Ana sayfa Genel Sağlık Kalp Sağlığı Efor Testi

Efor Testi

176
0
PAYLAŞ
Efor Testi Nedir?

Efor Testi olarak bilinen Treadmill Testi, başlıca kalp-damar hastalıklarının tanı ve tedavisinde başvurulan ve yaygın olarak kullanılan bir testtir.

Efor Testi ile kişinin kalp çalışma biçimi disipline edilir ve bu disiplin biçimi belli kriterlere bağlı kalınarak kişiye en uygun egzersizlerin yaptırılması ile takip edilir. Bu süreçte kalp kasının beslenmesine engel oluşturabilecek herhangi bir kalp damar hastalığının olup olmadığı üzerinde durulur.

Efor Testi Nedir?

Efor Testi, kalp damar hastalıklarının tespit ve takibinde kullanılan önemli bir test olduğu gibi ayrıca kalp damar sağlığının korunmasında ve güçlendirilmesinde de önemli bir analiz ve veri kaynağıdır.

Bazı zaman ise kalp atım hızını değerlendirmek için önemli bir referans olan efor testi bazı zaman da kişinin efor kapasitesini ölçmek için kullanılır. Efor testinde kişi, yürüyen bir bant üzerinde yürütülür (treadmill) veya zemine sabit bir egzersiz bisikletinde pedal çevirtilir. Bu sayede kalp atım hızının artırılması hedeflenir. Bu eylem sırasında ise kişiden alınan EKG kayıtları bilgisayara aktarılarak verilerin analizi yapılır. Aynı zamanda efor testi ile kan basıncı ve nabız değişiklikleri gözlemlenebildiği gibi, kişinin göğüs ağrısı çekip çekmediği ve nefes darlığı gibi şikayetlerinin olup olmadığı da rapor edilir. Kişide şikayet ile kendini göstermeyen bir çok bozuklukta bu test sayesinde ortaya çıkmaktadır.

Testin Kullanıldığı Durumlar

Efor testinin kullanıldığı veya tetkikinin istendiği bazı durumlar vardır. Kalp damar hastalıkların tespit ve takibinde önemli yer kaplayan bu bu testin gerektirdiği özel durumlar ise şunlardır;

  1. Ağırlıklı ve yaygın olarak en çok koroner kalp yetersizliği tanısının konmasında veya tanısı konulmuş hastaların da tedavi ve takip sürecinde,
  2. Hipertansif hasta gruplarının kan basıncı takip süreçlerinde sıklıkla,
  3. Kalp hastalığı şüphesi bulunan ve EKG’si standart olduğu halde atipik yakınmaları olan hastalarda,
  4. Kalp kapak hastalıklarının takibinde ve rutin kontrollerinde çoğunlukla,
  5. Kalp atımı ritim bozukluğu bulunan hastaların egzersiz ile beraber veya sonrası ortaya çıkan yakınmalar için ve sürekli tekrarlayan ritim bozukluklarının tespitinde,
  6. Toplu taşıma ve ağır araçların sürücülerinin koroner kalp hastalığı riski taşıma risklerinin yüksek olduğu bilindiği için rutin değerlendirilmelerinde,
  7. 40 yaş üzeri olup da hiçbir sağlık sorunu olmayan kişilerde genel kontrol maksatlı kalp damar hastalıklarının tespit ve takibinde sıklıkla efor testine ve bağlantılı egzersiz yöntemlerine başvurulur.

Ancak şunu da ek olarak söylemekte fayda var; efor testinin tüm kalp damar hastalıklarını göstermedeki ve tespitindeki duyarlılığı çokta yüksek değildir. Efor testi, kalp damar hastalığı olan kişilerinde sadece %60-%80’inde hastalığın varlığını gösterirken, herhangi bir hastalığı olmayanların da ancak %80 kadarlık kısmına kesin hastalık yoktur sonucunu verebilmektedir. Bundan dolayı kalp damar hastalıkları tanısını koyarken efor testinin yanı sıra kişinin şikayetlerinin diğer laboratuvar sonuçları ile değerlendirilmesi önem taşımaktadır.

Efor Testi Neden Yapılır?

Hastanelerde ve özel kliniklerde yapılabilen efor testi ‘treadmill’ ismi verilen yürüyen bir koşu bandı üzerinde uzmanlık alanı kardiyoloji olan bir doktor ve teknisyen denetiminde yapılır.

  1. İlk olarak göğüs bölgenize EKG kaydının bilgisayara aktarmak amacı ile elektrodlar yapıştırılır ve öncelikle istirahat durumu nabız ve tansiyonunuz ölçülür.
  2. Daha sonra yatar pozisyonda, ayakta ve bir dakika aralıklarla derin derin nefes alıp vermenizi takiben tekrar EKG’niz çekilir.
  3. Standart testin ilk başlangıcı için koşu bandı ayarı yavaş ve az eğim ile hareket etmeye başlar.
  4. Ardından, her 3 dakikada bir hız artırımı ve eğim yükseltimi uygulanarak egzersiz sürecinde artışlar gerçekleştirilir.
  5. Başlangıçta belli bir tempoda yürümeniz ve nefes takibiniz yeterli olacaktır. Daha sonraki aşamalarda koşmanız veya tempo artırmanız istenebilmektedir.

Efor testinin uygulanışındaki ve sırası ile yapılan bu işlemlerde amaç, kalbe giderek artan yük bir getirmek ve bu yük ile de kalp hızınızı yaşınıza uygun belli bir değere ulaştırmaktır. Yani yaşınız arttıkça ulaşılması gereken kalp atım hızınız da artırılmak hedeflenir. Ortalama egzersiz süreci yaklaşık 8-10 dakika arasıdır.

Teste Başlamadan Önce Neler Yapmalıyız?

  • Teste aç gitmemeniz, testten önce hafif bir şeyler yemeniz gerekmektedir. Ayrıca teste tam dolu mideyle girmeniz yanlış olacaktır.
  • Sigara kullanıyorsanız testten önceki en az 2 saatlik süre boyunca sigara içmeyin.
  • Sürekli kullandığınız bir ilacınız varsa bu konuda doktorunuz ile iletişime geçin.
  • Rahat ve kolay bir başlangıç için spor kıyafetler giymeye özen gösterin.

Test Sırasında Gerçekleşebilecek Olası Durumlara Karşı Ne Yapmalı?

Egzersiz sırasında herhangi bir sebepten dolayı veya sebepsizce bir göğüs ağrısı hali, nefes darlığı durumu, baş dönmesi, çarpıntı hissi, bacak ağrısı veya yorgunluk gibi bir takım gelişmeler baş gösterirse testi yapan ekibi bilgilendiriniz.

Testin egzersiz bölümünde ise hedef kalp atımı hızına ulaşmanız halinde, aşırı yorulmanız veya devam etmenize engel bir takım şikayetlerin ortaya çıkması durumunda doktor tıbbi gerekçelerden dolayı testi sonlandırabilir. Bununla birlikte kontrollü bir şekilde asgari beş dakika olacak şekilde ritim takibi, EKG ve kan basıncı kaydı alınarak işlemin sonlandırılması da mümkündür.

Efor Testinin Herhangi Bir Riski Var Mıdır?

Efor testi fiziki bir hareketlilik testi olduğu için her bünye için olmasa da kimi zaman baş dönmesi, bulantı, yorgunluk ve nefes darlığı gibi çeşitli yan etkileri ve durumları yaşatabilmektedir. Bu gibi istisnai durumlar haricinde kalp ritim bozuklukları ve kalp krizi riski gibi ender görülen önemli yan etkileri de bulunabilmektedir.

Kadınlar Dikkat!

Kadın hastalarda efor testinin yanlış sonuçlar verebilme ihtimali erkek hastalara göre daha fazladır. Hastada aktif bir iskemi durumu varsa veya son iki gün içerisinde herhangi bir göğüs ağrısı durumu meydana gelmişse testin kesinlikle yapılmaması gerekir. Kontrol altına alınamayan aritmi ve aort darlığı durumlarında da efor testine kesinlikle başvurulmamalıdır. Yüksek tansiyonu olan kişilerin de olumsuz etkileneceği efor testi uygulaması, uygun sağlık koşulları sağlandığı takdirde CTR ekipmanı olan her sağlık tesisinde yapılabilir. Son olarak 2500 kişide 1 ölüm riski olduğunu da belirtmek gerekir.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here