Yarık Dudak

Yarık Dudak

Yarık Dudak Nedir?

Yarık dudak ve damak, anne karnındaki embriyolojik dönemde yüz gelişimi zamanında, farklı nedenlerden dolayı birleşim kusuru oluşan dudak ve damak yarıklarına denir. Yüz oluşumunda burun tabanında üst dudakların birleşmemesinden kaynaklanır. Bu doğumsal anormalliği her 750 bebekten birinde görülür. Anne karnındaki bebekte bu olumsuz gelişim 8 ile 12 haftada fark edilir.

1

Yarık Dudak Neden Olur?

Yarık dudak ve damak sorunu, genetiksel özellik sonucu veya annenin hamileliği sürecinde bilinçsizce ilaç tüketimi sebebiyle oluşabilir. Çevresel nedenlerde bu sorunu tetikleyebilir. Annenin gebelik zamanlarında alkol ve sigara tüketimi, uyuşturucu kullanımı, yetersiz beslenmesi, radyasyona maruz kalması, yarık dudak ve damak rahatsızlığına önemli etkendir. Ayrıca ülkemizde yaygın olan akraba evliliği sonucunda bu olumsuzluk görülebilir. Fakat altını çizerek şunu söylemeliyiz ki, bebeğin bu sorunla karşı karşıya kalmasının anne veya babanın pek çok durumda herhangi bir suçu yoktur. O yüzden bir suçlu aramak yerine bize düşen tedavi için elimizden gelini yapmak.

Dudak ve damak yarıkları, baş ve boyun bölgesinde en çok görülen doğumsal sorundur. Doğumda görünen bu şekil bozukluğu ırklara göre farklı oranda görülüyor. Avrupa da 750-1000 de bir çocukta görülürken, Japonya da 600 doğumda bir, siyah Amerikalılar da 2200 doğumda bir karşılaşmaktadır.

Dudak ve damak yarıkları hamilelik sırasında her zaman fark edilmeyebilir. %25 olasılıkla dudak damak yarıkları ultrasonda görülebilir fakat herhangi bir müdahale yapılamaz bebeğin doğması beklenilir. İlk çocukta bu sorun görüldüyse eğer, ikinci hamilelikte görülme olasılığı %4 oranındadır.

Yarık Dudak Tedavisi Ne Zaman Yapılmalıdır?

Yarık dudak tedavisi yapılmadan önce bazı durumları incelemek gerekir, yarığın derecesi, ameliyat öncesi yapılması gereken tedaviler, bebeğin kan tablosu ve kilosu gibi pek çok durumları göz önüne alarak ameliyat zamanına karar verilir. Dudak ve damak yarıkların en uygun zamanı genelde ilk üç ay içerisindedir. Erken ameliyat olması daha yararlı olacaktır.

Ameliyatın Planlanması Ve Yarık Dudak Tedavisi

Ameliyatın asıl sebebi yüz hatların anotomisini normal seviyeye yaklaştırmaktır. bu yüzden yarık dudak tedavisi hem kozmetiksel hem de fonksiyoneldir. Yarık dudak tedavisinde her zaman burun deformitesi görülür. Ameliyatın amacı, çalışan dudak kasları ile dudak mukoza ve derinin simetriksel bir şekilde oluşturmaktır. Estetiğe de önem verilerek, burun deliklerin, burun kanatların simetrisi de tedaviye dahildir.

Estetik ve plastik cerrahı bebeğin durumunu, rahatsızlığın getirdiği sorunları ve yapılması gerekenleri söyleyecektir. Her bebekte aynı yarıkla karşılaşmak çok güçtür o yüzden cerrah büyük bir dikkatle karşılaşılacak her yarık dudak için neler yapılması gerektiğini sıraya koyarak yüz ve dudak simetrisini normale yaklaştırmak, burun deliklerin bozukluğunu en aza indirmek için çaba gösterecektir. Genellikle yarık dudak tedavisi doğumdan sonraki ilk 48 saatte yapılması uygun görülmüştür. Cerrahlara göre tedavi değişikliği görülebilir. Bazı cerrahlar asıl dudak operasyonundan önce geçici dudak operasyonu yaparlar çünkü bebeğin anotomik yapısını bu operasyona hazırlamak için uygun görmüşlerdir. Cerrahların farklı operasyon uygulaması eğitim hayatında hangi öğretiyi aldığını gösterir. Normalde bu farklılıkların bir önemi yoktur. Bu şekil bozukluğunda bebeğin dudak durumu ne şekilde olursa olsun doğumdan hemen sonra bir ortodontist tarafından değerlendirip bir takım ağız içi ve dışı cihazlarla anotomik yapılarını düzenli gelişimini sağlanmalıdır. Ayrıca doğumun ardından bebeğin herhangi bir anormali olup olmadığı teşhis edilmelidir. Bazı kalp rahatsızlığı, el ayak  şeklinde, kafatası beyin bozuklukları vaya genetik organ bozuklukların olup olmadığına dikkat edilmeli ve erken teşhis konulmalıdır. Ailelenin psikolojik sorunlarına dikkat çekip onları sakinleştirip ameliyat sonrası bebeği besleme konusunda bilgilendirilmelidir. Bebek için ilk hafta bu operasyon yapılması çok güçtür çünkü bebek o zamanda daha stabildir ve anestezi yönünden de riskler taşır. Yarık dudak için en çok tercih edilen zaman 2 veya 3 aydır. operasyon öncesi yapılması gerekenler büyük bir dikkatle göz önüne almak gerekir. Bebeğin gelişiminin nasıl olduğunu, kilosu, hemoglabin, kanama pıhtılaşma zamanının ne olduğunu not ederek değerlerin normalleşmesini görmek önemlidir. bu yüzden ameliyat öncesi hazırlık çok önemli ve değerlidir.

cleft

Ameliyattan Sonra İyileşme Süreci

Ameliyat sonrası dönemlerde bebeğin alması gereken ilaçları ebeveynler dikkatlice bebeğe vermesi gerekir. Dikişleri bebekten korumak amacıyla ellerine eldiven giydirilerek ve dirsek tutucularla ulaşmasına engel olması yararlı olacaktır. Yara pansumanlı ise iki günde açılacaktır. Dikişlerde yedinci gün alınır. Yara izi, ameliyat sonrası birkaç hafta içerisinde kızarıp kabarması sizi korkutmasın, zamanla tamamen kaybolacaktır.

Ameliyat Sonrası Beslenme

Dudak yarığı operasyonundan sonraki gün hastalar evlerine gitmelerine izin verilir. İkinci gün biberon kullanımına ve meme emmeye izin verilmektedir. Bebek emmekte sorun yaşıyorsa, ameliyat gününden başlayarak oturma pozisyonunda kaşıkla beslenir. Dikiş izlerine ve burun akıntılarına mama bulaşmamasına özen göstermelidirler. Ameliyat yeri pansuman yapılarak temiz kalmasını sağlanmalı ve enfeksiyon olmaması için dikkat edilmelidir. Ameliyat sonrası 7 gün içerisinde dikişler alınır. Bir ay boyunca beslenme şekli aynı vaziyette devam edilmelidir. Ebeveynin eğitimi bu konuda çok önemlidir ve sonrasında konuşma egzersizleri başlamaktadır. Bunların yanı sıra diş ve çene yapısının gelişimi yakından izlenmelidir. Ameliyat sonrası yan etkiler olan kanama ve ya dil şişmesi olması ihtimaline karşılık boğulma durumların olmaması için çok dikkatlice bebeği takip etmek gereklidir. İlk 72 saatte gıdaların parçacıklı olmaması ve berrak olmasına önem gösterilmelidir. Beslenmenin en iyi şekilde olması için, ilk günlerde beslenme plağı kullanılır ve biberon ucunu biraz daha büyüterek beslenmesi kolaylaştırmalıdır. Diğer bebeklere oranla daha fazla hava yuttukları için sıklıkla gazı çıkartılmalıdır.

Bebekte beslenme sorunu ile birlikte ilerleyen zamanlarda orta kulak iltihabı, konuşma bozukluğu, estetiksel sorunlardan dolayı psikolojik sıkıntılar ortaya çıkabilir. 

yarik_damak

Ameliyat Sonrası Komplikasyon Nelerdir?

  • Ameliyat sonrası enfeksiyon olma olasılığına karşılık antibiyotik veya cerrahi müdahale gereklidir
  • Solunum problemine karşılık cerrahi müdahale gerekebilir.
  • Ameliyat sonrası kanama olma olasılığı yüksektir. Kan nakli gerekmekle birlikte beslenmenin doğru yapılıp kanama riskini azaltmak gerekir. Ameliyatın öncesindeki 10 gün boyunca herhangi nonsteroid anti-inflamatuar grubundaki ilaçların alınmaması gereklidir.
  • Operasyondan sonra yara izi kalması kaçınılmazdır. İleri düzeydeki yara izlerine ikinci operasyon uygulanabilir.
  • Ameliyat öncesi, sırası ve sonrasında riskler içermektedir. Ufak bir yara bile ölüm riskini ortaya çıkabilir.
  • Bir takım tıbbi malzemeler alerjik reaksiyonlar ortaya çıkabilir.
  • Kan pıhtısının akciğer damarlarını tıkayarak havalanmasına engel teşkil etmesi ihtimalini göz önüne alırsak bu gibi vakalarda bebek hastaneye yatırılması gereklidir.
  • Bir takım dişsel bozukluklar olabilir. üst yan keserler ve küçük azı dişlerin eksikliği, ön keser dişlerde çapraz kapanış, yarık bölgedeki dişlerde alveol kemik yetersizliğin karşılaşılması nedeniyle erken diş kaybı yaşanabilir.

Bu ameliyatta çok büyük kadro çalışmaktadır, odyologlar, konuşma patologları, diş hekimleri, ortodontistler, prostodontistler, hemşireler, plastik ve estetik cerrahi uzmanları, kulak burun boğaz uzmanları, pediatristler, psikiatristler, sosyal hizmet uzmanları ve aile komitesi olan önemli uzmanlar bu vakalarda tek yürekle ve sabırla çalışarak en iyisini yapmaya özen gösterirler. O yüzden ebeveynler sabırlı ve umutlu olmalıdırlar.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ