Ana sayfa Beslenme Tat Alma Bozukluğu Neden Olur?

Tat Alma Bozukluğu Neden Olur?

22
0
PAYLAŞ

Hepimiz yediğimiz içtiğimiz şeylerin lezzetine varmak isteriz. Hele ki tadı damağımda kaldı dediğimiz yiyecekler de vardır ki doyulmaz. Ama bazı zamanlar olur ki yediğimizin içtiğimizin tadını alamayız. Bu durum yaşam keyfimizi, iştahımızı hatta sosyal hayatımızı bile etkiler. Bu yazımızda tat alma bozuklunun neden olduğundan, tat alma bozukluğu türlerinden ve tat alma bozukluğuna karşı uygulanacak tedaviden detaylı olarak bahsedeceğiz.

Tat Alma Bozukluğu Türleri Nelerdir?

Tat alma bozuklukları, bozukluğun durumuna göre niceliksel ve niteliksel olarak adlandırılır. Disguzi, tat alma duyusundaki bozukluğun genel adıdır.

Niceliksel bozukluklar;

  • Hiperguzi, tat alma duyusunun artması,
  • Hipoguzi, tat alma duyusunun keskinliğinin azalması,
  • Aguzi, tat alma duyusunun tamamen kaybolması olarak adlandırılır.

Niteliksel bozukluklar;

  • Paraguzi, tatları olduğundan farklı algılama,
  • Fantoguzi, olmayan hayali tatlar algılama,
  • Kakoguzi, tatları kötü tat olarak algılama,
  • Meteroguzi, yiyecek ve içeceklerden farklı tat alma olarak adlandırılır.

Tat Alma Bozukluğunun Nedenleri Nelerdir?

Tat alma duyusu; sigara içmekten ilaç kullanımına, gebelikten vücuttaki demir oranının yükselmesine kadar birçok sebepten olabilir. Hatta koku alma ve tat alma birbiriyle ilişkili olduğundan bazen burunda meydana gelen sorun da tat alma duyusunun azalmasına yol açabilir.

1. Ağız ve Diş İle İlgili Nedenler

Ağız içindeki hijyenin kötü olması, dilde pas tabakalarının oluşması bu probleme sebep olabilir.

2. Reflü

Mideden veya ağızdan gelen asit veya safra içeriklerinin yaptığı zedeleme sonucu azalabilir.

3. Yeme Bozukluğu

Blumia adı verilen ve tekrarlayan kusma bozukluğu ile belirgin hastalıkta tat alma bozukluğuyla karşılaşırız.

4. Gebelik

Gebelik sırasında vücut birçok hormonal değişikliğe uğrar. Bu durum kişinin tat ve koku duyularını etkileyebilir. Temel olarak gebelikte östrojen hormonunda artış olur ve bu durum ağızda kötü tada neden olur.

5. Yaralanma

Kimyasal ya da mekanik çeşitli travmalar sonucunda tat alma duyusuyla ilişkili sinirlerde ya da beynin ilgili merkezinde zedelenme oluşabilir. Bu travmalardan en sık karşılaşılanlar;

  • Yanıklar (özellikle ağız içinde oluşan yanık)
  • Kimyasal madde maruziyeti.
  • Cerrahi travmalar (kulak ameliyatı ve bademcik ameliyatı sonrası travmaları),
  • Özellikle Parkinson ve Multiple Skleroz hastalıkları sonrası tat alma duyusunun bozukluğuyla karşılır.
  • Burun kanamaları, ağız içi kanamaları, yemek borusuna ait kanamalar, diş ve diş eti hastalıkları sonrasında oluşan kanamalar tat duyusunun zayıflamasına yol açar.
  • Kafa travmaları.
  • Ağız içi enfeksiyonlar, üst solunum yolu enfeksiyonu, kulak enfeksiyonu, diş enfeksiyonu ve sistemik enfeksiyonlar tat bozukluğuna neden olur.

6. Çeşitli Tedaviler ve Madde Kullanımı

Pek çok antibiyotik ilaç ve alerji ilaçları, antidepresanlar ve çeşitli psikiyatrik ilaçlar tat alma duyusunda bozukluğa yol açar. Bunları sıralayacak olursak;

  • Böcek ilaçlarına maruz kalmak,
  • Alkol bağımlılığı,
  • Uyuşturucu bağılılığı,
  • Sigara bağımlılığı,
  • Kemoterapi ve radyoterapi alan hastalar.

7. Diğer Hastalıklar

  • Diyabet
  • Sjögren sendromu
  • Böbrek yetmezliği
  • Çinko eksikliği
  • B12 vitamini eksikliği

Tat Alma Bozukluğunun Tedavisi Nasıl Olur?

Tat alma bozukluğunun pek çok nedeni vardır. Tedaviye başlamadan önce de bu neden belirlenip o doğrultuda tedaviye başlarız. Enfeksiyon varsa o enfeksiyon tedavi edilir, vitamin eksikliği varsa eksiklik giderilmeye çalışılır. Grip veya soğuk algınlığına bağlı oluştuysa da ilaç kullanımı önerilir. Tükürük salgısında azalma varsa tükürük salgısı arttırılır.

Sigara kullanımına yönelik ise çevresel faktörler ile mücadele edilmelidir. Tat bozuklukları kulak burun boğaz doktoru tarafından çeşitli testler yapılarak teşhis edilebilir ve farklı tatlar için kişinin duyarlılığı ölçülür. Doktor ayrıca kişinin geçmişini de inceleyerek etken olacak hastalık ya da kaza yaşayıp yaşamadığını tespit eder. Doğru teşhis için ağız hijyeni, kulak, yemek borusu ve burun için ek testler isteyebilir. Bitkisel olarak da kişi limon suyu yardımıyla da tatma gücünü geri kazanabilir.

Çinko yönünden zengin fasulye, fındık, kepekli tahıllar, süt ürünleri gibi gıdalarla beslenirse tat alma gücünü arttırır. Zencefil tat alma duyusunun gelişmesine büyük oranda yardımcı olan başka bir yoldur. Eğer tat almanızda bir sorun olduğunu düşünüyorsanız bunu ciddiye alıp doktora başvurun. Çünkü bazen tat almada yaşanan sorunlar alzheimer ya da karaciğerde olan daha ciddi sorunlara işaret ediyor olabilir.

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here