Ana sayfa Genel Sağlık Anne ve Çocuk Sağlığı Çocuklarda İdrar Yolu Enfeksiyonu

Çocuklarda İdrar Yolu Enfeksiyonu

115
0
PAYLAŞ

İdrar Yolu Enfeksiyonu Nedir?

Enfeksiyonun anlamı doktor dilinde organizmada hastalığa yol açan bir mikrobun yerel ya da genel olarak yayılması, bulaşmadır.

İdrar yolu enfeksiyonu, idrar yolundan mesaneye kadar ulaşan bakterilerin neden olduğu enfeksiyon yani iltihabı bir hastalıktır.

Mesanede oluşan enfeksiyon yani iltihaba sistit, böbreklerde oluşan enfeksiyona pyelonefrid denir. Sistit özellikle kadınlarda daha fazla görülür ancak tedavisi kısa süreli ve geçicidir, buna rağmen Pylonefrit sistitten daha az görülür ancak vücuda daha fazla zarar vericidir, özellikle de böbreklere.

Çocuklarda İdrar Yolu Enfeksiyonu Nedir?

Çocuklarda idrar yolu enfeksiyonu oldukça fazla rastlanan enfeksiyon hastalıklarındandır. Üriner sistem hastalığı olduğu için, mesanede ise enfeksiyon sistit (idrar yaparken yanma), böbreklerde ise piyelonefrit (Enfeksiyonun böbreklere kadar yayılması), adını alır ve erkeklere oranla kızlarda daha fazla görülür. Çünkü kız çocuklarında anotomik olarak üretra anüse daha yakındır ve üretranın kısa olması nedeniyle mesane tam boşalma yapamaz. Bu da koruyucu bakterilerin azalmasına, enfeksiyona neden olan bakterilerin çoğalmasına neden olur.

İdrar yolu dendiğinde aklımıza gelmesi gereken organlarımız, böbrekler, idrar kanalları, idrar torbası yani mesane, sidik borusu yani üretrayı anlamamız gerekmektedir.

Çocuklarda İdrar Yolu Enfeksiyonu Neden Olur?

Bebeklerde idrar yolu enfeksiyonu sıklıkla görülür, bunun nedeni olarak, bağırsaktaki bakterilerin idrar yoluna ulaşıp ilerlemesiyle oluşmasıdır, bunun nedeni ise kan yoluyla meydana gelmiş olmasıdır. Bebeğin böbreklerinde herhangi bir zararın meydana gelmemesi için tedavi edilmesi gerekmektedir. Yeni doğan bebeklerde enfeksiyon belirtilerini anlamak zordur, bazı bebeklerde belirtiler kendini göstermez, bebeğin rutin kontrolünde ortaya çıkar.

Ancak bebeklerde belirti olarak ateş ve huzursuzluğun yanı sıra idrarındaki renk değişimi ve kokulu olması, kilo alamaması anneye idrar yolu enfeksiyonu hakkında ki ipuçlarıdır.

Çocukların bez kullanmalarına son verilip tuvalet eğitimine başlandığında sıklıkla tuvalete gitmesi gerekir, ana sınıfına giden çocukların bir kısmı okulda tuvalete gitmek istemedikleri için tuvaletlerini tutar, bu da enfeksiyona sebep olan faktörlerdendir. Çünkü idrarın tutulması demek, orada olan bakterilerin artmasına sebep olurken koruyucu hücrelerin ise bozulmasına neden olmasıdır.

Çocuklarda idrar yolu enfeksiyonu genellikle bakteri, virüs ve mantar yolu ile oluşmaktadır.  Yani sindirim sisteminde yaşayan bakteriler, sidik borusuna gelebilirse idrar yolu enfeksiyon gerçekleşir. Ya da tuvalet temizliği sırasında dışkı, genital bölgeye gelirse orada yerleşir ve bakteriler için uygun bir zemin olan genital bölgede üreyebilir, idrar kanallarında veya böbreklerde enfeksiyon gerçekleşir.

Bunların dışında, kabızlık, kronik karaciğer hastalıkları, sürekli antibiyotik kullanımı, erkek çocukların sünnetsiz olması (Sünnet olmayan erkek çocuklarda sünnet derisinin geriye kıvrılmaması nedeniyle mesaneye bakteri girmesi kolaylaşmış olur), banyo jelleri ve köpükleri  gibi sebepler de bakterilerin mesaneye kolayca girişini sağladığından, idrar yolu enfeksiyonuna sebep olan nedenlerden sayılabilir.

Bazen de ıslak ve nemli ortamlar idrar yolu enfeksiyonuna neden olur, denize ve havuza girmek vücut direncinin az olduğu zamanlarda idrar yolu enfeksiyonuna neden olan etkenlerdendir. Havuzlardaki hijyenin yetersiz olması, denizdeki bazı mikrop türleri idrar yolu enfeksiyonuna zemin hazırlayan ortamlardır.

Çocuklarda İdrar Yolu Enfeksiyonu Belirtileri Nelerdir?

İdrar yolu enfeksiyon belirtileri, çocuğun yaşı, vücut ağırlığı, enfeksiyonun türü ve şiddetine göre farklılıklar gösterir.

Yeni doğan bebeklerde idrar yolu enfeksiyon belirtilerinden en önemlisi uzun süren sarılık, karın bölgesinde şişkinlik, sebepsiz yere oluşan yüksek ateş olarak kendini gösterir.

Bebeklerde kusma, sarılık, ishal, vücut ısısının düzensiz oluşu ve huzursuzluk olarak görülürken, çocuklarda bu belirtilere karın ve kasık ağrısı, çişini yaparken ağrılı olması, her an tuvalet varmış hissi ve kabızlık eklenir. Sırt bölgesinde ağrı, mide bulantısı, ateşli haldeyken üşümekten titremeler de idrar yolu enfeksiyonu belirtilerindendir.

İdrar yolu enfeksiyonlarında tedavisi daha kolay olan sistittir. İdrar yaparken yanma ve tuvaletini tam yapamama hissi en çok şikayet edilen belirtisidir.

Çocuklarda İdrar Yolu Enfeksiyonu Tedavisi Nedir?

Çocuklarda da İdrar yolu enfeksiyonunun olup olmadığı yapılacak idrar kültürüyle anlaşılır, ancak bebeklerde idrar almak oldukça zordur. Yine de idrar almak sağlandığında çıkan sonuca göre tedaviye başlanır, genellikle tedaviye olumlu cevap verilir.

Bebeklerde idrar yolu enfeksiyonu tedavisinde daha çok damardan uygulanan antibiyotikler kullanılmaktadır.

Çocuklarda idrar yolu teşhisinin konulabilmesi önemlidir, zira gereksiz tedavi ve yanlış ilaç kullanımı nedeniyle sürekli hale gelen bir enfeksiyon yaşanmamış olunur.

İdrar yolu enfeksiyonlarında, enfeksiyon bir kaç gün içerisinde kendiliğinden geçebilir, ancak belirtiler bu süre içinde geçmiyor ve devam ediyorsa doktora gitmenizde fayda vardır, çünkü bağışıklık sistemi zayıf olan ya da çocuğunuzda herhangi bir sağlık problemi varsa bir takım istenmeyen durumlar ortaya çıkabilir.

Çocuklarda idrar yolu enfeksiyonu, idrar tahlili ile teşhis edilebilir. Özellikle sürekli yinelenen idrar yolu enfeksiyonu önemlidir ve kronik olarak böbrek yetmezliği enfeksiyonu, altta yatan sebeplerden biri olabilir.

Doktorun gerekli gördüğü durumlarda fiziksel muayene, muayene sonrasında idrar tahlili, lökosit testi, nitrit testi, idrar kültürü ve böbreklerde taş olup olmadığına bakılması ile yapılan testler ve tahlillerdir. Ayrıca ultrasonda, idrar yolu enfeksiyonunu görüntüleme ve böbreklerde taş oluşumu var mı anlamında teşhis için uygulanır.

Tahliller sonrası verilen ilaçlar sonucunda bir hafta gibi bir sürede iyileşme gerçekleşse de ilaçların 10 gün kullanılması gerekmektedir, iyileşme sağlandı diye tedaviyi yarım bırakılmamalıdır.

İdrar yolu enfeksiyonu tekrar edebilir, tekrar etme nedenleri ise, tedaviyi yarım bırakmak, tedaviyi düzenli uygulamamak, yanlış ilaç kullanımı olabilir.

İdrar yolu enfeksiyonu tanısı konmuş çocuklarda tedaviye vakit kaybetmeden, hemen başlanması gerekmektedir. Çünkü erken tedavi boşaltım sistemine olan zararın en aza inmesini sağlayacaktır.

İdrar Yolu Enfeksiyonu Önlenebilir mi?

Bebekleri idrar yolu enfeksiyonunda korumak için, sık banyo yaptırılmalı, altları sık sık değiştirilmeli, temizliklerine dikkat edilmeli, bebekleri mevsim hastalıklarından korumak için dikkat edilmeli, özellikle koruyucu olan anne sütüyle beslenmesi sağlanmalıdır.

İdrar yolu enfeksiyonunun tekrar edilmemesi adına bir takım önlemler alabilirsiniz. Bunları özetlemek gerekirse, bol miktarda su tüketmek, mümkün olduğunca sık tuvalete gitmek, genital bölgeyi temiz tutmak, gazlı ve baharatlı yiyecekleri en aza indirgemek, ayakları sıcak tutmak, kabız olmamaya özen göstermek sayılabilir.

İdrar yolu enfeksiyonunu önlemek ya da en aza indirgemek adına alınacak diğer yöntemler ise, biri genital bölgenin tuvalet sonrasında iyi temizlenmesi, iç çamaşırların pamuklu kumaşlarda olması, çok dar giyeceklerin kullanılmaması, mesanenin idrar yaparken iyice boşalması olarak dikkat edilmesi gereken, bir şekilde yapılması zorunlu diyebileceğimiz önlemlerdir.

Çocuklarda tam anlamıyla genital bölge temizliği, özellikle de okul ve kreş dönemlerinde gerçekleşmesi zordur, bu yüzden çocuğunuzun yatmadan önce mutlaka belden aşağısı da olsa duş aldırın, çünkü duş alındığında genital bölge temizlenecektir. Çocuklarınıza mutlaka tuvalet öncesi ve sonrası el yıkamayı alışkanlık hale getirmesini sağlayın.

Tuvalet yapıldıktan sonra temizlik işleminin tuvalet kağıdı ile önden arkaya yapılması gerekir, eğer yıkıyor veya ıslak mendil tercih ediyorsanız, mutlaka yıkadıktan sonra veya ıslak mendil kullandıktan sonra genital bölgeyi kurulamanız gerekmektedir. Temizlik adına kimyasallar kullanmaktan kaçınılmalıdır. Çocuğun genital bölgesi sabun ya da şampuan veya vücut jeli ile değil saf su ile yıkanmalıdır. Kız çocukların banyoda kalma süreleri çok fazla uzatılmamalı, vücudu tahriş edebilecek banyo temizlik malzemelerinden kaçınılması gerekmektedir.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here