Ana sayfa Genel Sağlık EOS (Eozinofil) Nedir? Düşüklüğü veya Yüksekliği Neyi Gösterir?

EOS (Eozinofil) Nedir? Düşüklüğü veya Yüksekliği Neyi Gösterir?

15
0
PAYLAŞ

Tüm canlıların en küçük yapı birimi olan hücrelerin vücutta yerine getirdikleri bazı işlevleri vardır. Hücreler anlık olarak kendilerini sürekli yenileyerek yaşamsal faaliyetlerin gerçekleşmesini sağlarlar. Eozinofil (EOS) de vücutta önemli görevleri bulunan hücrelerden bir tanesidir. Beyaz kan hücresi olarak bilinen eozinofiller, lökosit, WBC (White blood cell) ve akyuvar isimleriyle de bilinmektedir. Kanda 5 çeşit beyaz kan hücresi bulunur ve bu türlerin hepsi kemik iliğinde üretilir.

EOS Nedir?

Eozinofil (EOS), bağışıklık sisteminde görev alan bir tür beyaz kan hücresi çeşididir. İnsan kanı kırmızı kan hücreleri (eritrositler), plazma, trambositler ve beyaz kan hücresi olan eozinofil bileşenlerinden oluşmaktadır. Bir tür akyuvar olan eozinofiller kemik iliklerinde üretilirler. Vücuda giren herhangi bir yabancı cisimden dolayı bağışıklık sisteminin vücudu savunmak için ürettiği eozinofil, virüs ve bakterilerle uğraşmak yerine daha çok alerjen maddelere karşı bir savunma mekanizması oluşturur. Aynı zamanda parazitlerle de mücadele eder.

EOS Miktarı Nasıl Öğrenilir?

test

EOS miktarınızı öğrenmek istiyorsanız doktorunuza başvurmalısınız. Doktorunuza başvurduğunuz takdirde size kan testi yapılır. Doktorunuzun isteğine bağlı olarak ya tam kan testi ya da yalnızca WBC testi isteyecektir.

Tam kan testi istediği takdirde kanınızdaki EOS miktarının yanı sıra, kırmızı kan hücre miktarınızı ve kanınızdaki diğer tüm değerleri öğrenebilirsiniz.

WBC testi yaptırdığınız zaman ise sadece kanınızdaki 5 çeşit beyaz kan hücrelerinin miktarı öğrenilir.

EOS Değerleri Kaç Olmalı?

Akyuvarların toplam sayısı üzerinden hesaplanan EOS değerleri belli aralıklar arasında değerlendirilir;

  • Eozinofillerin sayısının, vücuttaki tüm akyuvarlarının sayısının %1 ile %3’ü kadar olması idealdir. Kan tahlillerinde genellikle bu oranlar üzerinden yorumlamalar ve hesaplamalar yapılır.
  • Mikrolitrede 500 hücre veya daha az ise bu, normal değer olarak kabul edilir.
  • 500-1500 arası hafif yükseklik olarak,
  • 1500-5000 arası orta yükseklik olarak,
  • 5000 ve üzeri ise şiddetli yükseklik olarak kabul edilir.

EOS Yüksekliği

Eozinofil değerleri yüksek çıkan bir kişinin genellikle vücudunun alerjen bir maddeye maruz kaldığı veya parazitlere karşı bir savunma mekanizması geliştirdiği söylenebilir. Fakat eozinofil yüksekliği bazen bağışıklık sistemindeki problemlerden kaynaklanan bazı sorunların olduğunu da gösterebilmektedir.

EOS Yüksekliğinin Nedenleri Nelerdir?

bahar nezlesi

Vücudun savunma mekanizması, algıladığı her yabancı maddeyi yok etmek ve bu maddelere karşı vücudu korumak ister. Vücuda korumakla görevli birçok hücre çeşidinden biri de eozinofil akyuvar hücreleridir. Vücuda bir parazit veya yabancı madde girdiği takdirde eozinofil adı verilen akyuvar hücrelerinin üretimi artarak bir savunma hattı kurulur. Bu savunma hattı ile birlikte vücuttaki yabancı madde veya parazitler yok edilerek vücut güvene alınmaya çalışılır. Öte yandan EOS yüksekliği zaman zaman bazı rahatsızlıkların da habercisi olabiliyor.

1. Parazit İltihapları

Parazitler, yaşamlarını sürdürebilmek için başka bir canlıya ihtiyaç duyan canlılardır. Akciğer kelebeği, parazit kurdu gibi birçok örnekle açıklanabilecek parazitler zaman zaman iltihaplara neden olabilir. Bağırsak parazitleri insanlara dışkı bulaşmış su ve besinlerden, hayvanlardan, parazit bulunduran çiğ veya az pişmiş et türlerinden, larvaların toprak ile temasının ardından deriden içeri girerek bulaşabilir. Parazitlerin neden olduğu iltihaplara karşın bazı kişilerde herhangi bir bulguya rastlanmasa da bazı kişilerde kramlar, kabızlık, karın ağrısı, ishal ve gaz gibi belirtiler görüldüğü olur. Daha ciddi iltihaplanma durumlarında ise ateş, kilo kaybı, bulantı, kusma veya kanlı dışkılama sorunları görülebilir. Bu iltihaplanma durumları neticesinde ise kişide eozinofil yüksekliği gözlenir.

2. Alerjiler

Alerji, zararlı bazı maddelere veya tamamen zararsız bazı maddelere karşı bağışıklık sisteminin fazla tepki vermesinden kaynaklanır. Bir alerjik reaksiyona karşın eozinofil yüksekliği de görülür. Bazı şeylere daha fazla alerjik durumların oluştuğu bilinmektedir.

  • Sigara kullanmak veya sigara dumanı bulunan ortamda bulunmak
  • Toz
  • Böcekler
  • Hayvan tüyleri
  • Güneş
  • Gluten içerikli veya süt ve süt ürünleri gibi bazı gıdalar
  • Duman
  • Küf
  • Kirli hava

3. Astım

Astım, toz ve sigara dumanı gibi etkenlerden kaynaklanan bir nefes darlığı rahatsızlığıdır. Bronşlardaki daralmadan kaynaklı nefes alıp vermede zorluklara sebep olur. Astım da alerjik bir rahatsızlık olarak değerlendirildiği için eozinofil yüksekliğine neden olan rahatsızlıklardan birisidir.

4. Otoimmun Rahatsızlıklar

Bazı rahatsızlıklar, bağışıklık sisteminin bir hata sonucu sağlıklı hücrelere saldırmasından kaynaklanır. Bu hastalıklara genel olarak otoimmün hastalıkları denir. Egzama, ülseratif kolit, lupus ve crohn hastalığı bu hastalıklardandır. Bu hastalıklardan biri veya birkaçının görülmesi halinde eozinofil yüksekliğinin ortaya çıkması kaçınılmazdır.

5. Kanserler ve diğer hastalık türleri

Chung-Straus sendromu, kronik miyeloid lösemi, hodgkin hastalığı, idiyopatik hiperezinofillik sendromu ve eozinofilik kansızlık gibi hastalıklarla birlikte tüm kanser hastalıklarında eozinofil yüksekliği görünür.

6. Bahar Nezlesi

Bahar nezlesi, özellikle bahar aylarında, güneş ve çiçek polenleri sebebiyle meydana çıkan bir alerjik rahatsızlıktır. Bahar nezlesi de EOS yüksekliğine sebep olan etmenlerden birisidir.

7. İlaçlar

Aşağıdaki ilaçlardan bazıları eozinofil yüksekliğine neden olur.

  • İştah bastırıcı ilaçlar (amfetaminler)
  • Bazı antibiyotikler (bu nedenle doktorunuzun tavsiye etmediği antibiyotikleri kullanmamaya özen gösteriniz)
  • Kabızlık gidericiler (pisilyum içeren laksatifler)
  • İnterferon
  • Sakinleştirici ilaçlar

8. Hamilelik

Hamilelikte EOS yüksekliği hemen her kadında görünen bir durumdur. Bunun sebebi ise vücudun aynı anda iki kişilik eozinofil üretmeye çalışmasıdır.

EOS Düşüklüğü

EOS seviyesinin belirli bir parazit veya yabancı maddenin vücuda dahil olması halinde yükselmesi beklenir. Yükselmesi gereken durumlarda dahi EOS seviyesi yükselmiyorsa veya stabil olarak sürekli düşük seviyedeyse belli bir sorundan bahsedilebilir.

EOS Düşüklüğünün Nedenleri Nelerdir?

alkol zehirlenmesi

1. Alkol zehirlenmesi

Alkol zehirlenmesi, çok kısa bir zaman diliminde aşırı alkol tüketiminde bulunulduğunda gelişen, bazı zamanlarda ölümcül olabilen bir durumdur. Fakat aşırı alkol tüketiminin yanı sıra bazen de hafif bir sarhoşluk durumunda bile bir miktar EOS düşüklüğü görülebilir.

2. Steroid artışı

Vücudun kortizol tipi bazı steroid türlerini aşırı derecede üretmesi sonucu eozinofil seviyesinin düşüklüğü göze çarpabilir.

  • Aşırı derecede stresli bir dönem geçirmek,
  • Kan şekerindeki düşüklük,
  • Kortizon salgılayan tümörler,
  • Doğum kontrol haplarını kullanmak,
  • Böbrek veya karaciğer rahatsızlıkları,
  • Kortikosteroid veya östorojen ilaçlar kullanmak,
  • Böbrek üstü sorunlardan bazıları,
  • Cushing sendromu steroid artışından kaynaklı EOS düşüklüğüne sebep olan etmenlerdir.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here