözler, akciğer ve damarlar gibi diğer bazı organlara ve dokulara da zarar verebilmektedir. İltihaplı romatizma herhangi bir yaşta oluşabilmesine rağmen genellikle, 40 yaşından sonra meydana gelmektedir. Ayrıca, iltihaplı romatizma kadınlarda çok daha yaygın şekilde gözlenmektedir. İltihaplı romatizmanın tedavisi yapılırken semptomlar dikkatli şekilde kontrol edilmelidir ve eklem hasarı önlenecek şekilde hareket edilmelidir.

İltihaplı Romatizmanın Belirtileri

İltihaplı romatizmanın belirtileri genellikle şöyledir; hassas, duyarlı, hararetli ve şişmiş eklemler, eklemlerde ağrı, saatlerce sürebilen sabah tutulması, kollarda deri altında oluşan dikenimsi şişlikler (romatoid nodülleri), bitkinlik, ateş ve kilo kaybı.

İltihaplı romatizmanın erken evresinde, küçük eklemler, özellikle el ve ayak parmakları ile el ve ayaklar, daha çok etki altında olmaya yatkındır. Hastalık süreci ilerledikçe belirtiler çoğunlukla, el bileği, diz, ayak bileği, dirsek, kalça ve omuzlarda etkilerini göstermeye başlamaktadır. Çoğu durumda belirtiler vücudun her iki bölümündeki eklemlerde aynı şekilde gerçekleşmektedir.

1.Hassas, Hararetli ve Şişmiş Eklemler

shutterstock_135461438

İltihaplı romatizma, vücutta ve özellikle eklem noktalarında iltihap oluşmasına sebep olduğu için, bu bölgelerde yanma hissinin yaşanmasına ve eklemlerin şişmesine sebep olabilmektedir. Eklemlerde yaşanan hassaslık ve aşırı duyarlılık da iltihaplı romatizmanın belirtilerinden bazılarıdır.

2.Eklemlerde Ağrı

arthritis-for-knees-does-mean-ih

İltihaplı romatizma özellikle küçük eklemleri, örneğin el parmaklarındaki eklemleri etkisi altına alan bir sağlık sorunudur. İltihaplı romatizma, etkisi altına aldığı bölgelerde bazen çok fazla şiddetlenebilen ağrı ve sızıların yaşanmasına sebep olabilmektedir.

3.Sabah Tutulması

GettyImages-5483013111

Özellikle sabahları yeni uyanıldığı zamanlarda, normalden çok daha yoğun bir şekilde yaşanan tutulma durumları, sürekli olarak tekrarlanması halinde, iltihaplı romatizma belirtisi olabilme ihtimali yüksektir. Sabahları yeni uyanıldığında, özellikle el, kol, ayak ve bacaklarda gelişen tutulmalar, iltihaplı romatizma semptomlarından biri olabilmektedir.

4.Deri Altında Yumru Oluşumu

doctor-examining-hand

Deri altında bilhassa eklem bölgelerindeki derinin alt kısmında, birtakım şişkinlikler meydana gelebilmektedir. Bu şişkinlikler romatoid nodülü adı verilen, dikenimsi yapıdaki yumrulardır. Deri altında oluşan bu nodüllerin oluşum sebebi ise, vücutta iltihap meydana gelmesidir.

5.Bitkinlik ve Halsizlik

L-Chronic-Fatigue

Birçok rahatsızlıkta olduğu gibi, iltihaplı romatizmada da halsizlik ve bitkinlik yaşanabilmektedir. Eklemleri doğrudan etkileyen bir hastalık olan iltihaplı romatizma, kişinin oldukça yorgun ve bitkin hissetmesine neden olabilmektedir.

6.Ateş

How-to-Get-Rid-of-a-Fever-2

İltihaplı romatizmada bazen ateş durumu da yaşanabilmektedir. Fakat bazı kişilerde ateşlenme hali gözlenmeyebilir.

7.Kilo Kaybı

Women and jeans of the greater size

İltihaplı romatizma sürekli olarak ağrı ve sızı yaşanmasına neden olduğu kişinin keyfini kaçırıp, iştah kapanmasına sebep olabilmektedir. Bu durum ise, kişinin kilo vermesine yol açmaktadır.

Oluşum Nedenleri

İltihaplı romatizma, bağışıklık sisteminin, eklemleri çevreleyen doku ve zarlara yanlışlıkla saldırması sonucu meydana gelmektedir. Bunun sonucunda, sinovyum adı verilen bu doku ve zarları kalın bir iltihap sarar. Bu durum ise, eklem içindeki kıkırdak ve kemiklerin zarar görmesine sebep olmaktadır. Eklemleri tutan tendonlar ve bağ dokuların zayıflaması ve gerilmesi, kademeli olarak eklem şeklinin ve hizalamasının bozulmasına sebep olmaktadır.

Doktorlar, bu sürecin nasıl başladığını tam olarak bilememektedir. Genellikle genetik faktörlerde bu hastalığın oluşmasına zemin hazırlamaktadır. Bazen de, çevresel faktörler, enfeksiyonlar, bazı bakteri ve virüsler, iltihaplı romatizma oluşumuna yol açabilmektedir.

Risk Faktörleri

Bazı durumlar ve şartlar, iltihaplı romatizma oluşumunu etkileyebilmekte ya da hastalığın seyrini hızlandırabilmektedir. Bu faktörler; seks, yaş ve aile hastalık geçmişi gibi faktörlerdir.

Seks: Cinsel hayat, özellikle kadınlarda iltihaplı romatizma oluşması riskini artırmaktadır.

Yaş: İltihaplı romatizmanın oluşumu herhangi bir yaş aralığında olabileceği gibi, aslında en yaygın olarak 40 ile 60 yaş arasında gözlenmektedir. Bundan dolayı 40 ile 60 yaş arası kişiler özellikle kadınlar, iltihaplı romatizma riski altında bulunmaktadır.

Aile hastalık geçmişi: Ailede herhangi bir bireyde yaşanmış olan iltihaplı romatizma, ailenin diğer üyelerinde de bu hastalığın görülmesi riskini artırmaktadır.

Komplikasyonlar

İltihaplı romatizma bazı hastalıkların oluşmasına zemin hazırlayabilmektedir. Bu hastalıklar; osteoporoz, karpal tünel sendromu, kalp problemleri ve akciğer hastalıkları gibi sağlık sorunları olabilmektedir.

Osteoporoz: İltihaplı romatizma bazı ilaçlar yardımı ile tedavi edilirken, osteoporoz hastalığı riskini artırabilmektedir. Bu hastalık ise, kemiklerin güçsüzleşmesine ve çatlamaya ya da kırılmaya karşı yatkın hale gelmesine sebep olabilmektedir.

Karpal tünel sendromu: Karpal yani bilek kemikleri ile ilgili bazı sorunların yaşanmasına sebep olabilen iltihaplı romatizma, karpal tünel sendromuna zemin hazırlayarak, sinirlerin sıkışmasına neden olabilmekte, el ve parmakların etkilenmesine sebep olabilmektedir.

Kalp problemleri: İltihaplı romatizma, arterlerin zorlanmasına ve tıkanmasına sebep olarak bazı kalp problemlerin oluşmasına yol açabilmektedir. İltihaplı romatizma, kalbin etrafının kesecikler halinde iltihap ile çevrelenmesine neden olabilmektedir.

Akciğer hastalıkları: Akciğer dokularının iltihaplanmasına ve zarar görmesine sebep olabilen iltihaplı romatizma bundan dolayı kişide, nefes darlığı gelişmesi riskini artırabilmektedir.

Tanı ve Analizler

İltihaplı romatizmanın tanısı zor olabilmektedir. Özellikle hastalığın erken evresi, diğer birçok hastalığın belirtileri ile oldukça benzer olabilmektedir. Kan testi ya da fiziksel bulgular olmadan tanı koymak çok kolay olmamaktadır. Doktor, fiziksel muayene sırasında eklemlerde şişkinlik, kızarıklık ya da hararet olup olmadığını kontrol ederek, tanı koymaya çalışır. Yine doktor, refleksleri ve kasların sağlamlığını ya da esnekliğini kontrol etmek amacı ile birtakım fiziksel muayeneler de yapmaktadır. Bir de bunlara ek olarak doktor, saptamış olduğu semptomlara göre; kan analizi ve röntgen filmi isteyebilmektedir.

Tedavi ve İlaçlar

İltihaplı romatizmanın belli bir tedavisi bulunmamaktadır. İlaçlar sadece, eklemlerdeki iltihap oranlarının azalmasını sağlamaktadır. Diğer yandan mevcut tedavi, ağrıların azalmasına yardımcı olmakta, eklemlerin hasar görmesini önlemekte ya da hafifletmektedir. Bunların dışında, fizik tedavi eklemleri sakinleştirmeye ve korumaya yardımcı olmaktadır. Son olarak da, eğer eklemler çok fazla hasara uğramış ise, ameliyat durumu söz konusu olabilmektedir.

İlaç tedavisi: İltihaplı romatizma tedavisinde kullanılan birçok ilacın, ciddi yan etkileri olabilmektedir. Bundan dolayı doktorlar reçeteye yazarken ilk olarak yan etkileri en hafif olan ilaçları tercih etmektedirler. Hastalığın seyrine göre, kullanılacak olan ilaçlar da değişebilmektedir. İltihaplı romatizmada en yaygın şekilde kullanılan ilaçlar; NSAIDs ilaçlar (nonsteroidal anti iltihap ilaçlar), hem iltihap miktarını azaltır hem de ağrı kesici etkisi bulunmaktadır. Bu ilaçlar, ibuprofen (Advil, Motrin IB) ve naproxen sodyum (Aleve) gibi reçeteli ilaçlardır. Fakat bu ilaçların yan etkileri, kulak çınlaması, mide yanması, kalp problemleri, karaciğer problemleri ve böbreklerin hasar görmesi gibi yan etkilerdir.

  • Steroidler: Prednisone gibi kortikosteroid ilaçlar, iltihap oranını ve ağrıyı hafifletmeye yardımcı olmaktadır. Bu ilaçların yan etkileri ise, kilo alma, diyabet ve kemik incelmesi gibi etkilerdir.
  • Hastalık modifiye edici anti romatizmal ilaçlar (DMARDs): Bu ilaçlar, iltihaplı romatizmanın seyrini yavaşlatmaya yardımcı olmaktadır. Fakat diğer organlar geçici olarak zarar görebilmektedir. En yaygın şekilde doktorların reçeteledikleri anti romatizmal ilaçlar; methotrexate (Trexall), leflunomide (Arava), hydroxychloroquine (Plaquenil) ve sulfasalazine (Azulfidine) gibi ilaçlardır. Bu ilaçların yan etkileri ise, karaciğer hasarı, kemik iliği baskınlanması ve şiddetli akciğer enfeksiyonu gibi etkilerdir.
  • Biyolojik ajanlar: Bu ilaçlar, abatacept (Orencia), adalimumab (Humira), anakinra (Kineret), certolizumab (Cimzia), etanercept (Enbrel), golimumab (Simponi), infliximab (Remicade), rituximab (Rituxan) ve tocilizumab (Actemra) gibi ilaçlardır. Bu ilaçların bağışıklık sistemi ve eklemler üzerinde ciddi yan etkileri bulunabilmektedir.

Fizik tedavi: Doktor, bir fizik tedavi uzmanına başvurmanızı önerebilmektedir. Günlük düzenli olarak yapılan bazı egzersizler eklemlerin esnekliği korumaya yardımcı olmaktadır.

Ameliyat: Eğer ilaçlar ve fizik tedavi, eklemlerdeki hasarları gidermeye ya da önlemeye yardımcı olmamış ise ve eklemlerdeki hasarlar ciddi boyutlara ulaşmış ise, doktor ameliyat kararı alabilmektedir. Ameliyat, eklemlerde meydana gelen hasarları yeniden onarabilmekte ve ağrıların giderilmesine yardımcı olabilmektedir. Cerrahi işlemler sonucunda; eklemler onarılır, tendonlar yeniden onarılır ve eklemlerin kaynaması gerçekleşmiş olur.

Alternatif Tedavi Yöntemleri

Bazı yöntemleri kullanılarak iltihaplı romatizma semptomlarını hafifletmek mümkündür. Bu yöntemler evde yapılabilecek bazı egzersiz ve aktivitelerden oluşmaktadır. İltihaplı romatizma semptomlarının rahatlamasını sağlayan yöntemlerden bazıları şöyledir; düzenli olarak her gün doktorun önerdiği şekilde egzersiz yapmak, ağrılı bölgeye sıcak ya da soğuk uygulamalar yapmak ve stresten olabildiğince uzak durmak.

Tai Chi: Doğu kökenli bir egzersiz türü olan Tai Chi, nefes kontrolü ve fiziksel rahatlama sağladığı için, iltihaplı romatizmanın sebep olduğu ağrıların hafiflemesini sağlayabilmektedir.

Alternatif takviyeler: Bazı gıdalar ve bitkiler iltihaplı romatizma tedavisine yardımcı olabilmektedir. Bitkisel yağlar (çuha çiçeği yağı, Frenk üzümü yağı ve hodan yağı gibi) ve balık yağı gibi gıdalar iltihaplı romatizma tedavisinde etkilidir.

Bitkisel gıdalar: Özellikle zencefil çayı, yeşil çay ve zerdeçal çayı gibi bitkisel çaylar, iltihaplı romatizma tedavisinde etkili olabilmektedir.

Alınacak Önlemler

İltihaplı romatizma için alınacak olan önlemler; düzenli olarak doktor kontrolü yaptırmak, uyku düzenine dikkat etmek, vücudu fazla yormamak ve yeterli miktarda dinlenmek, herhangi bir şikayet ya da rahatsızlık hissedildiğinde aile bireylerine ve doktorlara anlatmak, kısa yürüyüşler yapmak ve müzik dinlemek gibi aktivitelerden oluşmaktadır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ