Ana sayfa Hastalıklar Yaralar Şeker Yaraları

Şeker Yaraları

24
0
PAYLAŞ

Şeker hastalığı, kan şekerini yani glukozu denge halinde tutmak için insülin hormonu eksikliği veya vücudun cevap vermemesi sebebi ile kanın yapısında aşırı miktar glukozun olmasıdır. Genellikle şeker hastalığının iki tipi bulunur. Tip I şeklindeki şeker hastalarında insülinin eksikliği vardır, tip II şeker hastalarında ise üretilen insülinin etkisizliği söz konusu olur. Kandaki glukoz aşırı yükselirse çoğu organ ve doku hasara uğrar.

Ülkemizde bu hastalığın sıklığı artmış ve son elde edilen verilere göre toplumun %7’sinde diyabet hastalığı vardır. Hatta diyabet hastalarının yarısı da diyabet hastası olduğunu bilmez. Diyabet hastalarının en önemli hastaneye yatış sebepleri ise ayak enfeksiyonları ve ayak yaralarıdır. Ayakta oluşan bu enfeksiyon ve yaraların gelişiminde damar tıkanıklığı büyük bir rol oynar. Her yıl şeker hastalığına sahip kişilerin %1-4 gibi bir kısmında ayak yaraları gelişir. Bütün şeker hastaları düşünüldüğü zaman hayatları boyunca hastaların %20 gibi kısmında yaralar meydana gelir. Şeker hastalığının yol açtığı yara ve enfeksiyon oluştuğu zaman hastaların %20 gibi bir kısmında bacağın kesilmesi gerekebilir.

Yaralar önemlidir çünkü bacağı kesilen şeker hastalarında %85’ inde başlarda ayaklarda yaralar meydana gelir. Dünyada bütün bacak kesilmesi operasyonlarının %75’ i şeker hastalığına sahip kişilerde yapılır. Şeker hastalığına sahip kişilerde bacak kesilmesi riski şeker hastası olmayan kişilere göre 15 kat daha fazla olur. Bacağı kesilmiş olan şeker hastasının ömrü kısalır. Bu hastaların 5 yıl yaşaması olasılığı ortalama olarak %40’ dır. Bütün bu sebeplerle şeker hastası kişilerdeki ayak yarası oluşumlarının engellenmesi ve oluştuğu zaman da etkili bir biçimde tedavi edilebilmesi büyük önem taşır.

Şeker Yaraları Neden Olur?

Şeker hastalığına sahip kişilerin çoğunun ayaklarında yaranın ve acının hissedilebilmesine engel olan nöropati adındaki sinir rahatsızlıkları vardır. Nöropatik hissizlikler hastada ayak yapısının bozulmasına ve yara, enfeksiyon gelişmesine neden olur. Yaraların genişlemesine her türlü alt yapısı olan şeker hastalarında oluşmuş olan basit yaralar dahi hasta tarafından fark edilmez ve kolay bir şekilde ilerler. Bu yüzden şeker yaraları ve enfeksiyon gelişimi de hızlanır. En küçük yaralanmaları dahi hissedemeyen hastalar tedavide de gecikir ve şeker yaraları daha hızlı ilerleyebilir.

Diğer yandan oluşmuş olan yara ve enfeksiyonların iyileşmesi için yeterince kan akımı olmalıdır. Fakat esas sorun da burada yer alır. Ayak yaraları olan şeker hastalarında yarıya yakın bir kısmında, bacaklarında damar tıkanıklıkları vardır ve bu tıkanıklıklar fark edilmesinin zor olduğu dizden aşağı olan damarlarda yer alır. Sonuç olarak damarlar da tıkalı olduğundan dolayı yaralar iyileşemez. Verilen ilaçlar iltihap içindeki dokuya ulaşamaz ve yara daha fazla ilerler. Eklemlerin, ayak veya bacakların kaybına kadar gidecek ölçüde daha derin dokular da etkilenebilir.

Şeker Yaraları Nasıl Geçer?

Ayak yaraları olan bir hastada tedavi çok yönlü olur. Hastaların kan şekerleri ilaçlar ile kontrol edilir, enfeksiyon varsa doğru antibiyotik yardımı ile enfeksiyon tedavi edilir, yine eğer varsa beslenme eksikliğinin düzeltilmesi gerekir. Yaraların bakımı için çoğu yöntem bulunur ve bakımın uzman kişiler tarafından yapılması gerekir. Şayet damar hastalıkları varsa bu durum düzeltilmeden parmaklar, ayaklar kesilmemelidir ve yaraya müdahale edilmemelidir.

Şayet ayakta yaralar ve damar hastalığı da varsa damar ameliyatı gerekebilir. Damar hastalıkları veya ayaklara giden kan akımları düzelmeden yaraların iyileşme durumu mümkün olmaz. Bu sebeple damar hastalıkları olan diyabet hastalarının önce damar hastalığı tedavisi olmaları gerekir.

Tedaviler ve gerekli girişimler hastanın ayağında olan yaranın enfeksiyonunun durumuna bağlı planlanır. Şayet ciddi bir iltihap varsa önceden iltihap halindeki dokular temizlenir. İltihaplı dokuların kesilerek atılması işlemi, önce gerçekleştirilmesi gereken işlemdir. Bu şekilde hastanın yarasına ciddi olarak zarar verebilen iltihabın kaynağı da ortadan kalkmış olur. Bundan sonraki birkaç gün ya da haftanın içerisinde damar açacak girişimler için hazırlıklar başlanır. Eğer yaranın iltihabı çok fazla ön planda değil ve kuru yara varsa yapılması gereken ilk iş damar tıkanıklığı sorununun düzeltilmesidir.

Şeker hastalığına sahip kişilerde ayakta yara oluşturan damar tıkanıklıkları çoğu zaman diz altından ayağa giden damarlarda yer alır ve günümüzde bu tıkalı damarlar balon ve stent yardımıyla büyük başarı oranları ile açılabilir. Tıkalı olan damarlar balon ya da stent ile açıldıktan sonra yaranın olduğu dokuya yeterince kan akımı gitmesi sağlanarak yaranın iyileşmesi hızlandırılır ve daha da önemli olan bacak kesilmeden korunmuş olur. Diğer bir yol da by pass ameliyatlarıdır. Tıkanıklıkların üst ve altının arasında yer alan damarların arasına köprü yapılıp kan akımı devamlılığı sağlanarak yapılan by pass ameliyatları günümüzde şeker hastalarında, ayak yarası tedavisinde en etkili yöntem olur. Balonun ve stentin aksine yapılan by pass ameliyatı daha uzun ömürlü olur ve bu sürede yaralar iyileşerek bacaklar kurtulmuş olabilir.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here