Tiroid Eksikliği Nelere Yol Açar?

Tiroid Eksikliği Nelere Yol Açar?

Tiroid, vücudumuzun boyun kısmının ön tarafına yerleşmiş, boyundaki gırtlağın  altında ve ön kısmında bulunan ve hormon üreten organdır. Tiroid, ürettiği hormonları doğrudan kan dolaşımına salgılayan bezlerdendir. Tiroidi bir çok atardamar kan ile besler.

Tiroidin Yapısı Nasıldır?

Tiroidin yapısı, jelatin şeklinde bir maddeyle dolu olup, çok kenarlı yapıları olan pek çok kesecikten oluşur. Tiroid, dar bir köprü şeklindeki birleşim yoluyla birbirine bağlayan iki lob’ dur. Birçok keseden oluşan bu loblar, Tiroid hormonunu üreterek kan dolaşımına salgılar. Anatomide görülen şekli U yada H harfine benzer. Uzaktan bakıldığında kelebek şeklindedir.

Tiroid salgısının asıl bileşeni yiyeceklerdeki iyottur.

Tiroidin Görevleri Nelerdir?

Tiroid hormonunun görevlerinden en önemlisi, vücutta bulunan dokulardaki oksijeni hızlı kullanıp, metabolizmadaki oranı belirlemektir. Tiroid aşırı salgılandığında, metabolizma hızlanır, yetersiz olması durumunda metabolizma yavaşlar.

Tiroid Neden Gereklidir?

Tiroid hormonu çocuklarda büyüme ve gelişme anlamında oldukça önemlidir, çünkü tiroid hormonunun yetersizliği çocuklarda boy kısalığı ve zeka geriliğine sebep olur.

Tiroid Eksikliğinde Neler Olur?

1. Guatr

DSCF0119

Guatr terim olarak tiroid bezinin genişlemesidir. Guatrın kendisi genişleme olduğu için yutkunma sorunu oluşturur, ancak tiroidin ürettiği tiroksin miktarı yetersiz ise genişleme olur. Bu genişlemenin nedenlerinden birisi yiyeceklerdeki iyot eksikliğidir.

Bu tür guatr rahatsızlıklarında iyot takviyesiyle tedavi gerçekleşebilir.

Tiroid bezinde iki taraftada eşit olarak büyüme görülüyorsa bu Diffüz guatr adını alır. Eğer nodüller nedeniyle tiroid bezinde büyüme oluyorsa buda nodüler guatr adını alır.

Tiroid genişledikçe boyunda bulunan organlara yaptığı baskı sonucu oluşan: Boyunda özellikle boğaz kısmındaki şişlik, bu şişliğe bağlı olarak ta yutkunma zorluğu, ses tellerine yaptığı baskı sonucu, ses kısıklığı ve nefes almada zorluk ortaya çıkar.

2. Nodül oluşumu

tiroid_kanseri_neden_t

Troid nodülü adı verilen yapı, troid bezinin içinde bulunan ancak çalışması troid dokusuna benzemeyen bir kitle olarak adlandırırlır. İyi huylu olmasına karşılık genelde kanser riski taşıyan yapılardır. Kendi başlarına hareket ettikleri için kontrol edilmediklerinden dolayı zehirli nodül adını alırlar.

3. İyot yetersizliğine bağlı tiroid hastalığı

iyot-eksikliği-620x347

İyot, tiroidin hormon üretmesi için kesin olarak gerekli bir bileşkedir. İyot yetersizliği uzun yıllar devam ettiğinde guatr, büyük bir nodül haline dönüşebilir. İyot eksikliği sınırı geçtiğinde hipertiroide yol açar. Çocuklarda ise iyot eksikliğine bağlı zihinsel bozukluklar görülür.

Bunların yanı sıra tiroid eksikliği başka hastalıklara da yol açar. Tiroit eksikliğine bağlı olan hastalıkların ilk dönemlerinde önemli belirtileri yoktur. Hastalığın ilerlediği dönemlerinde:

Hipertiroidi, Hipotiriodi, Graves Hastalığı, Hashimoto Hastalığı, Kretinizm, Tiroid Kanseri,  tiroid eksikliğinin sebep olduğu başlıca hastalık türleridir.

4. Hipertiriodi (Tiroid bezinin aşırı çalışması)

ScreenHunter_18-Sep.-21-18.06

Hipertiriodi, tiroid dokusunun kan dolaşımına fazla miktarda tiroid hormonu salgılamasıyla ortaya çıkar.

Hipertiriodi belirtileri: Kişinin aşırı sinirli olması, iştah sorunu olmamasına karşın kilo alamaması ve kilo kaybı, sıcak havalara duyarlı olma, aşırı terleme, kalp çarpıntısı ( dinlenme sırasında bile yüksek olması), kısırlık, bağırsak sorunlarından özellikle ishal durumu. Bir diğer belirtide parmak ve dilde görülen titremelerdir. Tedavi edilmediği takdirde kalp ile alakalı, kriz, ritim bozukluğu daha da ilerleyen safhalarda ölüm ile sonuçlanan hastalıktır.

Hastaya teşhis konulabilmesi için özel laboratuvar yöntemleri yapılmaktadır.

Hipertiriodi tedavisi kişinin yaşıyla, sağlık durumu ve guatrın büyüklüğüne bağlı olarak tedavisi yapılır.

Öncelikle ilaç tedavisi uygulanır, sonrasında tiroit bezinin hasta olan kısmı ya da kısımları cerrahi müdahele yoluyla alınır.

5. Hipotiriodi (Tiroid bezinin az çalışması)

tiroid_2

Hipotiriodide kandaki tiroid hormon seviyesi düşer. Bu durumdaki hastanın gözlerinin altı, dudakları, parmak ve bacak derisi sişer ve kalınlaşır. Zihinsel işlevler zayıflar ve yavaşlar, kilo alımından ve çok fazla saç dökülmesinden hasta şikayetçidir.

Bebeklerde, hamilelik sırasında  tiroid bezinin gelişmemesi çocukta doğduktan sonra 6-7 ayda kendini gösterir. Boyun kısa ve olması gerekenden daha kalındır, karın bölgesi şiş ve kabarık, gözler birbirinden uzak, dişler geç çıkar ve çabuk çürür.

6. Graves Hastalığı (Göz fırlaması)

graves-hastaligi-nedir

Graves hastalığı yaygın olarak ortaya çıkan, zehirli guatr olarak da bilinen bu hastalık vücudun kendi savunma sistemindeki tiroide saldırarak, iltihaba sebebiyet veren, hızla ilerlediği için de bakteri kaynaklı anlamında akut tiroid adını alır. Bu bakteriler tiroide kan ve lenf dolaşım yoluyla gelirler. Hastanın hızlı kalp atışı, lenf bezlerinde gözle görülür bir şişme ve ağrı, güçsüzlük belirtiler arasındadır.

Genel olarak gözlerde şişme, göz kapaklarının geri çekilmesi, göz kürelerinin dışarıya doğru çıkıntı yapması. Kısa zamanda tedavi edilmezse körlüğe neden olan hastalıktır. Kalıtsal olan bu hastalık kadınlarda erkeklerden daha fazla görülür.

Hastanın tedavi seçenekleri mevcuttur. İlaç tedavisi daha şiddetli durumlarda da ameliyatla alınması ve radyoaktif iyodun ağız yoluyla alınması.

7. Hashimoto hastalığı

tiroid-nodul-tedavisi

Hashimoto, tiroidin zamanla iltihaplanmasıdır, genelde yavaş ilerleyen nedeni bilinmeyen ve bağışıklık sistemindeki bozukluktan kaynaklanarak ortaya çıkan rahatsızlıktır.  Nedeni kesin olarak bilinmemekle birlikte birtakım etkenlere bağlı olduğu bilinmektedir. Bu etkenlerden genetik yapının yani kalıtsal olduğu saptanmıştır. Aile bireylerinde hashimoto hastalığı olan kişilerin test yaptırmaları bu anlamda erken teşhis için önem arz etmektedir. Bunun dışında hormonlar ve aşırı iyot tüketilmeside hastalığı tetiklemektedir.

Hashimoto hastalığının belirlenen tedavisi yoktur. Yinede hastalık yavaş ilerlediği ve yıllar boyunca ilerleme göstermediği durumlarda iyileşme söz konusudur.

8. Kretinizm hastalığı

t4

Tiroid hormonu beynin gelişmesinde zorunlu olan hormondur. İyot tüketiminin yetersiz olduğu yerlerde yeni doğan bir bebeğin normal gelişimi için tiroid hormonu yeterince üretilmeyebilir. Bu duruma kretinizm adı verilir ve bebek zihinsel özürlü olacak, büyümesi engellenecektir. Yüz geniş, ağız ve dil büyüktür. Erken teşhis ve tedaviyle bu durum hastalık olmaktan çıkar.

9. Tiroid kanseri

tiroid (1)

Tiroid bezinin hücrelerndei kontrol edilemeyen bir çoğalma yaşandığında, bu çoğalma kitle oluşturmaya başlar, bu tip hastalar boyunlarında yavaş büyüyen ağrısız bir yumrudan şikayet ederler. Bu hastalar genellikle ileri yaşlarda olan kişilerdir. Yaşı genç olan kişilerde yavaş yavaş ilerlediği için ölüm ile sonuçlanmaz.

Tiroid bezindeki büyüme doktor tarafından muayene sırasında teşhis edilebildiği gibi kişi, kendisi tarafında da teşhis edebilir.

Tiroid kanseri tedavisinde hastalık evresine göre bir tedavi uygulanır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ