Ana sayfa Genel Sağlık Ruh Sağlığı Majör Depresyon (Depresif Bozukluk) Nedir? Majör Depresyon İlaçları

Majör Depresyon (Depresif Bozukluk) Nedir? Majör Depresyon İlaçları

60
0
PAYLAŞ

Depresyon; hislerinizi, düşüncelerinizi ve davranışlarınızı olumsuz yönde etkileyen ciddi bir tıbbi hastalıktır. Önceden zevk alınan faaliyetlere olan ilginin kaybolmasına neden olur, çeşitli duygusal ve fiziksel sorunlara yol açabilir, kişinin çalışma ve konsantre olma gibi becerilerini azaltabilir.

Majör Depresyon Nedir?

Klinik depresyon olarak da adlandırılan majör depresif bozukluk kişinin üzüntü, mutsuzluk, yorgunluk, ilgisizlik ve uyku hali durumlarının daha uzun sürmesi ve bir zaman sonra kişinin günlük aktivitelerini gerçekleştiremeyecek duruma gelmesidir.

Majör Depresyon Nedenleri Nelerdir?

  • Depresyondaki kişilerin beyinlerinde fiziksel değişiklikler olduğu görülmektedir. Bu değişikliklerin değeri hala belirsizdir, ancak depresyonun nedenini belirlemeye yardımcı olabilir.
  • Nörotransmitterler depresyonda rol oynayan beyin kimyasallarıdır. Son zamanlarda yapılan araştırmalar, bu nörotransmitterlerin işlevlerindeki ve etkilerindeki değişikliklerin duygudurum tutarlılığının sağlanmasında önemli rol oynayabileceğini göstermektedir.
  • Vücudun hormon dengesindeki değişiklikler de depresyona neden olur veya tetikleyebilir. Hormon değişiklikleri hamilelik ve doğum sonrası depresyon, tiroid problemleri, menopoz veya başka birtakım durumlar ile sonuçlanabilir.
  • Aile üyeleri ve akrabalarında depresyona dair geçmiş olan kişilerin depresyona yakalanma riski daha yüksektir. Araştırmacılar depresyona neden olabilecek genleri bulmaya çalışıyorlar.
  • Alkol, uyuşturucu kullanımı veya steroidler de dahil olmak üzere belirli ilaç türleri majör depresyona yol açabilir.

Majör Depresyon Belirtileri Nelerdir?

Klinik depresyon günün büyük bir bölümünde, özellikle de sabahları depresif bir duygu halinde olmaya ve normal aktivitelere ve ilişkilere olan ilginin kaybolmasına (anhedoni) işaret eder. Bu semptomlar 2 hafta boyunca sürer. Ancak daha farklı belirtiler de vardır:

  • Neredeyse her gün kendini yorgun hissetmek veya enerji kaybı
  • Değersizlik veya suçluluk duygusu
  • Uykusuzluk veya hipersomnia (aşırı uyku)
  • Kararsızlık, yapılan işe konsantre olamama
  • Huzursuzluk, tekrarlayan intihar düşüncesi
  • Majör depresyonun fiziksel belirtileri arasında kilo kaybı veya aşırı kilo alımı da bulunur.

Majör Depresyon Tanısı Nasıl Konulur?

Fiziki muayene: Bazı durumlarda depresyon, bir fiziksel sağlık sorununa bağlı olabilir. Bu nedenle muhakkak doktor muayenesine ihtiyaç duyulur.

Laboratuvar testleri: Depresyona benzer belirtileri olan başka herhangi bir tıbbi problemi tespit etmek için kan testleri yapılabilir. Örneğin, hipotiroidizm, alkol veya uyuşturucu kullanımı, bazı ilaçlar ve inme de depresyonla aynı belirtilere neden olabilir.

Psikiyatrik değerlendirme: Ruh sağlığı uzmanı; semptomlarınız, düşünceleriniz, duygularınız ve davranış kalıplarınız hakkında sorular sorar. Bu soruları yanıtlamak için bir anket (majör depresyon testi) doldurmanız da istenebilir.

Majör Depresyon Tedavisi Nasıl Yapılır?

İlaçlar ve psikoterapi, depresyonda olan çoğu insan için etkilidir. Semptomları hafifletmek için kullanılan ilaçların yanında düzenli olarak bir psikiyatrist veya psikologla görüşmek hastalığın tedavisi açısından önemlidir. Ancak bazı ağır vakalarda hastaneye yatış gerekli olabilir. Majör depresyon tedavisi ne kadar sürer sorusu kesin olarak cevaplanamamakla beraber 3-6 ay arası denilebilir. Ancak ilaç tedavisinin en az 6 ay sürdürülmesi gerekir.

1. Majör depresyon ilaçları

ilaç içen kadın

Seçici serotonin geri alım inhibitörleri (SSRI’lar): Doktorlar genellikle bir SSRI reçete ederek başlar. Bu ilaçlar daha güvenli kabul edilir ve genellikle diğer antidepresanlara göre daha az yan etkilere neden olur. Bir SSRI, beyindeki mevcut serotonin miktarını artırarak majör depresif bozukluğu olan kişilerin semptomlarını hafifletebilir. SSRI’lar arasında sitalopram (Celexa), essitalopram (Lexapro), fluoksetin (Prozac), paroksetin (Paxil, Pexeva), sertralin (Zoloft) ve vilazodon (Viibryd) bulunur.

Serotonin-norepinefrin geri alım inhibitörleri (SNRI’ler): Bu ilaçlar serotonin ve norepinefrinin geri alınmasını engelleyerek nörotransmitterlerin artmasına yol açarak hastalığa etki ederler. Ancak uyku hali, kabızlık ve kilo alımı gibi gibi yan etkileri vardır. SNRI’lerin örnekleri arasında duloksetin (Cymbalta), venlafaksin (Effexor XR), desvenlafaksin (Pristiq, Khedezla) ve levomilnasipran (Fetzima) bulunur.

Trisiklik antidepresanlar: Bu ilaçlar; imipramin (Tofranil), nortriptilin (Pamelor), amitriptilin, doksepin, trimipramin (Surmontil) ve protriptilin (Vivactil) gibi ilaçlardır. Ancak çok etkili ve şiddetli yan etkilere neden olma eğilimindedirler. Bu yüzden trisiklikler genellikle SSRI denendikten sonra bir iyileşme görülmediği takdirde reçete edilir.

Monoamin oksidaz inhibitörleri (MAOI’ler): Tipik olarak diğer ilaçlar işe yaramadığında reçete edilebilir, çünkü ciddi yan etkilere sahip bir ilaç grubudur. MAOI’leri kullanmak, belirli peynirler, turşu ve şaraplar gibi bazı yiyecekler ve bitkisel takviyelerle tehlikeli (hatta ölümcül) etkileşimlere sebep olabileceği için katı bir diyet gerektirir. Bu ilaçlar SSRI’larla birlikte kullanılamaz. Tranilsipromin (Parnate), fenelzin (Nardil) ve izokarboksazid (Marplan) en çok reçete edilenlerdir.

Doğru ilacı bulmadan önce birkaç ilaç veya ilaç kombinasyonunu denemeniz gerekebilir. Ayrıca bazı ilaçların tam etki göstermesi ve yan etkilerinin hafiflemesi için birkaç hafta veya daha uzun süreye ihtiyaç duyulduğundan, sabırlı olmak gerekir.

Bunların dışında, doktorunuzla konuşmadan antidepresan almayı bırakmayın. Antidepresanlar bağımlılık yapmazlar, ancak bazen fiziksel bağlılık (bağımlılıktan farklıdır) oluşabilir. Tedavinin aniden durdurulması veya birkaç dozun kesilmesi vazgeçme, pes etme benzeri semptomlara neden olabilir ve ilaçların aniden bırakılması depresyonun daha da ağırlaşmasına neden olabilir.

2. Psikoterapi

terapi seansı

Konuşma terapisi olarak da bilinen psikoterapi, MDB’li kişiler için etkili bir tedavidir. Bilişsel davranışçı terapi veya kişiler arası terapi gibi farklı psikoterapi türlerinden de faydalanılabilir.

  • Olumsuz inançları ve davranışları tanımlamanıza ve bunları sağlıklı, olumlu olanlarla değiştirmenize yardımcı olur.
  • Yeni ilişkiler ve deneyimler kazanmanızı sağlar.
  • Hayatınızda tatmin ve kontrol duygusunu yeniden kazandırır. Umutsuzluk ve öfke gibi depresyon belirtilerini azaltmaya yardımcı olur.
  • Problemlerle baş etmenizde ve yeni çözüm yolları bulmanızda size yol gösterir.
  • Özgüveninizi yeniden kazanmanıza yardımcı olur.

3. Hastanede tedavi

hastane odası

Bazı kişilerde depresyon o kadar şiddetlidir ki hastaneye yatmak zorunlu hale gelebilir. Bu kişiler genelde kendine ya da bir başkasına zarar verme eğilimindedirler. Bir hastane ortamında yapılan psikiyatrik tedavi, kişinin ruh hali düzelene kadar sakin ve güvende kalmasına yardımcı olabilir. Bazı hastalarda kısmi yatış veya günlük tedavi programları da etkili olabilir. Bu programlar, semptomları kontrol altına almak için gerekli olan ayakta destek ve danışmanlığı sağlar.

4. Yaşam tarzı değişiklikleri

yürüyüş yapan kadın

Majör depresyon nasıl yenilir diye düşünüldüğünde ilaç kullanmanın ve psikoterapinin yanı sıra yaşam tarzında değişiklikler yapılması da tedavi sürecinin daha hızlı ilerlemesini sağlar. Bunun için:

  • Somon gibi omega-3 yağ asidi bakımından zengin besinler tüketilebilir. Fasulye, kepekli tahıllar ve magnezyum oranı yüksek fındık, yoğurt gibi yiyecekler de majör depresif bozukluk semptomlarıyla savaşmaya yardımcı olur.
  • Alkol ve işlenmiş gıdalardan uzak durulmalıdır. Alkol, işlenmiş ve yağda kızartılmış gıdalar depresyonun ağırlaşmasına neden olan omega-6 yağ asitlerini içerir.
  • Majör depresyon kendinizi çok yorgun hissetmenize neden olsa da, fiziksel olarak aktif olmak önemlidir. Özellikle açık havada egzersiz veya yürüyüş yapmak kendinizi daha iyi hissetmenizi sağlayabilir.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here