Evinize Gelen En Sağlıklı Bilgiler!

Anksiyete Bozukluğu Tedavisi Nasıl Yapılır? Ne Kadar Sürer? İlaçlar Neler?

İnsanoğlu doğası gereği yaşamındaki önem verdiği belli başlı şeyler için yeri geldiğinde kaygılanır, dertlenir ve üzülür. Aslında bu durumlar normal yaşamın bir unsurudur. Bu kaygılanma durumu da bir anlamda kişinin günlük sorunlarıyla baş edebilmesinde kişiye yardım eden unsurlardandır. Kaygı hali, insanın karşılaşabileceği her türlü tehlike anında hızlı karar vermesi ve sorunları çözmesinde de etkilidir. Kaygının çok daha yoğun yaşandığı ve baş edilemeyecek duruma gelmesi ise anksiyete bozukluğu olarak adlandırılır.

Anksiyete Bozukluğu Nedir?

anksiyete

Anksiyete bozukluğu, sürekli yaşanan, aşırı miktarda ve içinde bulunulan duruma uygun olmayan kaygı durumunu ifade eder. Aşırı endişe durumu, o kişinin günlük yaşamını olumsuz yönde etkiler. Kişinin gün içerisindeki etkinlik ve aktivite durumlarını da sürdürmesine engel olur. Bu kişiler yaşamlarında karşılaşacakları her olay için en kötü sonucu düşünürler. Düşündükleri bu sonuç olması imkansız bir durum da olabilir, olması muhtemel bir durumda olabilir.

Her şey kendi denetimlerinin ve kontrollerinin dışındadır. Düşüncelerinde iyi bir olasılık ya da geri dönüş yer almaz. Anksiyete bozukluğu hastalığında yaşanacak olan endişe durumları genellikle sağlık, aile yaşantısı, para durumları ya da iş konuları ile alakalıdır. Bunlar haricindeki konulara bağlı olarak da anksiyete bozukluğu görülebilir.

Denetlenemez ve kontrol edilemez nitelikte olan endişe ve kaygı hali, en az altı ay boyunca her gün her saat devam eder. Tabiri yerindeyse kişiye gün yüzü göstermez. Sık sık el yıkamak, beklenmeyen panik ataklar, topluluk önünde konuşamama gibi davranışlara sebep olan bir hastalıktır. Her insan hayatının her döneminde kaygılanabilir ama anksiyete bozukluğu olan kişilerin kaygıları kendilerine ya da çevrelerine zarar verebilecek büyüklüktedir.

Anksiyete bozukluğunun çeşitleri de vardır. Panik bozukluğu, çeşitli fobiler, takıntı hastalığı, travma sonrası stres bozukluğu, akut stres bozukluğu ve yaygın anksiyete bozukluğu bu hastalığın çeşitleridir.

  • Panik Bozukluğu: Panik bozukluğu yaşayan kişiler, korku nöbetleri geçirirler. Bu nöbetler esnasında göğüs ağrıları, titreme, nefes alamama, baş dönmesi, mide bulantısı, terleme ya da sıcak basması gibi durumlar görülebilir. Bu kişiler, kendilerini kaybedecekleri, ölecekleri ya da delirecekleri korkusu yaşarlar. Bedensel olarak da rahatsızlık yaşarlar fakat bu nöbetler esnasında tetikleyici herhangi bir bedensel unsura rastlanmaz.
  • Çeşitli fobiler: Fobi, bir şeye karşı duyulan korkunun, bireyin gündelik yaşamını olumsuz yönde etkilemesi durumu olarak tanımlanabilir. Bir takım fobilere sahip kişiler için de anksiyete hastalığından söz edilebilir.
  • Takıntı hastalığı: İnsanları tekrarlanan duygu, düşünce ve davranış döngüsüne hapsederek o kişiyi günlük hayatında kısıtlayan bir durumdur. Kişiler kontrol edemedikleri tekrarlanan ve stres haline yol açan düşünceler, korkular ya da görüntüler sebebiyle huzursuz olurlar. Bu durum o kişide takıntı halini alır.
  • Travma sonrası stres bozukluğu: Kişiyi aşırı derecede korkutan ya da çok fazla endişelendiren, dehşet içinde bırakan, olağan dışı ve beklenmedik bir biçimde gerçekleşen olaylar sonucunda kişiye bırakılan etki travmadır. Bu travmalar sonrasında da kişi hayatının devam eden zamanlarında da bu olayın etkisinden çıkamaz ve korku hali devam ederse, anksiyete bozukluğunu tetikleyebilir.
  • Akut stres bozukluğu: Anksiyete hastalığının bir çeşidi olan bu hastalığın travma sonrası stres bozukluğundan en önemli farkı, hastalık belirtilerinin travmatik olaydan sonraki 4 hafta içerisinde meydana gelmesi ve bu bozukluğun 2 ile 4 hafta arasında devam etmesidir.
  • Yaygın anksiyete bozukluğu: İsminden de anlaşılacağı üzere anksiyete bozukluğunun çeşitlerinden en yaygın görüleni budur. Toplumun %5-6’sında bu rahatsızlık görülüyor. Kişinin gün içinde yaşadığı olaylara karşı hassasiyetinin artması ile bu olaylar sonucunda her şeye çok fazla kaygı duyması durumudur. Yaygın anksiyete bozukluğu en çok yaşlılarda görülür. Bunun nedeni de yaşla beraber kişinin kaygı duyarlılığının artmasıdır.

Anksiyete Bozukluğunun Belirtileri Nelerdir?

anksiyetesi olan kadın

  • Kişinin yaşamında geçmeyen ve süreklilik gösteren sinirlilik, gerginlik ve huzursuzluk hali
  • Her an kötü bir olay yaşanacak gibi hissetme ve var olan panik duygusu
  • Kalp atışlarında hızlanma
  • Nefes alışlarında oluşan düzensizlik ve hızlanma
  • Sürekli olarak vücutta ya da ellerde yaşanan terleme
  • Kişinin ellerini kontrol edememesi ve titremesi
  • Kendini olaylara ya da kişilere karşı zayıf veya güçsüz hissetme duygusu
  • Odaklanma bozuklukları
  • Kişinin dikkatini ona kaygı veren düşünceden uzaklaştıramaması
  • Yaşanabilecek uyku bozuklukları ve uykuya dalamama durumu
  • Midede oluşan rahatsızlıklar, hazımsızlık durumları
  • Kaygı ve endişe duygusunu kontrol etmede yaşanacak güçlükler
  • Anksiyeteye neden olduğu bilinen şeylerden kaçınma hissi, bu rahatsızlığın belirtileri arasındadır.

Anksiyete Bozukluğunun Tedavisi Nasıl Yapılır?

Anksiyete bozukluğu geçer mi? Bu soruya cevap olarak, bu rahatsızlığın elbetteki sonsuza kadar devam etmeyeceğini ve bazı yöntemler uygulandığı takdirde iyileşme sağlanabileceği söylenebilir. Anksiyete bozukluğunun tedavisinde belirlenen tıbbi tedaviler;

  • Psikolojik tedavi,
  • İlaç tedavisi,
  • Terapi destekli yeni deneyimlerdir.

1. Psikolojik tedavi

Psikolojik tedavi yöntemiyle anksiyete nasıl geçer, diye düşünenler için stres yöntemi, gevşeme teknikeri, olumsuz düşünceleri olumlu düşüncelerle değiştirmeye yönelik alıştırmalar, destek ağı ve egzersiz gibi bazı yöntemlerin mevcut olduğunu söyleyebiliriz.

Öncelikle bir uzmandan alınacak psikolojik tedavi ile kişi stres yönetimi yapmayı öğrenir. Yapılacak seanslar ile yaşadığı stres hali ile kişinin nasıl mücadele edeceğine yönelik tavsiyeler ve yöntemler ile müdahale yapılır.

Daha sonra hastanın zihinsel ve fiziksel olarak rahatlaması için basit aktiviteler yapılır. Bu aktivitelerden kişinin kendi kendine yapacakları da vardır. Bunlar meditasyon, derin nefes egzersizleri ve yogadır.

Kişinin kafasında oluşan olumsuz düşünceler belirlenir ve bu düşünceleri olumlu ve kişiyi mutluluğa sevk edecek düşüncelerle değiştirilmeye çalışılır. Ayrıca var olan bir korku durumu varsa, bu korku ile yüzleşmek de çoğu zaman kişi için faydalıdır. Olumlu düşüncelere destek amaçlı kişinin ailesi ve yakınlarından faydalanılmalıdır.

Ayrıca günlük hayatta yapılacak egzersizler ya da sportif aktiviteler de hastalığın psikolojik tedavisinde etkilidir.

2. İlaçla tedavi

  • Bazı durumlarda kişinin yaşadığı anksiyete bozukluğu sebebiyle tetiklenen obsesyonlar olabilmektedir. Bu durum mevzu bahis hasta için tehlikeli bir dönemin başladığına işarettir. Bunun gibi zamanlarda doktorlar hastalara klomipramin içeren antidepresan ilaçlarını kullanmalarını tavsiye ederler. Bu içeriğe sahip ilaçlar, hastalığın tedavisinde kullanılabilecek en iyi anksiyete ilacı olarak bilinir. Anafranil ve klomipramin içeren ilaçlar diğer ilaçlara göre tedaviye daha çabuk cevap verir. Bu ilaçlar uzun yıllardır anksiyete hastalığının tedavisinde kullanılmaktadır ve obsesyona cevap verdiği takdirde çok etkilidir. Anksiyete bozukluğu bu içeriğe sahip olan ilaçlar ile bir kaç gün içerisinde kesilebilir ve bu hastalıktan kurtulmak mümkün olabilir.
  • Şayet anksiyete bozukluğu yaşamanızın sebebi obsesyon bozukluğu ise anksiyete tedavisinde kullanılan ilaçlar arasından antidepresan kategorisinde yer alanlar da size yardımcı olabilir. Fakat obsesyon bozukluğu olup olmadığı hakkında teşhisi sadece alanında uzman doktorlar koyabilir. Bu ilaçlarla bir tedavi yöntemi uygulanıyorsa daha uzun bir süreç sizi bekliyor demektir. Hastalığın tamamen ortadan kalkması için 2-4 haftalık bir zaman gerekebilir.

Anksiyete ilaç kullanmadan geçer mi? Buna cevap olarak, hastaların beslenmelerine dikkat etmeleri ve rahatlatıcı bitkisel tedavi yöntemlerinden yararlanabilecekleri söylenebilir.

Anksiyete Bozukluğu Tedavisi Ne Kadar Sürer?

Yapılacak olan her psikoterapide alınacak olan sonuçlar için farklı süreler söz konusudur. Tedaviye sonuç alma durumlarında etkili olan unsurlardan biri psikoterapistinizdir. Diğer bir etkili unsur ise hastalığın boyutu ve hastanın katılımıdır. Anksiyete bozukluğundan muzdarip bir kişi alacağı psikoterapilerle 5 veya daha az seansta kurtulabilirken hastalığı daha ileri boyutta olan bir başka kişi de 20 veya daha fazla seansta kurtulabilir.

Bunun haricinde anksiyete bozukluğu için ilaçla tedavi tercih edildiği zamanlarda da hastalığın iyileşme süresi değişkenlik gösterir. Bu tedavi yönteminde de önemli unsurlar ilaçların çeşidi ve hastalığın durumudur. Fakat genellikle, en az birkaç gün en fazla ise 4 haftalık bir tedavi süresi olur. Bu tür ilaçların vücuda etkisi büyük olabileceği için ilaçlı tedavilerde uzun süreler tercih edilmemektedir.

Anksiyeteye İyi Gelen Besinler Nelerdir?

fermente gıdalar

  • İskandinav ülkelerinde 2009 yılında yapılmış bazı araştırmalar neticesinde uzmanlar batı tipi veya modern diyetler ile beslenmenin anksiyete bozukluğu olasılığının %25-30 artmasıyla ilişkili bulmuşlardır. Kolin, aminoasitlerin metilasyon evresinde rol oynayan vitamin emsali kimyasal bir yapıdır ve yumurtada bulunmaktadır. Bunun haricinde somon, dana karaciğeri, bezelye, nohut, tavuk, hindi ve sığır etinde de bulunmaktadır.
  • Medyada yer alan demeçlerde uzman kişiler, beyin ve barsak ilişkisi konusuna değinmektedirler. Bu yüzden anksiyete bozukluğunun tedavisi için asıl odaklanılması gereken gıdalar fermente gıdalardır. Depresyon hakkında yapılan bazı çalışma ve araştırmalarda uzmanlar, fermente gıdaların depresyon gibi beyin odaklı hastalıkların tedavisine iyi geldiğini belirtmişlerdir. Bu kişilerin depresyon dönemlerindeki kaygılarının da azaldığı gözlemlenmiştir. Probiyotiklerin 30 günlük kullanımını içeren bir başka araştırmada da anksiyete bozukluğu değerinde düşüş olduğu görülmüştür. 2013 yılında Amerika ve Fransa’da yapılan araştırmalarda hastalara kefir ve yoğurt gibi fermente gıdalar verilmiş ve detaylı MR cihazlarıyla da değerlendirmeler yapılmıştır. Bu araştırmada fermente gıdaların beyin devrelerindeki bozuklukların giderilmesinde önemli bir yeri olduğu bulunmuştur. Ayrıca fermente gıdaların bedensel duyu ve duyguların işleyişini yöneten bazı devrelerde değişiklikler yapabileceği de iddia edilmiştir. Fermente gıdaların kişinin kaygı duygularını azaltması hakkında başka bir araştırma da 2015’te yapılmıştır. Kefir ve yoğurt haricinde başta gelen fermente gıda grubu da turşulardır.
  • Tüm bunların haricinde akıl sağlığı ile en fazla ilişki içerisinde olan besin maddesi omega-3 yağlarıdır. 2011 yılında tıp öğrencileri üzerinde yapılan bir araştırma ile, tıp öğrencilerine omega-3 maddesi takviyesi yapıldıktan sonra kaygı seviyelerinde %20 oranında bir azalma gözlemlenmiştir. Yağlı balıklar ve kabuklu deniz ürünleri omega-3 bağlamında zengin besinlerdir. İnsan vücudu omega-3 sentezlemesi yapamadığı için bu maddeyi dışarıdan takviye etmek zorundadır. Ayrıca omega-3 kalp ve damar sağlığı için de uzmanlar tarafından önerilen bir besin maddesidir.
  • Tartışmalara konu olan bir diğer besin maddesi de gluten ve şekerdir. Glutene hassasiyeti olduğu bilinen çölyak (bir bağırsak hastalığıdır) hastalarında yapılan araştırma ile 1 yıl boyunca glutensiz diyet yapan çölyak hastalarının başlangıçta anksiyete bozukluğu oranı %72 iken, bu oran son zamanlara doğru %25 oranına gerilemiştir. Bu araştırmada ilginç bir bulguya da rastlanmıştır. Glutensiz diyet yapan hastalarda anksiyete bozukluğu azalmaktayken depresyon dönemlerinde bir düzelme görülmemiştir.

Anksiyete Bozukluğu Bitkisel Tedavisi

papatya çayı

1. Papatya çayı

Belirli aralıklarla gerginlikler yaşıyorsanız sakinleşmeniz için en önemli yardımcılarınızdan biri papatya çayıdır. Papatyanın içindeki bazı maddeler beyin alıcılarıyla etkileşime geçer ve bu sayede hastalıkta azalma meydana getirir. Pennsylvania Üniversitesi tarafından yaygın anksiyete bozukluğu hastaları üzerinde yapılan bir araştırmada hastalara 8 hafta boyunca papatya çayı içirilmiştir. Papatya çayı içenlerde diğer hastalara oranla kayda değer bir azalma gözlemlenmiştir.

2. Yeşil çay

Yapılan araştırmalar neticesinde ulaşılan kanılar yeşil çayın kalp atışlarını kontrol etmekte ve kan basıncını düzenlemekte olduğu yönündedir. Ayrıca, yeşil çayın insanlar üzerinde kaygıyı azaltıcı bir etkisi olduğu gözlemlenmiştir.

3. Şerbetçiotu

Şerbetçiotunda var olan sakinleştirici bileşenler kişinin kaygılarını azaltarak rahatlamasına yardımcı olur. Fakat bu bileşen uçucu bir yağ olduğundan aromaterapide kullanılanlar gibi sadece ekstrakt ve çözeltilerde mevcuttur. Birada da şerbetçiotu vardır fakat bira içerek şerbetçi otunun rahatlatıcı özelliğinden faydalanamazsınız.

4. Kediotu kökü

Kediotu kökü sakinleştirici bitkiler kategorisindedir. Uykusuzluk tedavisinde de kullanılır. Kediotunun hoş bir kokusu olmadığı için insanlar kediotunu genellikle kapsül halinde alırar. Genellikle papatya, şerbetçiotu ve limonotu gibi diğer sakinleştirici bitkisel ürünlerle beraber hazırlanarak kombine edilir.

Anksiyete bozukluğu için diyet yapmayı düşünen kişiler için, sağlıklı beslenmeyi teşvik eden ve kişiyi yormayan diyetler önerilir. Özellikle diyet yapacak kişinin uzun zamanlar aç kalmasını öngören diyetler kesinlikle anksiyete bozukluğu yaşayanlar için zararlıdır. Dünya çapında zayıflamak amacıyla yapılan şok diyetler de bu zararlı diyetlerden bazılarıdır. Kişi yararlı ve alerjisinin olmadığı besinleri tüketebileceği bir diyet tercih etmelidir. Bunun için en doğru sonuca anksiyete bozukluğu sebebiyle gidilen hekimle beraber karar verilebilir.

Anksiyete Tedavisinde Öneriler

  • Anksiyete bozukluğu ile mücadele edebilmek için en önemli şeylerden biri yeterli uykudur. Uykusuzluk ile anksiyete arasında bir doğru orantı vardır.
  • Kafein uyku problemlerine yol açar ve anksiyete bozukluğu yaşayanlar için tavsiye edilmez. Bu nedenle kafeini hayatınızdan çıkarmaya çalışın veya azaltın.
  • Uyuduğunuz ortamın sessiz ve tamamen karanlık olmasına dikkat edin.
  • Yatak odanızda elektronik eşya bulundurmayın.
  • Kan şekeri dalgalanmalarında vücut stres hormonu üretir. Stres hormonları da anksiyete hissini artırır. Kan şekerinizi düzenli tutun.
  • Beslenme programınızda protein ve sağlıklı yağılara daha çok yer verin.
  • Şekerle işlenmiş karbonhidratlardan mutlaka uzak durun.
  • Gün içerisinde sağlıklı atıştırmalıklar alın.
  • Bağırsaklara iyi gelen gıdaların tüketimini artırın. Örneğin; fermente yoğurt, kefir, turşu, elma sirkesi gibi. Patates, yer elması ve ilik suyu gibi gıdalar da sizin için iyi bir probiyotik gıda takviyesi olacaktır.
  • Sık sık doğa yürüyüşleri yapın.
  • Yoga ve meditasyon gibi nefes ve vücut egzersizleri yapabileceğiniz bir aktivite edinin.

Yaygın Anksiyete Bozukluğu Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Yaygın anksiyete bozukluğunda tedavi yoluna gidilmezse kişide uzun vadede, kalp ve damar hastalıkları, felç, hafıza problemleri, bağışıklık sisteminde yaşanacak problemler, mide hastalıkları, bağırsak problemleri ya da kas ağrılarına yol açabilir. Yaygın Anksiyete Bozukluğu ve diğer bozukluk çeşitlerinde de tedavi yoluna gidilmezse vücutta hemen hemen her organda bir hasara yol açabilir.

Kaynaklar:

Kaynak 1

Kaynak 2 

Kaynak 3

Kaynak 4

BİR YORUM YAZIN

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.