Ana sayfa Hastalıklar Kansızlık Hastalığı

Kansızlık Hastalığı

298
0
PAYLAŞ
Kansızlık Hastalığı Nedir?

Kansızlık hastalığı, günümüz hastalıklarının en sık görülenlerinden biri olup Anemi olarak da bilinir. Kansızlık Hastalığı’nın ne olduğuna, neden olduğuna, başlıca belirtilerine ve tedavi yöntemlerine gelin beraber bakalım.

Kansızlık Hastalığı Nedir ve Neden Olur?

Kansızlık Hastalığı yani bir diğer ismi ile Anemi, kan hastalıkları içinde yer alan ve sıklıkla rastlanılan, kandaki Hemoglobin (Hb) değerlerinin 11 g/dl’nin altına düşmesi ile tanımlanan bir durumdur.

Hastalığın ortaya çıkmasında %90 payı olan neden demir eksikliğidir. Demirin, vücuttaki oksijeni taşıma görevi bulunan alyuvarların yapımı gerekli bir madde olması itibarı ile eksikliğinde ise işte bunun gibi çeşitli hastalıklar baş gösterir.

Dünyada ise durum şu şekildedir;

  • Her 5 erkekten biri
  • Her 3 kadından biri
  • Her 2 gebeden biri
  • Her 5 çocuktan ikisi kansızdır, fakat bunlar sadece tanı almış kişilerden alınan istatistiklerdir. Maalesef bir çok kişi hastalık durumlarını bile hala bilmiyor.

Gelişmiş ülkelerde Kansızlık Hastalığı’na 0 – 5 yaşları arasında rastlanma sıklığı %4 ile %20 arasında iken, az gelişmiş ülkelerde bu rakam yine aynı yaş grubu için %80’lere kadar çıkabiliyor. Ülkemizde ise bu oran sadece %50 civarıdır. Yani her 2 çocuktan 1’i.

Demir eksikliğinin özellikle 6. ile 24. aylar arasındaki bebekler ile ilkokul çağındaki çocuklar üzerinde ağırlıklı olarak görüldüğünü hesaba katarsak, vücut için son derece önemli olduğunu görebiliriz.

Kansızlık Hastalığı Kimlerde Görülür?

Hastalığın başlıca risk grupları; Doğurganlık çağındaki kadınlar, gebelik döneminde demir ihtiyacı olan, emzirme dönemindeki ve aylık adet kanamaları ile kan kaybı yaşayan kadınlar.

Bebekler ve çocuklarda ise yaşanılan hızlı metabolik faaliyetler doğrultusunda vücut demire olağandan fazla ihtiyaç duyabilir. Bu sebeple de sağlıklı bir gelişme için gerektiğinde besin harici dışarıdan takviye şeklinde de demir alınmalıdır.

Kadınlarda ise genç kızlık dönemlerinde demire duyulan ihtiyaç gerek adet kanamaları gerek de hormonal gelişmeler dolayısıyla fazladır.

Alkol bağımlıları, ağrı kesici ilaçlara duyulan bağımlılık ve düzensiz beslenme biçimi de yine kansızlık hastalığı riskini artıran durumlardan bir kaçıdır.

Ayrıca, gelir durumu düşük düzeyde olanlar, vejetaryenler, ülser ve paraziter hastalık gibi çeşitli kronik hastalıkları olanlarda da kansızlık durumu sıklıkla görülebilir.

Kansızlığın Başlıca Nedenleri

Kansızlığın temel nedeni olan kırmızı kan hücrelerinin kanda eksik olmasının birçok farklı sebebi olabilir. Örneğin vücudun yeteri kadar alyuvar üretememesi gibi. Kanama nedeniyle yenileri oluşmadığı için alyuvar kaybedilmesi halinde veya vücudun kırmızı kan hücrelerini azalmasının 3 temel nedeni vardır. Bunlar; Kırmızı kan hücresi üretiminde vücudumuzun ihtiyacı olan demir, B-12 vitamini ve folik asit ile gıdalar aracılığıyla aldığımız diğer besin maddeleridir.

1. Demir Eksikliği

Kansızlık hastalığındaki en büyük etkendir demir eksikliğidir. Demirin vücuda yeteri kadar alınmaması durumunda kırmızı kan hücreleri de yeteri kadar hemoglobini üretemez. Bu üretimin gerçekleşmemesi de işte demir eksikliğinden kaynaklı kansızlık hastalığını meydana getirir.

Regl Dönemi

Özellikle üreme çağına gelmiş ve adet gören kadınlarda, bu kanamalardan kaynaklı demir eksikliği ile kansızlık hastalığı ortaya çıkabilir. Ağrılı ve aşırı kan kaybına bağlı adetli kadınlar bu konuda daha dikkatli hareket etmelidir.

Hamilelik

Hamilelik sürecinde de demir eksikliğinden kaynaklı kansızlık hastalığı durumu ortaya çıkabilir. Özellikle bebeğin sağlıklı gelişimi ve yeterli oksijeni alması için gerekli olan ekstra demir ihtiyacı, pek çok hamile kadının 20. haftasından itibaren çeşitli demir takviyeleri ile giderilir. Ama burada da dikkat edilmesi gereken konu doktora danışmadan herhangi bir ilaç kullanımı yapmamaktır.

Mide – Bağırsak Sisteminde Kan Kaybı

Mide ve bağırsak sistemimiz, sindirimin gerçekleştiği başlıca organlar olduğu için tükettiğimiz yiyeceklerde yararlı olan besin maddelerini tercih etmemiz gerekir.

Mide ve bağırsaklardaki kanama durumlarına, NSAID grubundan çeşitli romatizma ilaçları, aspirin ya da Ibuprofen gibi bazı iltihap önleyici veya ağrı kesici ilaçların uzun süre kullanımı da sebep olabilir.

Yaşanılan bu kanamalar sadece demir eksikliğine sebep olmaz, daha ciddi bir durum olan organlardaki fonksiyonel bozukluklara da yol açabilir. Reçeteli ve reçetesiz şekilde satılabilen NSAID ilaçları özellikle doktor kontrolü ve denetiminde alınmalıdır.

Yiyecekleri sindirmek için vücutta salgılanan mide asidi, mide çeperi yüzeyinde açık yaralar oluşturur ise kişide peptik ülser oluşur. Çünkü, mide ülserlerinin oluşması kanamaya yol açar ve bu kan kaybı ile de yine demir eksikliğinden kaynaklı kansızlık hastalığı görülebilir.

Beslenme

Eğer hamile değilseniz ve demir açısından zayıf bir beslenme biçiminiz varsa bu durumda demir eksikliğinden kaynaklı kansızlık görülmesi oldukça zayıf bir olasılıktır. Hatta bazı araştırmalara göre vejetaryenler et yemedikleri için demir eksikliğinden kaynaklı oluşabilecek kansızlık üzerine önemli düşünceler ortaya koysa da vejetaryenlerin et yerine fasulye, kurutulmuş meyve ve koyu yeşil yapraklı sebzeleri ağırlıklı olarak tüketimi ile yeteri düzeyde demir alabildikleri de bilinen bir gerçekliktir.

Demir Eksikliğinin Diğer Nedenleri

Chron hastalığı, ülseratif kolit gibi iltihap şeklinde kendini gösteren bağırsak hastalığı veya fazla yapılan kan bağışı ile kan kaybına sebebiyet vermiş riskli kazalar ve burun kanamaları, kansızlığa yol açıp vücudun demir seviyesini aşağı çekebilir.

2. Vitamin Eksikliği

Demir her ne kadar vücudumuz için önemli bir göreve sahip olsa da daha sağlık kan hücrelerinin üretilmesi için B-12 vitaminine ve folik aside de ihtiyaç duyarız. Eğer dengeli bir beslenme biçiminiz olmasına rağmen yeterli demir seviyesine sahip değilseniz B-12 ve Folik Asit seviyelerinizi ölçtürmeniz de fayda var. Vitamin eksikliğine bağlı gelişen kansızlık hastalığı durumu da işte tam bu sebeple meydana geliyor diyebiliriz.

3. Kronik Hastalıklar

Özellikle kronik böbrek hastalarının çoğunda demir eksikliğine bağlı kansızlık hastalığı görülür. Bu sebeple de bu hasta gruplarına demir takviyesi ya damardan ya da günlük tabletler şeklinde uygulanır.

Yine çeşitli kanser hastalıkları, kanser tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar, AIDS hastalığı, eklem iltihapları, hipotiroidi ve lupus gibi hastalıklar da vücuttaki kırmızı kan hücrelerinin üretimini yavaşlattığı için bu sınıfa giren kronik hastalıklar arasında yer alır.

4. Kemik İliği ve Hücre Sorunları

Doğuştan veya sonradan açığa çıkmış bir durumdan kaynaklı vücudumuzun kemik iliğinde oluşan sorunlar sebebiyle kan hücresi üretimini sekteye uğratabilir. Bu tür durumlarda kansızlığın ortaya çıkmasında rol alabilir.

Hücre anemisi olarak da adlandırılan başka bir kansızlık türünde ise kırmızı kan hücrelerinde bir takım şekil bozukluklukları görülür ve bu bozukluklarda vücudu besleyecek oksijeni yine gerektiği gibi yeterli seviyede taşıyamaz duruma gelirler. Bu tip kansızlık durumları nadir görülmekle birlikte genetik veya çocukluk evresinde kazanılmış olabilir.

Kansızlık Hastalığı Belirtileri Nelerdir?

  1. Yorgunluk, halsizlik, baş dönmesi, çabuk yorulma
  2. Çalışma gücünde azalma
  3. Sık sık hastalanma
  4. İştahsızlık, bulantı
  5. Ciltte, göz kapaklarının iç kısımlarında ve avuçta solukluk
  6. Çarpıntı ve nefes darlığı
  7. Daha fazla üşüme hissi
  8. Konsantrasyon bozukluğu

Belirtilere yönelik daha ayrıntılı bilgi edinmek için bir diğer yazımızı incelemeniz faydalı olacaktır.

Detaylı Bilgi İçin TIKLAYINIZ!

Kansızlık Hastalığı Tanısı

Basit bir muayene ve kan testi sayımı ile tanının konulması gerçekleşir. Özellikle tam kan sayımında görülen düşük hematokrit (%33-35’den az) ve hemoglobin (11g/dl’den düşük) değerleri bu hastalık durumunun bir göstergesidir.

Fakat özel bir durumu olan gebelerde bu sınır 10 g/dl’nin altı kabul edilir.

Kansızlık Hastalığı Tedavisi

Hekiminizce önerilen ilaçların uygun dozlarda kullanımı hastalığın tedavisine yönelik yeterli olacaktır. En az 3 ay süren kansızlık tedavisinde kişi için en uygun olan ve alımı kolay, mide şikayetlerine yol açmayan bir demir takviyesi ilacının kullanılması ise önemlidir.

Detaylı Bilgi İçin TIKLAYINIZ!

Anemi Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Yeterli seviyede alınmamış demir özellikle çocuklarda yorgunluk, zihinsel ve vücut gelişiminde gerilik, öğrenme ve gelişim zorlukları, enfeksiyonlara yatkınlık, dikkat ve hafıza kaybı vb. durumları doğurabilir.

Yetişkinlerde ise özellikle kalp ve solunum sistemi rahatsızlığı olan kişiler ile ileri yaşta hastalarda yine kalp ve solunum yetmezliğinden kaynaklı artıştan dolayı ölüm durumu gerçekleşir. Kalp büyümesine de ayrıca sebep olabilen kansızlık, tanısı alındıktan sonra tedavi süreci hemen başlatılması gereken önemli bir hastalıktır.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here