Evinize Gelen En Sağlıklı Bilgiler!

Fibromiyalji (Kas Romatizması) Nedir? Belirtileri Nelerdir? Geçer mi?

Sebebi tam olarak bilinemeyen ve kas romatizması olarak tanımlanan fibromiyalji, iltihapsız bir romatizma türüdür. Uzun süren kas ağrısı halsizlikle birlikte kendini gösterir. Ağrıların seyri değişkenlik gösterebilir, her seferinde farklı şiddette ağrı meydana gelebilir.

Sinir sistemindeki hormonal ve kimyasal düzensizlik sebebiyle ortaya çıkan fibromiyalji hastalığının:

  • Görülme sıklığı %1 ila %5 arasındadır.
  • Hastalığa yakalananların %80 oranında büyük bir çoğunluğu kadınlardır.
  • Özellikle 20-50 yaş arasında ortaya çıkan fibromiyalji hastalığı vücudun belirli noktalarının aşırı derecede hassaslaşmasıyla birlikte kendini belli eder.

Fibromiyalji Nedir?

fibromiyalji

Fibromiyalji:

  • Hastanın yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyen; uyku bozukluğu, aşırı yorgunluk ve sabahları uyuşukluk hissine neden olan bir iltihaplı kas romatizması hastalığıdır.
  • Bu hastalığa bağlı olarak vücudun belirli noktalarında aşırı hassasiyet oluşur.
  • Kaslarda şiddeti değişkenlik gösteren ağrılar gözlenir.
  • Söz konusu ağrılar özellikle kasların kemiğe yapıştığı kısımlarda yoğun olarak hissedilir. Bu ağrılar ağrı kesiciyle bile geçmeyecek şiddette olur.

Fibromiyalji ağrılı seyreden bir yumuşak doku romatizmasıdır. Uyku düzeninde bozukluk ve asabiyete neden olur. Bununla birlikte el ve ayaklarda uyuşma da hastalığın yol açtığı diğer rahatsızlıklardandır.

İstatistiklere göre:

  • Ülkemizde 1,3 milyon fibromiyalji hastası bulunmaktadır.
  • Erkeklere kıyasla bu rahatsızlık kadınlarda daha çok görülür.
  • Orta yaşlı veya menopoz sürecinde olan kadınlarda sıklıkla görülürken, fibromiyaljiden şikayet eden genç yaştaki kadınların çoğunluğunun erken menopoza girdiği ispatlanmıştır.
  • Fibromiyaljiden kaynaklanan ağrılar kadınlarda tüm vücuda yayılmış haldeyken erkeklerde ise vücudun sadece belli bir bölgesinde odaklanmış halde kendini gösterir.

Önceki dönemlerde tam olarak tanısı koyulamayan fibromiyalji gelişen teknoloji ve beyin tarama yöntemleri sayesinde keşfedilebilir hale gelmiştir. Önceden fibromiyalji ağrılarının kaynağı belirlenemediğinden sebebin psikolojik etmenlere dayandığı düşünülmekteydi. Ancak yapılan bilimsel araştırmalar sonucunda omurilik sıvısındaki taşıyıcı bir kimyasal maddenin normalden 3 kat daha fazla olduğu ve ağrıyı azaltıcı etkisi olan serotonin ile norepinefrinin oldukça düşük seviyede olduğu bilgisi elde edildi.

Fibromiyalji hayat kalitesini düşüren, iş verimliliğini olumsuz yönde etkileyen bir hastalıktır. Fibromiyalji çeşitleri ise bel, boyun, omuz, baş kısmında yoğunlaşan ağrılar olarak sayılabilir.

Fibromiyaljinin Nedenleri Nelerdir?

Fibromiyaljinin nedenleri kesin olarak ortaya konulamamıştır.

Ancak kas romatizması neden olur üzerine yapılan araştırmalar sonucunda:

  • Beyin ile çevre sinirler arasındaki iletimi sağlayan serotonin, prekursor, triptofan gibi kimyasalların eksik olması sonucuna varılmıştır.

Serotonin adlı kimyasal dinlenmeyi, kaliteli bir uyku uyumayı sağlar. Ayrıca ağrının şiddetinin de algılanmasında rol oynar.

Fibromiyalji aynı zamanda psikolojik boyutları da olan bir hastalıktır. Çocukluk döneminde yaşanan fiziksel ve duygusal travmalar fibromiyaljinin risk faktörleri arasında sayılır.

Depresyon, stresli yaşam tarzı, kaygı bozukluğu, uyku problemleri bu hastalığa yakalanma olasılığını artırır. İşkolik, mükemmeliyetçi, içe kapanık kişilik yapısı da bu hastalığın ortaya çıkmasına katkıda bulunan nedenlerdendir. Avukat, mimar, gazeteci ve finans gibi meslek gruplarına mensup olan kişilerde fibromiyaljiye çoğunlukla rastlanır.

Genetik faktörler de fibromiyaljiye yakalanma riskini arttıran unsurlardandır. 1. derece yakınlarından bu hastalığa yakalanan birinin bulunması kişinin de yakalanma riskinin 8 kat artmasına yol açar.

Fibromiyaljinin Belirtileri Nelerdir?

Fibromiyaljinin en dikkat çekici belirtisi kasların belirli noktalarında ortaya çıkan ağrılar ve hassasiyettir. Bu ağrıları sabahın ilk saatlerinde hissedilen aşırı yorgunluğa bağlı zor uyanma takip eder. Miyalji şikayetleri arasında nefes darlığı ve şiddetli kulak çınlaması da yer alır.

Fibromiyalji hastalarının ortak kişilik özellikleri ise:

  • Mükemmeliyetçi,
  • Yüksek beklentilere sahip,
  • Titiz ve ani duygu değişimleri yaşayan kişiler olmalarıdır.

Bu özelliklere sahip olan kişilerin fibromiyaljiye bağlı vücut ağrıları stresli dönemlerinde daha da artış gösterir. Ağrıları depresyon, kronik yorgunluk ve uyku düzensizliği de takip eder.

Fibromiyaljinin diğer belirtileri ise şu şekildedir:

  • El ve ayaklarda karıncalanma hissi, uyuşukluk
  • Depresyon
  • Kabızlık ve ishal gibi sindirim sorunları
  • Dikkat dağınıklığı ve hafıza sorunları
  • Herhangi bir ağrıyı olduğundan daha şiddetli olarak algılamak
  • Sabah uykudan uyanınca başlayan ve gün boyu devam eden yorgunluk, isteksizlik
  • Kalp çarpıntısı
  • Kasların sanki burkuluyormuş gibi bir şiddetle ağrıması ve ağrıların vücut geneline yayılması
  • Uyku düzensizliği ve uyku kalitesinin azalması
  • Vücudun üst kısmında kızarıklık görülmesi
  • Egzersiz yapamayacak kadar güçsüz olmak
  • Vücudun ödem tutması
  • Vücudun belirli noktalarının aşırı hassaslaşması
  • Ağrının ense, omuz, göğüs kafesi ve belde yoğunlaşması
  • Ağrılara yanma, karıncalanma ve üşümenin eşlik etmesi
  • Çene ekleminde sıkıntıların baş göstermesi. Çiğneme esnasında ağrı ve çenenin kilitlenmesi
  • Aniden idrara çıkma isteğinin hissedilmesi
  • Adet öncesi gerginlik yaşanması ve adetin şiddetli ağrıyla seyretmesi
  • Şiddetli kaşıntı, deride kuruluk ve hare şeklinde renk değişikliklerinin görülmesi
  • Soğuğa karşı tahammülsüzlük oluşması
  • El ve ayakların normalden daha fazla üşümesi ve soğuğa bağlı olarak ağrının başlaması
  • Hastalarının çoğunda huzursuz bacak sendromunun görülmesi. İstirahat halindeyken bile bacaklarda istemsiz hareketlerin oluşması
  • Hassas bağırsak sendromuna bağlı olarak ishal veya kabızlığın oluşması

Fibromiyalji Nasıl Teşhis Edilir?

Bu hastalığın belirtileri fark edildiğinde zaman kaybetmeden bir romatoloji uzmanına başvurulması gerekir.

Hastalığın teşhisi:

  • Fiziki muayeneyle konur.
  • Fibromiyaljiye özgü bir test veya görüntüleme yöntemi bulunmamaktadır.
  • Fiziki muayenede tender point olarak adlandırılan 18 adet hassas noktaya temas edilir. Fibromiyaljiden söz edilebilmek için bu hassas noktalardan en az 11 adetinde ağrı olması gerekir.
  • Bir kişinin fibromiyaljiye yakalanması için mevcut şikayetlerinin en az 3 ay devam etmiş olması gerekir.
  • Doktor fiziki muayeneye ek olarak hormon seviyelerinin kontrolü için kan tahlili de isteyebilir. Kan tahlilinin sonuçlarına göre hormonlar ve vücuttaki romatizmaya kaynak olabilecek iltihap düzeyi kontrol edilir.

Benzer belirtiler gösterdiği için fibromiyaljisi olan hastaya bazı durumlarda kulunç, boyun veya bel fıtığı, guatr, migren ve karpal tünel sendromu gibi yanlış teşhisler konabilir. Bu nedenle uzman bir romatoliji doktorunun çok yönlü muayene ve tetkikler yapması oldukça önemlidir. Romatoloji uzmanı tedaviyi fizik tedavi ünitesiyle ortaklaşa yürütür. Ayrıca gerekli görülen hallerde psikolog yardımına da başvurulabilir.

Fibromiyalji Nasıl Tedavi Edilir?

fibromiyalji nasıl tedavi edilir

Fibromiyaljinin kesin bir tedavisi yoktur.

Ancak kas romatizması geçer mi sorusu şu şekilde cevaplanabilir:

  • Ağrı kesici, kas gevşetici ve antidepresan ilaçların kullanımı, fizik tedavi ile egzersizlerin ağrıları hafifletip hastayı rahatlatmaya yardımcı olduğu kanıtlanmıştır. Bu hastalığın tedavisinde süreklilik ve hastanın takibi oldukça önemlidir. Sürekli doktor değiştirmek, fizik tedaviyi yarım bırakmak fibromiyaljinin daha da güçlenmesine neden olur.

Kas romatizması tedavi edilmezse ne olur hususuyla alakalı:

  • Kişinin hayat kalitesinin düştüğü, çalışma hayatındaki verimliliğin azaldığı ve ruhsal bunalımlara sürüklendiği kanıtlanmıştır.
  • Buna ek olarak tedavi edilmediğinde derinleşen kas romatizmasının zararları arasında migren, depresyon ve sindirim hastalıklarına yakalanma riski de sayılabilir.

Fibromiyaljinin tedavisinde masaj, fizik tedavi ve rehabilitasyon, ilaç kullanımı ve fibromiyalji egzersizleri eşliğinde bir program uygulanır.

Fibromiyalji egzersizleri:

  • Hastalığın tedavisindeki en önemli kısımdır.
  • Buna göre haftada en az 3 gün spor yapılması önerilir. Günlük kısa süreli yürüyüş, yüzme ve esneme hareketleri de yapılmalıdır.
  • Ayrıca vücuttaki hassas noktalara sıcak kompres uygulamak ve doku masajı yaptırmak da oldukça rahatlatıcıdır.
  • Bu egzersizler sayesinde kişinin kondisyonu artar, ağrı döngüsü kırılır.
  • Pilates, yoga yapmak ve kaplıcalara gitmek ağrıların hafifletilmesinde oldukça etkilidir.

İlaç tedavisi:

  • Fibromiyaljinin tedavisinde ağrı kesiciler ile antidepresan ve kas gevşetici ilaçlar da kullanılır.
  • Antidepresan kullanımıyla kişinin ruhsal yönden rahatlatılıp kaliteli bir uyku uyuması hedeflenir.
  • Kas gevşeticilerle ağrı ve hassasiyetin hafifletilmesi, el ve kollardaki uyuşukluğun dağıtılması amaçlanır.
  • Ancak söz konusu ilaçların uzun süreli kullanımı bağımlılık yaratabileceğinden sakıncalıdır.

Ozon tedavisi: 

  • Fibromiyalji hastalarının tedavisinde en iyi sonucun elde edildiği alternatif yöntem ozon tedavisidir.
  • Ozon tedavisinde adrenalin okside edilir. Bu şekilde hastanın yaşadığı ağrı, uyuşukluk ve depresif ruh hali hafifletilir.
  • Ozon ağrılı kısımlara noktasal olarak enjekte edilir.

Nöral terapi:

  •  Yaşanan fiziksel veya ruhsal travmaya bağlı olarak gelişen fibromiyaljinin tedavi edilmesi için başvurulan bir yöntemdir.
  • Travmanın ruhen yarattığı olumsuz etkileri bertaraf eder. Doğrudan sinir sistemini etkileyerek iyileşmeyi sağlar.

Akupunktur tedavisi:

  • Diğer tedavi yöntemlerinden yarar görmemiş olan fibromiyalji hastaları üzerinde akupunktur tedavisinin uygulanmasıyla birlikte oldukça olumlu sonuçların elde edildiği görülmüştür.
  • Akupunkturun yapılmasıyla birlikte 1 ay içerisinde hastaların ağrıları hafiflemiştir.

Fibromiyaljinin iyileştirilmesi için uygulanan tedavideki temel amaç ağrıların şiddetinden yakınan, sosyal ve çalışma yaşamı olumsuz yönde etkilenmiş olan kişiyi rahatlatıp hayat kalitesini artırmaktır. Fizik tedavi ve ilaç kullanımına ek olarak hastanın günlük yaşamında bazı değişiklikler yapması gerekebilir.

Hastanın özen göstermesi gereken diğer unsurlar ise şu şekildedir:

  • Düzenli olarak egzersiz yapmak
  • Yoga, pilates, yürüyüş, bisiklete binmek ve yüzmek gibi sporlara katılımın bir yaşam tarzı olarak benimsenmesi
  • Uzun süreli oturma, ayakta durma gibi eylemlerden kaçınmak
  • Her sabah düzenli olarak esneme ve gevşeme hareketleri yapmayı alışkanlık haline getirmek
  • Uyku kalitesini olumsuz etkileyen alkol, çay, kahve ve asitli içecekleri tüketmekten kaçınmak
  • Omega 3, C ve D vitamini takviyesi almak
  • Dengeli beslenerek aşırı kilo alımını önlemek
  • Meyve ve sebze yönünden zengin gıdaları içeren bir beslenme programı oluşturarak kaslar için gerekli olan minerallerin alınması
  • Belirli aralıklarla masaj ve kaplıca kürlerine katılmak
  • Ağrı ve hassasiyetin hissedildiği hassas noktalara sıcak su kompresi uygulamak
  • Stresli ortamlardan uzak durmak

Faydalandığımız Kaynaklar:

Kaynak1

Kaynak2

Kaynak3

BİR YORUM YAZIN

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.