Tartar Nasıl Temizlenir?

Tartar Nasıl Temizlenir?

Tartar (Diş Taşı) Nedir?

Besinler ağıza alındıktan sonra, büyük bir kısmı yutulurken küçük bir kısmı ağız içerisinde dişlerin arasında kalmaktadır. Ağızda kalan besinler, mikroorganizmalar için besin kaynağı oluşturmaktadır. Dişler yemekten sonra fırçalanmadığında, mikroorganizmalar bu besinlerle çoğalarak dişin yüzeyine tutunurlar ve oluşan bu yapı bakteri plağı adını alır.

Dişlerin fırçalanmasından 4 ila 12 saat kadar sonra oluşmaya başlayan bakteri plağı, dişe yapıştığında da çoğalmaya devam eder. Bir süre sonra kişiler dilleri ile veya aynada bakarak dişin üzerinde bir tabaka oluştuğunu görebilirler. Ancak bu görünen tabaka diş fırçalandığında veya farklı bir materyalle dişin yüzeyinden sıyırılabilmektedir.

Bakteri plakları, tükürük içerisindeki kalsiyum ve fosfat ile birleşerek sertleşir. Bunun sonucunda dişin yüzeyinden fırçalayarak ayrılamayan sert bir tabaka oluşur. Üstelik yeni oluşan bakteri plakları da kolaylıkla bu sert tabakaya katılabilmektedir. Diş hekimlerinin kalkülüs olarak adlandırdığı halk arasında tartar ya da diş taşı olarak bilinen bu tabaka, sarı veya kahverengi olabilmektedir.

Diş taşı diş üzerine lekeleri hapseden pütürlü bir birikinti olmakla birlikte, dişe sert bir şekilde bağlanmıştır. Sadece diş hekimleri tarafından temizlenmesi mümkün olan bu pütürlü yapının rengi katran biriktirdiğinden sigara içenlerde kahverengi iken, sigara içmeyen kişilerde daha açık renklerde olmaktadır.

Her kişinin diş taşına olan yatkınlığı farklı olmakla birlikte, yaş ilerledikçe diş taşı oluşumuna yatkınlık artmaktadır. Diş fırçalamaya verilen önem ve de kullanılan tekniğin diş taşı oluşumundaki önemi son derece büyüktür; ancak tükürüğün yapısı ve de içerdiği mineral oranı da diş taşının oluşum sürecinde önemlidir.

Diş taşı oluşumunda önemli olan diğer bir etken de beslenme şeklidir. Sürekli şekerli, karbonhidratlı, nişastalı ya da asitli ve yapışkan maddeleri tüketen kişilerin dişlerinde diş taşı oluşma ihtimali sağlıklı beslenme biçimini hayat tarzı haline getiren kişilere oranla çok daha yüksektir.

Tartar (Diş Taşı) Açısından Riskli Bölgeler Nereleridir? ağız-yaraları-nasıl-geçer

Diş taşının oluşumunda belirli etkenler vardır;

  • Ağızın yemek yerken çiğneme hareketi esnasında çok fazla kullanılmayan bir bölümü olduğunda, genellikle kullanılmayan bölümde diş taşı oluşumuna rastlanmaktadır.
  • Dişler fırçalanırken fırça ile bazı bölgelere ulaşmak zordur ya da kişi o an farkında olmadan ağızın hep belirli bir kısmını fırçalamadan bırakmaktadır. Fırçanın ulaşmadığı ya da diş ipi kullanılmamasına bağlı olarak bazı dişlerin aralarında diş taşı oluşumu görülmektedir.
  • Tükürük bezlerine yakın olan dişler diş taşı oluşumuna daha yatkındır.

Tükürük bezlerinin sayı olarak en yoğun olduğu bölge olan alt çenenin ön kısmında bulunan dişlerin dile bakan yüzünde diş taşları daha kolay birikim göstermektedir. Üst çenede bulunan büyük azı dişlerinin yanağa bakan yüzeyleri de en fazla diş taşı oluşan yüzeylerdendir. Alt çene büyük azı dişlerinin dile bakan kısımları da diş taşı birikimi gerçekleşen bölgeler arasındadır.

Eksik dişlerin bulunması halinde, eksik diş olan bölgelerde görülen fonksiyon kaybına bağlı olarak diş taşı birikmektedir.

Tartarın (Diş Taşının) Ağıza Vereceği Zararlar Nelerdir?

Diş taşı sert olmasına rağmen geçirgen bir yapıya sahiptir. Ağız içerisine giren yeni bakteriler de tükürükle beraber tekrar tekrar diş plağına yapışmaktadır. Böylelikle hem diş taşı hem de diş taşının içerdiği bakteri oranı artmaktadır. Diş taşında bulunan bakterilerin artıkları, diş etine ve de diş etindeki liflere zarar vermektedir. Diş taşı arttıkça, diş etleri yukarı doğru çekilmeye başlamaktadır. Diş eti yukarı çekildikçe, dişlerin arasında açıklıklar meydana gelmektedir. Açılan bölgelerde diş taşı birikimi devam eder ve dolayısı ile diş etinin çekilmesi devam eder. Kişi aynaya baktığında diş eti çekilmesi sonucunda dişlerin aralıklarının arttığını o bölgelerde biriken diş taşlarının boşlukları kamufle etmesi sebebiyle fark edemeyebilir. Bazen birikimin fazla olduğu bölgelerde çürük başlangıcı da olabilmektedir.

Diş taşı, genellikle diş etinin hemen altında yer almaktadır. Diş etinin hemen altında yer alan diş taşı, diş eti hastalıklarına sebebiyet vermektedir. Diş eti iltihabı hemen hemen diş taşı olan tüm ağızlarda mevcuttur. İltihaplı bölgelerden gelen kanama ve de ağız kokusu, kişinin sosyal yaşamı açısından da kötü etkiler oluşturacaktır.

İlerleyen diş taşı rahatsızlıkları sonucunda, çene kemiğinde erime meydana gelebilmektedir. Diş etleri sürekli çekildiğinden, bir süre sonra diş köklerinin açıkta kaldığı, çevresinde diş taşı oluşan dişlerin sallandığı ve de diş hekimine gidilip gerekli temizleme işlemi yaptırılmazsa dökülebildiği gözlemlenmektedir. Ayrıca diş taşlarının sadece dişlerin çevresinde değil, protezlerin çevresinde de oluşabileceği dikkate alınmalıdır.

Diş taşının estetik açıdan zararı da, dişlerin renginin diş taşı sebebiyle sarı veya kahverengi olması ve de lekelerin diş yüzeyine diş taşı ile hapsolmasıdır.

Tartarın (Diş Taşı) Türleri Nelerdir?diş

Supragingivital diş taşı, diş eti sınırının üzerinde oluştuğundan hastanın aynadan baktığında görebildiği diş taşı türüdür. Supragingivital diş taşları genellikle üst çenede bulunan birinci azı dişlerin yanağa bakan bölümünde ve alt çenede bulunan kesici dişlerin dile bakan yüzeylerinde oluşmaktadır. Supragingivital diş taşlarının genellikle bu dişler üzerinde konumlanmasının sebebi tükürük bezlerinin kanallarının bu alanlara açılmasındandır.

Subgingival  diş taşı, diş eti sınırının altında oluştuğundan gözle dışarıdan bakıldığında görülememektedir. Supragingival diş taşlarının renkleri, Supragingival diş taşlarının rengine göre daha koyudur ve de bu tür diş taşı dişe Supragingival diş taşlarına göre daha sıkı yapışır. Bu iki farklı diş taşı ayrı dişlerde bulunabileceği gibi, aynı diş üzerinde de konumlanabilirler.

Tartar (Diş Taşı) Oluşumu Nasıl Önlenebilir?Hamilelikte-Diş-Sağlığı-ve-Bakımı

  • Diş taşı oluşumunu önlemenin en temel yolu, ağız içi hijyenine dikkat etmektir.
  • Günde 2 kere dişlerin fırçalanması ve de diş ipi kullanılması diş taşı oluşumunun önüne geçmede yardımcı olacaktır.
  • Özellikle gece uyumadan önce dişlerin fırçalanması çok önemlidir.
  • Dişler fırçalanırken, ulaşımı zor olan bölgelere özellikle dikkat edilmeli ve de diş eti de dişlerle beraber fırçalanmalıdır.
  • Şekerli ve asitli besinler tüketildiğinde dişler fırçalanmalı ya da çalkalanmalı, eğer imkan yoksa en azından su içilmelidir.
  • Diş taşıyla savaşmak amacıyla üretilmiş olan diş macunları diş taşı oluşumuna yönelik bir önlem olarak son derece zayıftır.
  • Diş hekiminizi 6 ayda bir ziyaret etmeli ve de diş taşlarınızı temizletmelisiniz.

Tartar (Diş Taşı) Nasıl Temizlenir?disci-korkusunu-yenme-yontemleri_780x519

Diş taşı, dişe sıkı sıkıya tutunmuş sert bir yapı olduğundan temizlenmesi sadece diş hekimleri tarafından yapılabilmektedir. Evde bakteri plakları temizlenebilmekte; ancak sertleşerek diş taşı haline gelmiş olan plakların temizlenmesi mümkün olamamaktadır. Düzenli diş kontrollerinin büyük bir bölümü diş taşı temizliği ile geçmektedir.

Diş taşının temizlenmesi işlemi, diş eti çizgisinin altındaki diş taşları için gratuar ve küret olarak adlandırılan aletlerle dişin kazınması ile gerçekleştirilmektedir. Bu iki aletle dişin kazınması son derece rahatsız edici bir yöntemdir ve diş etlerinin kanamasına sebep olmaktadır. Diş eti çizgisinin üstündeki diş taşları ise, titreşimli bir alet yardımı ile temizlenmektedir.

Diş taşları temizlendikten sonra, diş etlerinin çekilmiş olması sebebiyle dişlerde hassasiyet, dişlerin aralıklı olması veya dişlerin sallanması gibi durumlarla karşılaşılabilir. Ancak diş etleri yavaş yavaş eski formuna dönecek ve de tüm bu sıkıntılar giderilecektir.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ