KAŞINTI NEDEN OLUR?

KAŞINTI NEDEN OLUR?

Bu yazımızda sizlere birçok kişinin rahatsızlık duyduğu bir konu olan kaşıntı hakkında bilgiler vereceğiz. Yazımızın devamında sizlere verecek olduğumuz bu bilgiler yardımı ile birlikte kaşıntılarınızı kolay bir şekilde engelleyebilirsiniz.

İlk olarak kaşıntının tanımını yapacak olursak eğer, deride sonlanan serbest sinir uçlarının uyarılmasıyla duyulan bir istektir ve kişilerde tırnaklar ile deriye sürtülmesi isteği uyandırmaktadır. Bu istek tahriş edici bir histir. Bu kaşıntı hissi sedef veya dermatit yüzünden de gerçekleşebilmektedir. Bunlara ek olarak ise kaşıntı kimi zaman ciddi sağlık sorunlarının belirtisi olabilir. Kaşıntılı cilt, karaciğer hastalığı veya böbrek yetmezliği gibi bir hastalığın belirtisi olabilir.

Kaşıntılarınızı 2 şekilde gruplandırarak ifade edebiliriz. Bunlar;

  1. Vücudunuzun hemen hemen her yerinde meydana gelen genelleştirilmiş kaşıntı
  2. Kaşıntının belirli bir alanda meydana geldiği lokalize kaşıntılar

Kaşıntılarınız ise nedene bağlı olarak normal olarak kabul edilmektedir. Uzun süre devam eden kaşıntılarınız için ise tedavi gerekmektedir. Bu kapsamda deri tedavileri için ilaçlar, ıslak pansumanlar ve ışık tedavisi yapılması gerekmektedir. Ayrıca yapacak olduğunuz özbakımlar sayesinde de kaşınmalarınızın önüne geçebilirsiniz.

Kaşıntı Belirtileri Nelerdir?

Kaşıntılar bazen vücudunuzda herhangi bir belirti oluşturmadan meydana gelebilmektedir. Bunların yanı sıra bazen sizlere yazımızın devamında verecek olduğumuz belirtilerde görülmektedir.

  • Kırmızılık
  • Darbeler, lekeler veya kabarcıklar
  • Kuru, çatlamış deri
  • Kösele veya pul dokusu

Kaşıntılar bazen uzun bir süre devam edebilir ve şiddetli olabilir. Kimi zaman ovmak ve kaşımak cilt hasarına yol açabilir. Bunlar aynı zamanda enfeksiyonlara da neden olabilmektedir.

Doktora Ne Zaman Görünmemiz Gerekmektedir?

Aşağıda sizlere verecek olduğumuz durumlara maruz kalıyor iseniz, doktorunuza veya bir deri hastalığı uzmanına (dermatolog) görünmeniz gerekmektedir.

  • İki haftadan fazla süren kişisel bakım önlemleri ile düzelmez ise,
  • Şiddetli ve günlük rutinleri sizi rahatsız ediyor veya uykunuzu önlüyorsa,
  • Tüm vücudunuzu etkiliyorsa,
  • Aşırı yorgunluk, kilo kaybı, bağırsak alışkanlıklarında farklılıklar veya idrar sıklığı, ateş, kızarıklık gibi diğer belirtilerde kaşınmanıza eşlik ediyorsa, vakit kaybetmeden doktora görünmeniz gerekmektedir.

Kaşıntı Neden Olur?

Kaşıntı oluşmasında rol oynayan nedenler şöyle sıralanmaktadır;

1.Cilt Hastalıkları

kuru-cilt-bakimi

Kaşıntıya neden olabilecek cilt hastalıkları şöyle sıralanmaktadır;

  • Kuru cilt
  • Egzama- deri, kuru, kırmızı, pul pul ve kaşıntılı
  • Kontakt dermatit – Bir irritan veya alerjen ile temas sonucu oluşan deri iltihabı
  • Ürtiker – ayrıca kurdeşen, vardoladan olarak bilinen ürtiker, bir alerji tarafından tetiklenen ve kırmızı kaşıntılı döküntüye neden olan bir rahatsızlıktır.
  • Liken planus – nedeni bilinmeyen bir kızarık içeren kaşıntıdır.
  • Sedef – derinin gümüş pullarla kaplı olması ve derinin kırmızı, pul pul, huysuz yamalar halinde bulunması sonucu oluşan bir cilt hastalığıdır.
  • Kepek – kafa derisi veya ölü derinin kuru, beyaz veya gri pullar şeklinde olması sonucunda oluşan yaygın bir cilt hastalığıdır.
  • Folikülit – iltihaplı saç köklerinin neden olduğu bir deri hastalığıdır.
  • Prurigo – çok kaşıntılı olan küçük kabarcıklardır (sıvı dolu şişlikler).

2.Alerjiler ve Cilt Reaksiyonları

cilt-alerjileri

Kaşıntılar bazen bir alerji, tahriş edici bir durum ya da diğer çevresel faktörlerle de ortaya çıkabilmektedir. Bunlar;

  • Koruyucu maddeler; rayihalar, saç boyası ve tırnak cilası gibi kozmetik maddeler,
  • Mücevher, nikel ya da kobalt gibi bazı metaller
  • Lastik – lateks içeren
  • Tekstil – içerdiği boyalar ve reçineler
  • Krizantem, ayçiçeği, nergis, lale ve primula gibi bazı bitkiler
  • Belirli gıdalara olan alerjiler veya ilaç türleri (örneğin, aspirin ve opioid denilen bir ilaç grubu)
  • İsilik – sıcak, nemli hava koşullarında görünen bir kızarıklık kaşıntı
  • Güneş yanığı – ultraviyole (UV) ışınlarına maruz kalma sonucu oluşan deri hasarıdır.

3.Parazitler ve Böcekler

kepek nedenleri

Kaşıntı, aşağıdaki zararlılar tarafından oluşabilmektedir;

  • Uyuz
  • Baş biti, kasık biti ya da vücut biti
  • Böcek ısırıkları ve arı, eşek arısı, sivrisinek sokmaları, pire ve tahtakuruları
  • Kıl kurdu – insanların bağırsaklarında bulunan ve küçük solucan parazitlerlerdir.
  • Trikomonas vaginalis – cinsel yolla bulaşan enfeksiyon (CYBE) ve parazittir.

4.Enfeksiyonlar

Çocuklarda-Su-Çiçeği

Enfeksiyonlar kaşıntıların nedeni olabilir;

  • Su çiçeği  ya da başka bir viral enfeksiyon
  • Ayak mantarı – parmak arasında kaşıntıya neden olan bir mantar enfeksiyonudur.
  • Saçkıran – ciltte halka gibi kırmızı döküntülere neden olur ve kaşıntılı bir kafa derisi oluşur.
  • Vajinal pamukçuk veya erkeklerde pamukçuk ve genital etrafında bulunan mantar enfeksiyonları kaşıntıya neden olabilir.

5.Hamilelik ve Menopoz

pregnancy

Kadınlarda kaşıntı, hamilelik sırasında ve sonrasında ayrıca menopoz etkisi ile hormonal değişikliklerin yaşanması kaşıntılara neden olabilmektedir.

Gebelik

Kaşıntı genellikle hamile kadınları etkiler ve genellikle doğumdan sonra kaybolur. Cilt hastalıklarının çoğu hamilelik sırasında gelişmekte ve kaşıntılı ciltlere neden olmaktadır.

  • Kaşıntılı ürtiker papüller ve gebelik plaklar (PUPPP) – kaşıntıya neden olan yaygın bir cilt hastalığıdır, uyluk ve karında (mide) görünür.
  • Prurigo gestasyones – özellikle kırmızı, kaşıntılı noktalar olarak görünür ve kollarda, bacaklarda ve gövdede bir deri döküntüsü oluşmaktadır.
  • Obstetrik kolestaz – Hamilelik sırasında karaciğeri etkiler ve bir döküntü olmadan kaşıntıya neden olan nadir bir hastalıktır.

Eğer hamilelik sırasında kaşıntı ya da herhangi bir olağandışı deri döküntüleri varsa, ebe veya doktorunuza görünmenizi tavsiye ederiz.

Menopoz

Kaşıntı, aynı zamanda bir kadının yaşlandıkça, doğal hormonal değişikliklerin bir sonucu olarak menopoza girmesi ile de meydana gelebilmektedir. Menopoz sırasında, östrojen gibi hormonlar seviyelerinde değişiklikler kaşıntıların oluşmasına neden olmaktadır.

6.Diğer Durumlar

ciltte-kuruluk-ve-kasinti-nasil-onlenir--5076523

Kaşıntılar, başka belirgin belirtilere neden olmadan, vücudunuzun içini etkileyebilir ve altta yatan bir durumun habercisi olabilir. Bunlar ise;

  • Basur (basur) – alt rektum veya anüs etrafında genişlemiş ve şişmiş damarlar.
  • Aşırı aktif tiroid veya tiroid – tiroid bezinin çok fazla veya çok az tiroid hormonu üretmesidir.
  • Demir eksikliği anemisi – vücutta demir eksikliği, kırmızı kan hücrelerinin sayısında bir azalmaya yol açar, bu da kaşınmaya neden olmaktadır.
  • Polisitemi – Eğer kanınızda kırmızı kan hücrelerinin yüksek bir konsantrasyon durumu mevcut ise kaşınmalar oluşmaktadır.
  • Primer biliyer siroz ve hepatit gibi karaciğer ile ilişkili durumlar
  • Uzun süreli böbrek yetmezliği
  • Bazı kanser türleri, karaciğer kanseri, pankreas kanseri, lösemi ve hodgkin lenfoma

Bazen kaşıntı depresyon veya anksiyete gibi bir psikolojik durum ile bağlantılı olabilir.

Komplikasyonları Nelerdir?

Kaşıntı sizin yaşam kalitenizi etkileyebilir. Uzun süreli kaşıntı ve kaşıma muhtemelen aşağıdaki sonuçları doğuracaktır;

  • Cilt hasarı
  • Enfeksiyon
  • Skar

Kaşıntı Testleri ve Tanısı Nasıl Olur?

Kaşıntının nedenini bulmak biraz zaman alabilir ve fiziksel bir muayene gerektirmektedir. Doktorunuz kaşıntılı derinin alttında yatan tıbbi sorun için aşağıdaki testleri sizlere önerecektir;

  • Kan testi: Tam kan sayımı, demir eksikliği gibi kaşıntıya neden olan bir iç durumun kanıtı sağlayabilir.
  • Kimya profili: Bu test, karaciğer veya böbrek bozukluğu olup olmadığını belirlemek için kullanılır.
  • Tiroid fonksiyon testi: Hipertiroidi gibi tiroid anormallikleri tanısı için kullanılır.
  • Göğüs röntgenleri: Kaşıntılı deri ile ilişkili altta yatan hastalığın tanısı radyografi kullanılarak görülebilir.

Tedaviler ve İlaçlar Nelerdir?

Kaşıntı için yapılacak olan tedavi biçimleri şöyle sıralanmaktadır;

İlaçlar

  • Kortikosteroid kremler: Kaşıntıyı kontrol etmek için kullanılmaktadır. Nemli pamuk ile kaşınan bölgelere uygulanmaktadır.
  • Kalsinörin inhibitörleri: Belirli ilaçlar, örneğin; takrolimus (takrolimus) ve pimekrolimus (Elidel) kullanılmaktadır. Kaşıntı bölgesi küçük alanlar için uygulanmaktadır.
  • Oral antihistaminikler: Doktorunuz kaşıntı kolaylaştırmak için anti-alerjik ilaçları tavsiye edebilir. İlaçlar, reçetesizdir; setirizin (Zyrtec) ve loratadin (Claritin) gibi uyku hali içermeyen ilaçlar ya da difenhidramin (Benadryl) gibi uyku yapan ilaçları içermektedir. Özellikle geceleri yararlı olabilir.
  • Antidepresanlar: Fluoksetin (Prozac) ve Sertralin (Zoloft) gibi ilaçlar, deride kaşıntıların azalmasına yardımcı olabilir.

Altta Yatan Hastalığın Tedavisinde

Bir iç hastalık bulunursa – bir böbrek hastalığı, demir eksikliği ya da tiroid problemi gibi – o hastalığın tedavisi sonucunda kaşıntılarınızda bir azalma meydana gelir.

Işıkc Terapisi (Fototerapi)

Fototerapi, ultraviyole ışıklar sayesinde cildinizi tedavi eder. Kaşıntı kontrol altına alınana kadar çoklu seanslar halinde planlanmaktadır.

Yaşam Tarzı ve Ev İlaçları

Kaşıntılarınızı geçici olarak rahatlamak için öz-bakım tedbirlerini deneyin.

  1. Cildinizde yüksek kaliteli nemlendirici kremler kullanın.
  2. Etkilenen bölgeye krem veya losyon sürün.
  3. Mümkün olduğunca cildnizin çizilmesini önleyin. Bunun için özellikle uyurken eldiven giyebilirsiniz.
  4. Ilık banyo yapın.
  5. Yumuşak dokulu, gevşek ve pamuklu giysiler giyin.
  6. Boyalar veya parfümler olmadan hafif sabunlar seçin.
  7. Giysileri, havluları ve yatak çarşaflarını yıkama sırasında hafif, kokusuz çamaşır deterjanı kullanın.
  8. Cildinizi tahriş edecek ya da alerjik bir reaksiyona neden olacak maddelerden kaçının.
  9. Stresi azaltın. Stres kaşıntıyı daha da kötüleştirebilir.
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ