MANTAR HASTALIĞI NEDEN OLUR?

MANTAR HASTALIĞI NEDEN OLUR?

Çok küçük mikroorganizmalar olan mantarların faaliyetleri sonucu meydana gelen hastalıklara, mantar hastalığı denilmektedir. Mantar hastalığı başta cilt olmak üzere, tırnak, ayaklar, saç derisi ve kasık bölgesinde etkisini göstermektedir.

Mantar hastalığı çoğunlukla tahriş ve kaşıntılara sebep olmakla birlikte, kırmızı döküntüler şeklinde de meydana gelmektedir. Bazen de mantar hastalığı herhangi bir kaşıntıya yol açmayabilmektedir.

Mantar enfeksiyonu, genellikle mantar sorunu olan bir kişi ile ya da hayvan ile, doğrudan cilt teması kurulmasıyla bulaşmaktadır. Tedavisi mümkün bir hastalık olan mantar, hafif ya da şiddetli şekilde seyredebilmektedir.

Mantar Hastalığı Neden Olur?

Mantar enfeksiyonu ya da mantar hastalığı, mantarlar nedeniyle oluşmaktadır. Mantarlar insan vücudu da dahil olmak üzere, çevremizde her yerde bulunurlar. Mantarlar, soyunma odaları, yüzme havuzları ve cildin nemli bölgeleri gibi, sıcak ve nemli yerlerde rahatlıkla gelişebilmektedir. Bunların dışında, mantar enfeksiyonu bulaşmış havlu, çamaşır, kıyafet ya da spor ekipmanı kullanarak da bulaşan mantar, enfeksiyonlu bir kişiyle direkt temas yoluyla da bulaşabilmektedir. İnsanlarda mantar enfeksiyonu en yaygın olarak, kasıklarda ve ayak mantarı şeklinde gözlenmektedir. Bazı insanlar ise, mantar enfeksiyonlarına karşı diğer insanlara göre daha yatkındır.

Mantar hastalığının oluşma nedenleri ise aşağıda verildiği gibidir;

1.İnsandan İnsana Bulaşma Yoluyla

Mantar enfeksiyonu çoğunlukla direkt olarak bulaşarak meydana gelmektedir. Bu bulaşma olayı, genellikle cilt ile cilt teması yoluyla gerçekleşmektedir. Bu durumda, mantar hastalığı olan bir kişinin, diğer bir kişinin cildine teması ile mantar hastalığı bulaşabilmektedir.

2.Hayvanlardan İnsanlara Bulaşma Yoluyla

21239-golden-retriever-puppy-and-kitten-1920x1200-animal-wallpaper

Eğer mantar hastalığı olan bir hayvana temas edilir ise, o kişide mantar hastalığı oluşması riski çok yüksektir. Buna göre, mantar hastalığı, enfekte olmuş evcil köpekler ya da kediler yoluyla bulaşıp yayılabilmektedir. Ayrıca mantar hastalığı, en yaygın şekilde inekler aracılığı ile bulaşmaktadır.

3.Eşyalardan İnsanlara Bulaşma Yoluyla

TKN-Beauty_Products

Herhangi bir mantar hastalığı olan hayvanın ya da insanın dokunduğu ya da temas ettiği bir eşyaya, dokunulması yolu ile mantar hastalığı oluşabilmektedir. Mantar hastalığının bulaşabileceği eşyalar; tarak, giysi, havlu, yatak, saç fırçası veya nevresim gibi eşyalardan oluşmaktadır.

4.Topraktan İnsana Bulaşma Yoluyla

handful-of-soil

Bazı durumlarda mantar hastalığı, toprak yoluyla insana bulaşarak oluşabilmektedir. Bu mantar hastalığı bulaşma şekli çoğunlukla, yüksek oranda mantar enfeksiyonu içeren toprak ile uzun süre boyunca temas edilmesi sonucu gerçekleşmektedir.

Risk Faktörleri

Birtakım koşullar nedeniyle bazı insanların mantar hastalığı riski daha yüksektir. Bu riskler şu şekildedir;

  • Mantar hastalığı olan insanlarla ya da mantar hastalığı taşıyıcısı olan insanlarla temas halinde olunması,
  • Nemli, çok rutubetli, kalabalık ve sıcak bölgelerde ikamet eden kişiler,
  • Güreş sporu ile uğraşan kişiler,
  • Diyabet ya da kanser gibi hastalıklara sahip olan kişiler,
  • 15 yaşından küçük olan çocuklar,
  • Mantar enfeksiyonu olan hayvan ya da insanlar ile yakın temasta bulunan kişiler,
  • Mantar hastalığı olan bir kişinin, kişisel eşyalarını kullanan kişiler,
  • Mantar hastalığı olan kişilerin, havlularını, yataklarını, nevresim ve çarşaflarını, taraklarını ve hatta kıyafetlerini kullanan kişiler,
  • Çok dar ya da sıkı kıyafetler giyen kişiler,
  • Zayıf ve dayanıksız bir bağışıklık sistemine sahip olan kişiler.

Mantar Hastalığının Belirtileri

Birçok mantar hastalığı, kaşıntı, kızarıklık ve tahrişlere sebep olmaktadır. Fakat mantar hastalığının etkileri, vücutta meydana geldiği bölgeye göre farklılıklar göstermektedir. Buna göre, mantar hastalığının belirtileri aşağıdaki gibidir;

Vücutta gelişen mantar hastalığının etkileri aşağıdaki gibidir;

  • Göğüste, karında, kollarda, bacaklarda ve sırt bölgesinde etkilidir.
  • Kenarları kırmızı ve pullu ya da nemli ve kabuklu lekelenmeler yaşanması. Halka şekilli küçük kırmızı yumrular oluşması.
  • Büyük ya da küçük yamalar ve lekelerin meydana gelmesi.

Yüz bölgesinde gelişen mantar hastalığının etkileri aşağıdaki gibidir;

  • Yüz bölgesinde ve kulaklarda etkilidir.
  • Güneş ışığına maruz kalındığında kötüye giden lekeler.

Kasık bölgesinde gelişen mantar hastalığının etkileri aşağıdaki gibidir;

  • Kasıklarda, cilt kıvrımlarında, bacakların iç kısımlarında ya da kalçalarda etkilidir. Kızarıklıklar, cinsel organlar üzerinde genellikle oluşmamaktadır.
  • Ortası kırmızımsı kahve rengi olan lekeler.
  • Kasık mantarı ile ayak mantarı, genellikle aynı anda gerçekleşmektedir.

Ellerde gelişen mantar hastalığının etkileri ise şu şekildedir;

  • Avuç içlerinde etkisini gösterir.
  • Ayak mantarına benzer şekilde, avuç içindeki deride kalınlaşma, kuruma ve pullanma.
  • Parmaklar arasında nemlenme ve açık yaralar gözlenebilmektedir.
  • Elin arkasında kırmızı ve pullu lekeler ile kenarlarında kabarcıklar oluşması.

Komplikasyonlar

Mantar hastalığı, derinin sadece en dış katmanını etkilemektedir. Ama çok nadir olarak da derinin altına işleyerek daha derindeki dokulara ulaşabilmektedir. Ancak böyle bir durumun yaşanması ihtimali çok düşüktür, fakat bu durum meydana gelmesi halinde ise ciddi hastalıklar ortaya çıkabilmektedir. Bunun dışında, oldukça güçsüz bağışıklık sistemi olan kişilerde, mantar hastalığının iyileşme süreci oldukça zor olabilmektedir. Özellikle HIV/AIDS gibi ciddi hastalıkları olan kişilerde mantar hastalığı, bağışıklık sisteminin daha da zayıflamasına sebep olabilmektedir.

Tanı ve Testler

Genellikle birçok doktor, sadece bir bakışta, mantar hastalığı olup olmadığını anlayabilmektedir. Fakat eğer, mantar hastalığı çok belirgin bir şekilde kendini göstermiyorsa, doktor deri dokusu üzerinden bir parça örnek alarak, yani biyopsi yöntemi yardımı ile, teşhis koymaya çalışabilir. Doktor cilt dokusundan almış olduğu doku parçasını, laboratuvarda, mikroskop altında incelemeye gönderir. Doktor, buradan çıkacak olan sonuca göre, mantar hastalığı olup olmadığını teşhis edebilir.

Tedavi ve İlaçlar

Mantar hastalığı tedavisinde genellikle antifungal (antimantar) ilaçlardan yararlanılmaktadır. Eğer mantar hastalığı oldukça hafif bir şekilde seyrediyor ise, antifungal cilt ürünleri, cilt üzerine uygulanarak, mantar hastalığını tedavi etmek mümkün olacaktır.

Ciddi bir şekilde seyreden mantar hastalığında ise doktor, haftalar boyunca devam edebilen bir süreç içerisinde, antifungal hap şeklinde olan ilaçlar kullanılmasını uygun görebilir. Ayrıca, hafif şekilde kendini gösteren mantar hastalığında, reçetesiz olarak eczanelerde satılan ve antifungal özellik gösteren krem ve losyonları kullanmak faydalı sonuçlar verebilmektedir.

Alınacak Olan Önlemler

Açıkçası, mantar hastalığını önlemek oldukça zordur. Ancak yine de, mantar hastalığı riskini azaltmaya yardımcı olan bazı yöntemler bulunmaktadır. Mantar hastalığı riskini azaltan ve hastalık gelişmesini engelleyen bazı önlemler aşağıdaki gibidir;

Mantar hastalığı hakkında bilinçli olmak: Öncelikle, hem insanlardan hem de hayvanlardan mantar hastalığının bulaşabileceğinin farkında olmak gerekmektedir. Aynı zamanda, etrafınızdaki kişileri ya da çocuklarınızı bu konu hakkında bilgilendirmek ve özellikle çocukları takip etmek, mantar hastalığının önlenmesine yardımcı olacaktır.

Kişisel temizliğe özen göstermek: Elleri sık sık yıkamak, mantar enfeksiyonun oluşmasını engelleyecektir. Özellikle, okul, sınıf, çocuk bakım merkezleri, spor ve egzersiz salonları ile soyunma odaları gibi ortak kullanıma açık olan alanların her daim temiz tutulması, mantar enfeksiyonu oluşması riskini azaltıcı bir önlemdir.

Rutubetli, nemli ve aşırı sıcak yerlerden kaçınmak: Uzun bir süreç boyunca, kalın kıyafetler giymekten kaçınmak mantar hastalığını önleyecektir. Bunun yanı sıra, özellikle nemli ve rutubetli havalarda, kalın ve dar giysiler giymemeye özen göstermek, çok terlemekten kaçınmak, mantar hastalığını önlemeye yardımcı olabilmektedir.

Mantar hastalığı olan hayvanlardan uzak durmak: Eğer hayvanın kürkünden mantar hastalığı olduğu anlaşılıyor ise, derhal bu hayvandan uzaklaşmak en doğrusu olacaktır. Bazı durumlarda, hayvanlarda belli başlı bir mantar belirtisi görülmeyebilir. Böyle bir durum karşısında ise, bir veteriner hekime hayvanı kontrol ettirmek temkinli bir davranış olacaktır.

Tüm bunların haricinde, kıyafet, havlu, saç fırçası ya da diğer kişisel eşyaları, başkaları ile ortak kullanmamak ve başka birinin bu gibi kişisel eşyalarını kullanmaktan kaçınmak da alınacak olan diğer önlemlerden bazılarıdır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ