Uyuşturucu Tedavisi

Uyuşturucu Tedavisi

Uyuşturucu bağımlılığı diğer adıyla madde kullanımı hastalığı, uyuşturucu ya da ilaçların yasal ya da yasa dışı olmasına bağlıdır. Alkol ve nikotin yasal maddeler olmalarına karşın unutmayın ki onlar da uyuşturucu olarak kabul edilmektedir.

Uyuşturucu bağımlısı olduktan sonra, uyuşturucunun kullanımını kontrol etmede sorunlar yaşanır ve zararlarının olduğunu bilmelerine karşın kullanmaya devam edebilirler. Madde bağımlılığı, kullanılan uyuşturucu madde için yoğun bir arzu ortaya çıkarabilir. Birey bırakmak, etkisini yok etmek isteyebilir, ancak çoğu insan bu iradeyi kendi kendilerine yapamazlar.

Madde bağımlılıkları, uzun süreli ve ciddi sonuçların oluşmasına neden olabilir. Fiziksel problemler, akli sağlık, ilişkilerin bozulması, iş ilişkileri ve hukuki anlamda problemler gün yüzüne çıkabilir.

Bireyler, uyuşturucu bağımlılığını aşmak ve uyuşturucusuz bir hayat sürmek için doktorlar, aile, arkadaşlar, destek grupları ya da destek organizasyonlarının tedavi programlarının yardımına ihtiyaç duyabilirler.

Uyuşturucu Bağımlılığı Semptomları

Uyuşturucu bağımlılığının teşhisi için, önemli problemler ya da stresin neden olduğu yıkıcı madde bağımlılığı modellerinin ortaya koyulması şarttır. Ancak bu maddelerin ortaya konulması, madde bağımlısı olarak nitelendirilmek için yeterli değildir. Bu maddeler, bir yıllık süre içinde aşağıdaki işaret ya da semptomlardan en az birini göstermiş olmalıdır. Bu maddeler;

  • Tekrarlayan uyuşturucu kullanımı sonucu, okul, iş, ya da ev gibi önemli yükümlülükleri yerine getirememek,
  • Tehlikeli olabilecek durumlarda tekrarlayan uyuşturucu kullanımı,
  • Uyuşturucu kullanımı sonucu, tekrar tekrar oluşan, yasal problemler, hukuki sorunlar,
  • Uyuşturucu kullanımı sonucu ve devamlı madde kullanımı sonucu devam eden ya da tekrarlanan sosyal ya da ilişki sorunlarının ortaya çıkması,
  • Aynı büyüklükteki ya da diğer arzuların kazanılması amacıyla tolerans verilmesi ya madde bağımlılığının etkilerini belirgin şekilde azaltır ya da kullanılan maddenin miktarını önemli ölçüde artırmaya ihtiyaç oluşturur.
  • Madde kullanımını bırakma, belirli bir uyuşturucudan vazgeçme ile fiziksel ya da psikolojik işaret ya da semptomlar olarak ifade edilebilir. Ayrıca maddenin bırakılmasının semptomlarının gelişmesini engellemek amacıyla bu maddeyi ya da kimyasalı almak anlamındadır.
  • İlacın istenilenden daha uzun süre ya da daha büyük miktarlarda alınması,
  • Bireyin ilaç alımına kalıcı bir arzu duyması ya da madde kullanımını kontrol altına almak ya da azaltma girişimlerinde başarısız olması,
  • Maddenin etkilerinden kurtulmak, maddenin kullanımı ya da maddenin edinilmesinde harcanan zamandan daha fazla olması,
  • Madde kullanımı sonucu olarak, önemli sosyal ve eğlence, okul ya da iş aktivitelerine katılımın azalması ya da durması.

Birey, madde kullanımının süren ya da tekrarlayan fiziksel ya da psikolojik problemler yarattığının farkında olmasına rağmen madde kullanımına devam eder, bu durum madde bağımlılığının en kötü senaryolarından biridir.

Birçok türde madde bağımlılığına neden olan uyuşturucu vardır. Bazıları sigara gibi içilirken bazıları yenebilir veya solunabilir. Bu uyuşturucu türlerinden bazıları, esrar, haşhaş ve diğer kenevir içeren maddeler, sentetik kanabinoid, barbitüratlar ve benzodiazepinler, met, kokain ve diğer uyarıcı ilaçlar, ekstazi gibi klüp, konser gibi yerlerde kullanımı artan ilaçlar, narkotik ağrı kesiciler gibi bağımlılık yaratan uyuşturucular olarak gösterilebilir.

Madde bağımlılığı için diğer semptom ya da davranışlar;

  • Düzenli olarak uyuşturucu kullanma gerekliliği hissi, bu günlük şekilde ya da günde birkaç kez olabilir.
  • Uyuşturucu için oluşan yoğun aciliyet
  • Zamanla, uyuşturucuya olan daha fazla ihtiyaç
  • Uyuşturucuyu sağladığı yerin teminini yapmak
  • Ücretini karşılayamasa bile uyuşturucuya para harcamak
  • Yükümlülüklere ya da iş sorumluluklarına gitmemek, sosyal ya da eğlence aktivitelerini uyuşturucu kullanımından ötürü kesmek
  • Normalde yapmadığı yanlış şeyleri, uyuşturucuya ulaşmak için yapar hale gelmek. Örneğin; hırsızlık vb.
  • Uyuşturucunun etkisi altında iken, riskli aktiviteleri yapmaya kalkışmak
  • Uyuşturucuya ulaşmak ve kullanmak için daha fazla zaman, daha fazla enerji sarf etmeye başlamak
  • Uyuşturucu kullanımını durdurma girişimlerinde başarısız olmak
  • Uyuşturucuyu bırakma girişimleri sırasında uyuşturucudan vazgeçerken görülen semptomlara sahip olmak.

Aile üyelerinin bireyin madde bağımlılığının farkına varması:

  • Okul ya da işte oluşan problemler: Okula sık sık gitmemek ya da işe gitmemek, okul ya da iş aktivitelerine aniden gelen ilgi kaybı, okul notlarında ya da iş performansında oluşan düşüş,
  • Fiziksel sağlık sorunları: Motivasyon ve enerji yoksunluğu oluşması,
  • Bakımsız görünüm: Bireyin elbiselerine olan, hazırlığına olan ya da görüşüne olan ilgisinin yok olması,
  • Davranışlarda değişim: Bireyin kendi odasına girmek isteyen aile üyelerine olan abartılı engelleme çabası, bireyin nereye gittiğine dair gizli oluşu, arkadaşlarıyla ve ailesiyle olan ilişkilerinde ve davranışlarında şiddetli, sert değişim.

Uyuşturucu Kullanımının Nedenleri

Birçok akıl sağlığı bozukluğu gibi, birkaç faktör, uyuşturucu bağımlılığının gelişimine katkı sağlar. Başlıca faktörler olarak;

  • Çevre: Çevresel faktörler, ailenin inancı veya yargıları bireyi uyuşturucu kullanımına teşvik edebilir. Bu durumda akran gruplarında zaman geçirmeye itebilir. Bu faktörler, madde bağımlılığının oluşmasındaki rol oynayan temel faktörler olabilir.
  • Genetik: Birey bir kez uyuşturucu kullanmaya başladıktan sonra, bu durum gelecekteki çocuklarını etkileyebilir. Bağımlılığın gelişmesi, genetik kökenini etkileyebilir ve bir süreç içinde hastalığın artıp, azalmasını sağlayabilir.
  • Beyindeki Değişimler: Tekrar tekrar uyuşturucu kullanımı, fiziksel bağımlılık görünümü ortaya çıkarabilir. Bu da beyindeki memnuniyet hissinin değişmesine neden olur. Uyuşturucu bağımlılığı, beyindeki bazı sinir hücrelerinin fiziksel olarak değişmesine neden olur. Bu sinirsel hücreler yani nöronlar, iletişim kurmak için nörotransmitter adındaki kimyasalları kullanır. Bu değişimler, uyuşturucu kullanımının bırakılmasından uzun süre sonra bile meydana gelebilir.

Uyuşturucu Kullanımının Risk Faktörleri

Yaşı, cinsiyeti ya da ekonomik durumu ne olursa olsun insanlar, uyuşturucu bağımlısı haline gelebilirler. Ancak, uyuşturucu bağımlısı haline getiren muhtemel belirli faktörlerden söz edebiliriz.

  • Ailedeki bağımlılık geçmişi: Madde bağımlılığına genetik yatkınlık içeren bazı ailelerde uyuşturucu bağımlılığı yaygın olarak görülür. Alkol ya da uyuşturucu bağımlısı olan bireylerle bir akrabalık, aile ya da kardeş gibi bir kan bağı var ise, sizin de uyuşturucu bağımlılığı gelişiminde yüksek risk altında olduğunuz söylenebilir.
  • Birey cinsiyetinin erkek olması: Erkekler, kadınlara göre daha fazla uyuşturucu bağımlısı riski altındadır. Ancak, kadınlarda erkeklere göre bağımlı olma süreci daha hızlıdır.
  • Akranların baskısı: Uyuşturucu bağımlısı olmada akranların, arkadaşların baskısı oldukça güçlü bir risk faktördür.
  • Ailesel ilginin azlığı: Ailesel ilişkilerin ya da zor durumdaki aile durumları, bağımlılık riskini arttıran faktörlerdendir.
  • Kaygı, depresyon ve yalnızlık: Uyuşturucu kullanımı, acı dolu psikolojik hislerle başa çıkmak için bir yol olarak kullanılır. Ancak, bu durumu daha zor hale getirir.
  • Başka bir akıl sağlığı sorununa sahip olmak: Eğer birey, depresyon, travma sonrası stres bozukluğu, dikkat eksikliği gibi diğer akıl sağlığı bozukluklarına sahipse daha fazla risk altındadır.

Uyuşturucu Kullanımı Tedavisi

1.Kimyasal Bağımlı Tedavi Programları

Addiction-Treatment

Tedavi programı genelde şu şeyleri sunar;

  • Bireysel, grup ya da aile terapi oturumları,
  • Bağımlılığın doğasını anlamak ve tekrarlanmasını engellemeye odaklıdır,
  • Tedavi seviyesi ve ayarlamaları, bireyin ihtiyaçlarına göre çeşitli düzenlemelerle olur. Örneğin, hastanede yatmayan, ayakta tedavi edilen hastalar, yaşadığı yerde tedavi edilen hastalar ya da hastanede tedavi edilenler.

2.Detoksifikasyon

l_scrubs1200

Detoks ya da bırakma, vazgeçme terapisi olarak da bilinen detoksifikasyonun hedefi, mümkün olduğunca en güvenli ve hızlı şekilde uyuşturucu bağımlılığını bırakmayı sağlamaktır. Bazı hastalarda bu ayakta tedavi yoluyla bırakma terapisi güvenli şekilde olur. Diğer bazı hastalarda ya oturdukları çevrede ya da hastanede tedavi yöntemi ile tedavi edilir. Detoksifikasyon ile, uyuşturucunun dozu zamanla azaltılır veya geçici olarak diğer ikame edilebilir maddeler kullanılır.

3.Danışmanlık

d33

Uyuşturucu tedavi programının bir parçası olarak danışmanlık (ayrıca psikoterapi ya da konuşma terapisi de denilmektedir), bir psikolog, psikiyatr ya da alkol ve uyuşturucu konusunda lisanslı bir danışman tarafından bireyle, aileyle ya da grupla birlikte yapılır. Terapist ya da danışman,

  • Uyuşturucu arzusu ile başa çıkmak için çeşitli yollar geliştirmeye yardımcı olur.
  • Uyuşturucudan kaçınmak ve nüksetmesini engellemek amacıyla stratejiler önerir.
  • İş ile alakalı, aile ve arkadaşları ile ilişkilerle, yasal sorunlarla alakalı konuşur.
  • Aile üyelerini de katarak, onlara yardım etmeyi, daha iyi iletişim becerileri sağlamayı ve destekçi olmayı sağlar.

4.Yardımlaşma Grupları

172588876-1620x1080

Bu gruplar madde bağımlılarının, uyuşturucuyu bırakış süreçlerinde birbirlerine destek verdikleri gruplardır. Yardımlaşma gruplarındaki mesaj, sorunun nüksetmesi tehlikesiyle bağımlılığın kronik bir sorun haline gelmesidir. Yardımlaşma destek grupları, problemin nüksetmesine neden olabilecek utanma hissini ve yalnızlaşmayı azaltabilir. Terapist ya da danışman, bireyin yardımlaşma gruplarına dahil olmasına yardımcı olabilir.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ