Ana sayfa Genel Sağlık CRP Nedir? Yetişkinlerde, Hamilelerde ve Bebeklerde CRP Yüksekliği

CRP Nedir? Yetişkinlerde, Hamilelerde ve Bebeklerde CRP Yüksekliği

23
0
PAYLAŞ

Karaciğer tarafından üretilen bir protein maddesi olan CRP’nin normal değerlerde seyretmesi vücudun sağlıklı işleyişi açısından önemlidir. Kanda azalma ya da artış gösteren CRP değeri çeşitli hastalıklara işaret edebilir. Vücuttaki CRP değerinin düşük veya yüksek olduğunun tespit etmek için birtakım testlere ihtiyaç duyulur. Yapılan testlerde elde edilen bulgulara göre tedavi programı planlanır.

CRP Nedir?

kan

Karaciğerde emilimi gerçekleşen bir protein maddesi olarak bilinen CRP’nin kan testi sonucunda normalin üzerinde bir değerde çıkması genellikle vücudun bir bölgesinde iltihap olduğunun göstergesidir. Ancak iltihaplanmanın nerede olduğunu tespit etmek için farklı tekniklere ve testlere ihtiyaç vardır.

CRP’nin Normal Değerleri Kaç Olmalı?

Normal CRP değerleri genellikle 1 mg/L’nin altındadır. 1-2.9 mg/L arasındaki değerler, orta düzeyde risk olduğunu ifade eder. 3 mg/L ve üzerindeki değerler gözlendiğinde, kalp-damar hastalıkları riskinden söz edilebilir. 10 mg/L söz konusu olduğunda ise ileri düzey bir iltihaplanmanın varlığı akla getirilmelidir. 10 mg/L üzerindeki yüksek değerler tespit edildiğinde iltihaplanmanın nedenini belirlemek için ilave testlere de ihtiyaç duyulur.

CRP Testi Neden Yapılır?

CRP testi

İnflamasyon ve enfeksiyon durumlarında istenen bu test, kesin tanının konulması noktasında yeterli değildir. Sadece enfeksiyona ve inflamasyona bağlı olarak ortaya çıkabilecek hastalıkların tedavisi konusunda uyarıcıdır.

  • İltihaplı pelvis hastalığı
  • Enfeksiyon ve romatizmal hastalıklar
  • Koroner arter ve kalp damar hastalıkları
  • Eklem iltihabı
  • İltihaplı bağırsak hastalıkları
  • Otoimmün hastalıkları

Yukarıdaki hastalıkların varlığından söz edebilmek için yapılan CRP testi aynı zaman yanıkları, açık yaraları olan ve organ nakli yapılmış hastaların enfeksiyon durumunun gözlemlenmesine yarar.

CRP Türbidimetrik Nedir?

CRP değerlerinin tespiti noktasında uygulanan yöntemlerden birisidir. CRP değerinin tespitinde türbidimetrik ölçüm aracının yanı sıra nefelometrik adında bir başka araç da kullanılır. Her iki test aracının da bir diğerine karşı belirgin bir üstünlüğü yoktur. Ayrıca ölçüm sonuçlarında belirgin farklılık da ortaya koymazlar.

CRP Testi Nasıl Uygulanır?

kan testi

Testin yapılacağı gün, önceden doktor tarafından belirlenir. Normal bir muayene esnasında da rahatlıkla yapılabilen CRP testi için özel bir hazırlık yapılmasına gerek yoktur. Hastanın iç dirseğinden alınan kan test edilir. Ancak kan alınmadan önce kolun antiseptik ile güzelce temizlenmesine dikkat edilmelidir. Ardından kola elastik bir bant bağlanır ve kan, iğne yardımı ile steril tüpte toplanır.

CRP Testinde Risk Var mıdır?

CRP testinin normal bir kan tahlilinden farkı olmadığı için herhangi bir riski yoktur. Ancak kan alımında yaşanan küçük komplikasyonlar görülebilir. Aşırı kanama, iğnenin uygulandığı bölgede morarma, kızarma veya enfeksiyon oluşumu, baş dönmesi ve sersemlik görülebilecek komplikasyonlar arasındadır.

CRP Düşüklüğü

CRP eksikliği, yüksekliği kadar tehlikeli bir durum teşkil etmez. Hatta bu durumda doktor tarafından vücuttaki iltihabın geçtiği söylenebilir. CRP düşüklüğü; kilo kaybı, egzersiz, kullanılan tatin, niasin ve fibrat adındaki kolesterol ilaçlarına bağlı olarak meydana gelebilir. Özellikle ilaçların yan etkileri ve yoğun spor programları CRP değerlerinin düşüşünü daha fazla etkileyebilir.

CRP Yüksekliği

Vücutta birtakım hastalıkların ve iltihaplanmanın olması durumunda CRP yüksekliğinden söz edilebilir. CRP yüksekliği, düşüklüğünden daha tehlikelidir. Yapılan pek çok araştırma, CRP yüksekliğinin özellikle sağlıklı erişkinlerde enfeksiyon, kanser ve kalp krizi riskini tetiklediğini ortaya koymaktadır.

CRP Neden Yükselir?

  • Kalp krizi
  • Diyabet
  • Hareketsiz yaşam
  • Aşırı alkol kullanımı
  • Yüksek tansiyon
  • Kalp damar hastalıkları
  • Cilt yanıkları
  • Hormon terapileri
  • Uzun süre sigara dumanına maruz kalmak
  • Doku yaralanmaları
  • Yüksek kolestrol
  • Kanser hastalıkları (Özellikle bağırsak, lösemi, mide, gırtlak, göğüs ve akciğer hastalıklarında daha fazla yükselebilir.)
  • Çevresel toksinlere maruz kalmak
  • Genetik problemler
  • Cerrahi müdahale sonrası ortaya çıkan enfeksiyonlar
  • İşlenmiş gıdalar tüketmek,
  • Tüberküloz ve pnömoni enfeksiyonları
  • Enflamatuvar bağırsak hastalıkları
  • Doku ölümü
  • Darbe alma
  • Vaskülit, lupus, ramotoid artrit türündeki kronik enflamatuar hastalıklar,
  • Organ dokularında dokunun vücuda tam uyum sağlayamaması
  • Doğum kontrol hapı gibi CRP’yi yükselten ilaçlar

CRP Yüksekliği Belirtileri Nelerdir?

CRP değerlerinin yükselişi, iltihabın vücuda girmesinden birkaç gün sonra başlar. 3. günden itibaren ulaşabileceği en yüksek seviyeye ulaşır. Eğer iltihap tedavi edilmişse, 7-10 gün sonra yüksek değerler normale döner. Bu yükseliş esnasında vücutta birtakım belirtiler görülmesi de normaldir. Görülebilecek belli başlı belirtiler şu şekilde sıralanabilir:

  • Öksürük, balgam
  • Nefes darlığı
  • Yüksek ateş
  • Boğaz ağrısı
  • Baş ağrısı
  • Bulantı, kusma, ishal
  • Halsizlik, kırgınlık,
  • Göğüs ağrısı
  • Eklem ve kas ağrısı

CRP Yüksekliği Ateş Yapar mı?

Hastada ateşin gözlenmesi CRP değerlerinin yüksekliğinden dolayı değildir. Çünkü CRP, var olan bir enfeksiyona veya iltihaba bağlı olarak yükselir. Yani ateşin yükselmesine neden olan etken, vücutta var alan enfeksiyon veya iltihabi bir hastalık olabilir.

CRP Yüksekliğinin Olası Tehlikeleri

Yüksekliğin riskli olup olmayacağı hastalık etkenine göre değişir. Örneğin; CRP yüksekliği sadece bademcik iltihabından veya cilt yaralarından kaynaklanıyorsa uygun tedavi yöntemi ile hasta kontrol altına alınabilir. Yani böyle bir durumda çok büyük bir tehlikeden söz edilemez. Ancak kemik enfeksiyonu, menenjit ve verem gibi ateşli ve bulaşıcı hastalıklardan dolayı kaynaklanan CRP yüksekliğinin tehlikeli olduğu söylenebilir.

Yüksek CRP Değerleri ile Kalp Hastalığı Arasındaki İlişki Nedir?

Yapılan araştırmalar, CRP düzeyleri 2 mg/L üzerinde olan hastalarda kalp rahatsızlıkları görülme ihtimalinin daha fazla olduğunu ortaya koymaktadır. Dolayısıyla bu hastalar iyileşmek için daha yoğun ve kapsamlı bir tedaviye ihtiyaç duyarlar. Rutin bir kan testi esnasında yüksek çıkan CRP değerleri, hastada kalp krizi veya diğer kalp damar hastalıklarının işareti olabilir. CRP yüksekliği aynı zamanda yüksek kolesterol düzeyinin tespitinde de önemli bir rol oynar.

Bebeklerde CRP Yüksekliği

bebek

Yeni doğan bebeklerde ve çocuklarda da CRP yüksekliği görülebilir. Bebeklerde normal CRP aralığı 0-5 mg/L’dir. İdrar ve solunum yollarında meydana gelen enfeksiyonlar, beyin zarı iltihaplanmaları, bakteri kaynaklı lenfadenitler, eklem iltihaplanmaları bebeklerdeki CRP değerlerinin yükselişine sebebiyet verebilir.

Hamilelerde CRP Yüksekliği

Hamile kadın

Gebelik döneminde CRP değerleri normal bir yetişkin bireydeki gibi iltihabi nedenlerden dolayı yükselebilir. Anne adayının ateşli bir hastalığa maruz kalması veya iltihap kapması değerlerin yükselişini doğrudan etkileyecektir. Yükseklik, yeme sorunları, karında şişlik ve karın ağrısı gibi nedenlerden dolayı kendini gösterir. Hem kadının hem de bebeğin sağlığını korumak ve olası komplikasyonların önüne geçmek için 22. haftadan sonra CRP testi istenecektir.

CRP Yüksekliği Tedavisi

  • Tedavi konusunda öncelikle sağlıklı bir yaşam tarzı benimsenmelidir.
  • Düzenli olarak yapılan egzersiz programları, CRP’nin normal aralıklarda yer almasını etkiler. Ancak vücudu yoracak yoğun kapalı egzersiz programlarından kaçınılmalıdır. Açık havada yapılan yürüyüşün bile büyük bir etkisi vardır.
  • Sağlıklı bir diyet modeli uygulanmalıdır. Örneğin; uzmanlar, Akdeniz diyetinin CRP duyarlılığı konusunda büyük bir katkı sağladığını söylemektedir.
  • CRP nasıl düşürülür konusunda yapılabilecek bir diğer öneri ise ilaç tedavisidir. Kolesterol düşürücü ve aspirin, CRP dengeleyici ilaç çeşitleri arasında yer alır.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here